Akaryakıtta yüksek maliyet nakliyecilerin kârını eritiyor

EKONOMİ SERVİSİ / İSTANBUL

Aylık ulaşım dergisi Transport'un, mayıs sayısında kapak konusu yaptığı habere göre, petrol fiyatlarının son dönemlerde yükselişe geçmesi, özellikle havayolu şirketlerinin tüm dünyada büyük ölçüde zarar etmesine yol açtı. Uluslararası Hava Taşımacıları Derneği (IATA) Başkanı Giovanni Bisignani, sektörde petrol fiyatlarındaki artış nedeniyle oluşan zararın 5,5 milyar doları bulacağını söyledi. Bisignani, havayolu şirketlerinin 2003 yılında 44 milyar dolar olan yakıt masraflarının 2004 yılında 63 milyar dolara çıktığını belirterek, akaryakıt zamlarının sektöre yönelik yıkıcı etkisine dikkat çekti.

Türkiye Özel Sektör Havacılık İşletmecileri Derneği (TÖSHİD) Başkanı Şahabettin Bolukçu da akaryakıt fiyatlarındaki artıştan tüm havayollarının etkilendiğini belirterek, 2004 yılını kârların büyük bölümüyle petrol zamlarını finanse ederek geçirdiklerini söyledi. 69 milyon liraya yolcu taşımaktan memnun olduklarını belirten Bolukçu, hükümetin önlemleri sonucu bu fiyattan, uçak doluluk oranı yeterli oldukça zarar etmediklerini kaydetti. Bolukçu, maliyetlerin daha da artması durumunda ise zam yapabileceklerini söyledi.

Türk Hava Yolları İşletme Koordinasyon Başkanı Kamuran Başoğlu ise THY gibi 60'a yakın uçağı olan büyük bir filo için akaryakıt maliyetlerindeki artışın bilet fiyatlarını etkileyen dominant faktör olmadığını ancak, 2-3 veya 10 uçaklı şirketler için olabileceğini söyledi.

Taşıma ruhsatı almayı zorlaştıran Taşımacılık Kanunu ve özel havayolu şirketlerinin getirdiği fiyat rekabeti ile boğuşan yolcu taşıma sektöründe, akaryakıt fiyatlarının yükselmesi nedeniyle birçok firmanın iflasın eşiğinde olduğu belirtiliyor. Otogar odaklı büyük firmaların yeni kanunun getirdiği avantajları bireysel otobüsçüler karşısında kullanmaya çalıştığı iddia ediliyor. Yoğun rekabet ve gidilen hatlarla ilgili anlaşmalar ciddi tehdit altında olduğu için bilet fiyatlarında hareketlilik görülmezken, düşük enflasyonun da zam yapmayı engellediği vurgulanıyor. Sektörün duayenlerinden Ali Osman Ulusoy, otobüs firmalarının içerisine düştükleri bu durumu, "Mazot, otogar, köprü, paralı yol ve personele verince otobüsçüye birşey kalmıyor. Bırakın taksiti ve amortismanı, bazen mazotun bile borçla alındığı oluyor" diye özetliyor.

----------------- imza------------------