IBAN mağdurlarına ceza indirimi Resmi Gazete'de yayımlandı: İşte 12. Yargı Paketi'nin detayları

Kamuoyunda "IBAN mağdurları" olarak anılan ve banka hesap bilgilerini başkalarına kullandırdığı gerekçesiyle dolandırıcılık dosyalarına dahil edilen binlerce kişiyi ilgilendiren 12. Yargı Paketi yürürlüğe girdi. Resmi Gazete'de yayımlanarak yasalaşan düzenleme, belirli şartları taşıyan sanıklar için cezada yarı oranında indirim öngörürken, kanun yolu incelemesindeki ve infaz aşamasındaki bazı dosyalar bakımından da yeni haklar getiriyor.

Yasa kapsamında, yalnızca haksız menfaat sağlamak amacıyla banka hesabı veya ödeme araçlarına ilişkin bilgileri başkasının kullanımına sunarak dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişiler için verilecek cezalarda yarı oranında indirim uygulanabilecek. Düzenleme, yürürlüğe girmeden önce açılmış bazı dosyaları da kapsayacak.

İşte 12. Yargı Paketi'nde öne çıkan 10 önemli düzenleme...

1- Hesap bilgilerini paylaşanlara yönelik ceza indirimi nasıl uygulanacak?

Türk Ceza Kanunu'nun nitelikli dolandırıcılığı düzenleyen 158. maddesine eklenen hükme göre, suça iştirak yalnızca banka hesabı, kredi kartı ya da ödeme sistemlerine ilişkin zorunlu bilgilerin haksız menfaat amacıyla başkasına verilmesiyle sınırlıysa, bu kişilere verilecek ceza yarı oranında indirilecek.

2- Yeni düzenleme eski dosyaları da kapsıyor mu?

Evet. Düzenleme yürürlüğe girmeden önce haklarında dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçlarından hüküm verilen ve dosyaları istinaf ya da temyiz incelemesinde bulunan sanıklar da yeni hükümlerden yararlanabilecek. Bu kapsamda ilgili dosyalar bozularak yeniden değerlendirilmek üzere ilk derece mahkemelerine gönderilecek.

İnfaz aşamasındaki hükümlülerden, etkin pişmanlık hükümlerinden daha önce yararlanmamış olanlar ise mağdurun zararını mahkemenin ihtarından itibaren 6 ay içinde tamamen karşılamaları halinde, etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanabilecek.

3- Sözleşmede belirlenmeyen faiz oranı nasıl hesaplanacak?

Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'da yapılan değişiklikle, sözleşmede faiz oranı belirlenmemişse uygulanacak faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın önceki yıl sonundaki kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde 80'i esas alınarak hesaplanacak. Gerekli şartların oluşması halinde yılın ikinci yarısında oran güncellenebilecek.

4- Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim sistemi değişiyor

Yeni düzenlemeyle hakim ve savcı yardımcılarına anayasa hukuku, insan hakları, ceza, özel hukuk, idare hukuku, vergi hukuku, usul hukuku, duruşma yönetimi ve karar yazımı gibi alanlarda eğitim verilecek. Yazılı ve sözlü sınavlarda hem mesleki bilgi hem de uygulama becerileri değerlendirilecek.

Ayrıca, hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda gereksiz şekilde bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası uygulanabilecek.

5- Genetik inceleme sonuçlarının saklanmasına yeni kurallar

Ceza Muhakemesi Kanunu'nda yapılan değişiklikle genetik inceleme sonuçları kimlik bilgilerinden arındırılmış şekilde özel bir sisteme kaydedilecek. Beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı gibi durumlarda bilgiler derhal, diğer hallerde ise mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl sonra cumhuriyet savcısı huzurunda imha edilecek.

Kişiler, belirli şartların oluşması halinde bu verilerin silinmesini hakim veya mahkemeden talep edebilecek.

6- Hükmün açıklanmasının geri bırakılması hangi cezalarda uygulanacak?

Mahkeme tarafından verilen cezanın 2 yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası olması halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilecek. Ancak bunun için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkum olmaması ve oluşan zararın tamamen giderilmiş olması gerekecek.

7- HAGB hangi suçlarda uygulanmayacak?

İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin görevleri sırasında işlediği, Anayasa'nın kişi dokunulmazlığına ilişkin hükümleri kapsamında kötü muamele sayılan suçlarda hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilemeyecek.

8- Hukuk davalarında duruşma aralıkları kısalıyor

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda yapılan değişiklikle, duruşmalar arasındaki süre kural olarak 3 ayı aşamayacak. Ancak bilirkişi incelemesi veya istinabe gibi zorunlu durumlarda hakim gerekçesini açıklayarak daha uzun süre belirleyebilecek.

9- Tazminatlarda faiz başlangıcı yeniden düzenlendi

Çalışma gücü kaybı veya destekten yoksun kalma nedeniyle hesaplanan tazminatlarda, kazancın bilindiği dönem için faiz olay tarihinden, kazancın belirlenemediği dönem için ise karar tarihinden itibaren işletilecek.

10- Danıştay'da geçiş süresi uzatıldı

Danıştay'ın daire sayısının 10'a düşürülmesine yönelik geçiş süresi 23 Temmuz 2030'a kadar uzatıldı. Aynı süre boyunca, boşalan her iki üyelik için yalnızca bir üye seçilmesine ilişkin uygulamaya da ara verilecek.