Yeni Şafak Pazar Eki Haberleri

Tarladaki karpuz çöpe değil sofraya

Son günlerde tezgâhların en bol meyvesi karpuz. Ancak kimi üreticiler karpuzu daha tarladayken yok ediyor, kimileri ise satamıyor. Oysa karpuzlar ziyan olmamalı; atalardan miras üretkenlikle reçele, pekmeze, lokuma dönüştürülmeli. Kooperatifleşmeyle imece ruhu yeniden canlanmalı. Biz de bugün, sofralarınıza lezzet katacak karpuz pekmezi ve karpuz lokumu tarifleri paylaşıyoruz.

Efes’ten Nemrut’a tarih artık gece parlıyor

Türkiye’de giderek yaygınlaşan gece müzeciliği, sıcak yaz günlerinde tarihi mekânları serin gece saatlerinde gezme fırsatı sunuyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın öncülüğünde 13 ilde, 27 müze ve ören yeri bu yaz ışıklandırılarak geç saatlere kadar ziyaretçilere açıldı. Efes’ten Nemrut’a uzanan bu deneyim, hem ziyaretçi sayısını artırıyor hem de kültürel etkinliklerle unutulmaz anlar yaşatıyor.

Uyuyan Güzel ailemden bana miras

N. Kasatkina ve V. Vasilov Moskova Akademik Klasik Bale Tiyatrosu’nun sanat yönetmeni ve başrejisörü Ivan Vasilev, Türkiye İş Bankası’nın katkılarıyla düzenlenen 22. Uluslararası Bodrum Bale Festivali’nde sahneye koydukları Uyuyan Güzel balesinin, annesi Natalya Kasatkina ve babası Vladimir Vasiliev’in sanat mirasını yaşatmak açısından kendisi için hem sanatsal hem de duygusal bir sorumluluk taşıdığını ifade ediyor.

Harem ağalarının koğuşlarının kapıları açıldı

Topkapı Sarayı’nda Harem bölgesinde yer alan Karaağalar Koğuşu 10 yıl süren restorasyonun ardından ilk kez kapılarını ziyarete açtı. Çoğunluğu çocuk yaşta saraya alınan bu kişiler, özenli bir eğitimin ardından devlet teşkilatına dahil ediliyor; sadakatleri, nezaketleri ve disiplinleriyle padişahın en yakın çevresinde konumlanıyorlardı. Zamanla en yüksek makama erişenler arasından çıkan Darüssaade Ağaları, Osmanlı devlet protokolünde vezîriâzamdan hemen sonra gelen ve Mekke ile Medine vakıflarının yönetiminden sorumlu olan en etkili saray görevlilerindendi.

Açlık bizi hakikati anlatmaktan alıkoyamaz

21 yaşındaki Sara Awad, abluka altındaki Gazze’de gıdaya ulaşabilmek için verdiği mücadele sırasında tuttuğu günlükleri tüm dünyayla paylaşıyor. “Gazze’den benim gibi yetenekli ve hırslı pek çok yazar çıkıyor. Yazmak bizim görevimiz, açlık bile bizi durduramaz” diyen Awad, Gazze’nin gençlerinden tüm dünyaya şu mesajı iletiyor: “Koşulları suçlamak, tembellerin bahanesidir. Bugün Gazze’de karşılaştığımız tüm toplumsal sorunlara rağmen hiçbir şey bizi hakikati anlatmaktan alıkoyamaz.”

11 Eylül kuşağı: Müslümanlarının kimliği şekillendi

Uluslararası İslamofobi Araştırmaları Derneği (IISRA) Başkan Yardımcısı Dr. Jasmin Zine, 11 Eylül sonrası kuşakta büyüyen Müslüman gençlerin karşılaştığı zorlukları şöyle anlatıyor: “Güvenlik kurumlarının sürekli takibi altında olmak, gençlerin kendi davranışlarını gözlemlemelerine yol açtı. Böylece başkalarına ‘şüpheli’ görünmemeye çalıştılar.” Zine, bir Müslüman Öğrenci Birliği’nin “terörist eğitim kampı” olarak algılanmamak için bir eyalet parkında paintball oynamaktan vazgeçmesini örnek vererek, 11 Eylül ve küresel terörle mücadele politikalarının gençlerin kimliklerini ve deneyimlerini derinden şekillendirdiğini vurguluyor.

Rumî’yi anlamak için önce tevhidi bilmeli

Uzak Doğu’dan, Hindistan’dan devşirilen manevi düşünce ve öğretilerin Batı dünyası tarafından seküler dünyaya adapte edilerek birer ticari metaya dönüştürüldüğüne dikkat çeken Dr. Arzu Eylül Yalçınkaya, günümüzde Amerika’da oldukça popüler olan “Rumî and mindfulness” gibi akımların indirgemeci anlayışla sunulduğunu ifade ediyor. Yalçınkaya, “Rumî’yi anlamak için onun nasıl bir varlık anlayışı teklif ettiğini yani tevhidi anlatmak lazım. Rumî’nin evreninin anlaşılmadan onun teklif ettiği hoşgörünün, onun teklif ettiği sevginin de bugünün sevgi anlayışına indirgenmiş olacağını düşünüyorum” açıklamasını yapıyor.

Hüdayinabit pimpirim ve sessiz sofra bereketi

“Toprak ne verirse odur nasip” derdi eskiler. Her şey planla, hesapla elde edilmez. Bazı nimetler vardır ki, biz hiçbir şey yapmasak da çıkar; Allah, rahmet eliyle topraktan bitirir. İşte halk arasında buna hüdayinabit denir: İnsan eli değmeden biten, Allah’tan gelen nimet. Bu bitkilerin en tanınanı da Anadolu sofralarında sessiz ama güçlü bir yeri olan semizotudur.

Dergilik: Şiir daima

Yaz sıcağında ‘soğuk tarif’ aradık

Hitit ekmeğiyle doyurucu ve sağlıklı tarifler

2005’te başlayan bir merak, binlerce yıllık bir lezzet yolculuğuna dönüştü. Hitit tabletlerinden günümüze ulaşan tarifler, Çorum’da yeniden hayat buldu. Elvançelebi Valide Sultanlar Kadın Kooperatifi’nin emeği ve Çorum Belediyesi’nin desteğiyle, taş değirmenlerde öğütülen atalık buğdaylardan yapılan ekşi mayalı hamurlar taş fırınlarda pişiriliyor. Bugün sizlerle, bu özel ekmeklerle hazırlayabileceğiniz hem doyurucu hem de çocukların seveceği iki tarif paylaşıyoruz: Ekşi mayalı ekmek sandviç ve tam buğday ekmeği salatası.

Türkiye’de arkeolojinin altın çağı başladı

Türkiye’nin arkeoloji alanındaki başarı hikâyesi, son yıllarda uluslararası arenada dikkat çekiyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca 2023’te hayata geçirilen “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında Türkiye’de bulunan 90 kazı alanında gün yüzüne çıkarılan eserlerle birlikte yurt dışından iadesi sağlanan eserlerden seçkin örnekler, “Bir Vizyonun Doğuşu: Geleceğe Miras Projesi-Arkeolojinin Altın Çağı Sergisi”nde, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi Millet Kütüphanesi’nde bir araya geliyor.

Eribe Hürkuş’un hatırası Hürkuş müzesini bekliyor

Vecihi Hürkuş’un yeğeni Eribe Kartal Hürkuş, 1936’da Cumhuriyet Bayramı gösterisinde paraşüt kazası sonucu hayatını kaybederek “ilk hava şehidi Türk kadını” olarak tarihe geçti. Henüz 18 yaşındayken gökyüzüne veda eden Eribe Kartal Hürkuş’un 71 yıl sonra molozların arasından çıkarılan mezar taşı ise şimdi Vecihi Hürkuş Müzesi’nde sergilenmeyi bekliyor.

Büyük İskender’in hikâyesi bu kez Çağatay Türkçesiyle

Araştırmacı-yazar Aleyna Malkoç’un “Geç Dönem Çağatay Türkçesiyle Yazılmış Mensur İskendername” adlı eseri, Post Yayınevi tarafından okurla buluştu. Kitapta, Büyük İskender’in tarihi şahsiyeti ve Türk edebiyatındaki İskendernâme geleneği detaylı şekilde ele alınırken, aynı zamanda Çağatay Türkçesinin geç dönem gramer özellikleri de kapsamlı biçimde sunuluyor. Malkoç, “Geç dönem Çağatay Türkçesiyle yazılmış mensur İskendername metninin özelliği, Çağatay Türkçesinde ve düz yazı olarak kaleme alınmış olmasıdır” diyor. Ayrıca araştırmasının 19. yüzyıla ait bir İskendername olduğunu ve halkın daha kolay anlayabilmesi amacıyla düz yazı formunda yazıldığını vurguluyor.

Dergilik: Attilâ İlhan’a minnetle

Bahçedeki Sırlar çiçek açtı

Dünyanın dört bir yanında her kesimin üzerinde kendine yer bulan denim kumaşları İngiliz sanatçı Ian Berry’nin ellerinde sanat eserlerine dönüşüyor. 20 yıldır denim kumaşları kullanarak eserlerini üreten Berry’nin Bahçedeki Sırlar sergisi Cumhurbaşkanlığı Millet Kütüphanesi’nde görülebilir. Serginin açılışını yapan Emine Erdoğan’ı denim kumaşla yapılmış bir demet çiçekle karşılayan Berry ham maddesi pamuk olan denim kumaş üzerinden kent insanının doğadan kopuşuna dikkat çekiyor.

Çocuk yetiştirmede en güçlü pusula koşulsuz sevgi ve şefkat

Eğitimci Abdulkadir Özbek, “Çocuk yetiştirmek, aslında bizim de sürekli öğrendiğimiz bir yolculuk. Bu yolculukta en güçlü pusulamız koşulsuz sevgi ve şefkat” diyor. “Ben güvendeyim, ben değerliyim, ben yapabilirim” duygularının çocukların içsel pusulası olduğunu vurgulayan Özbek, “Teknoloji ne kadar gelişirse gelişsin, bu temel ihtiyaçlar asla değişmiyor” ifadelerini kullanıyor. Ayrıca, çocuk yetiştirmenin modası geçmeyen değerleri olarak sevgi, sabır, şefkat ve saygı olduğunu söylüyor.

Yerli ve erdemli sosyal medya: NeXT

Yerli ve milli sosyal medya uygulaması NeXT Teknofest Sosyal, en popüler sosyal ağ uygulaması olarak zirveye yerleşti. Platform henüz beta sürümünde 800 bin kullanıcıya ulaştı. Sosyal medya paylaşımlarını NeXT’e taşıyan ve diğer kullanıcılara da sık sık bu yerli ve milli sosyal medya platformuna davet eden T3 Vakfı Mütevelli Heyeti ve BAYKAR Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar, uygulamanın zamanla tüm dünyaya açılacağını ve kullanıcı sayısı milyonları bulacağını ifade ediyor.

Türk Mutfağı Yaz Okulu: Kültürlerarası lezzet ve paylaşım köprüsü

Yunus Emre Enstitüsü’nün düzenlediği Türk Mutfağı Yaz Okulu’nda 13 ülkeden şef ve gastronomi uzmanları Türk mutfağının zengin tarihini ve kültürel derinliğini uzman şeflerden öğrenirken, deneyimlerini ülkelerine taşıma ve paylaşma planları yapıyor. Azerbaycan’dan Osman Cho, Sırbistan’dan Mila Zecevic ve Nijerya’dan Maryam Ahmed, yemeklerin sadece tat değil, aynı zamanda kültürel bir bağ olduğunu vurguluyor.

Bir tohumun hatırası: Çörek otuyla gelen şifa

Yüzyıllardan beri bu topraklarda bir tohum hep kıymetli bilindi: Çörek otu. İnsanlar onun adını sadece bir baharat olarak değil, bir dua gibi söyledi. Ne zaman sağlık lafı geçse, ninemiz usulca eğilip kulağımıza fısıldadı: “Çörek otu ölüm dışında her şeyi  def eder.” Bugün bu sözün arkasında ne kadar derin bir bilgi olduğunu yeni yeni anlıyoruz.