Ekonomi Akaryakıttapahalılık küresel Türkiye 168 ülke içinde 32nci

Akaryakıtta pahalılık küresel: Türkiye 168 ülke içinde 32'nci

Koronavirüs kısıtlamalarıyla 2020’de 30 dolarlara kadar düşen petrol fiyatları normalleşme sonrasında artan taleple 80 dolar bandının üzerine çıktı.168 ülke arasında 32. sırada yer alan Türkiye, 0,76 dolar benzin litre fiyatıyla, 1,21 dolarlık dünya ortalamasının altında yer alıyor. Türkiye’nin üzerinde yer alan ucuz ülkelerin neredeyse yüzde 90’ının petrol ihracatçısı ülkeler olması dikkat çekiyor.

Abone Ol Google News
Orhun Ünal Burak Karaca Yeni Şafak
Akaryakıtta pahalılık küresel: Türkiye 168 ülke içinde 32nci
Arşiv

DÜNYA EKONOMİSİNİN KORONAYLA İMTİHANI - 2

Küresel enerji kriziyle birlikte enerji emtialarında fiyatlar tavan yaparken, petrol de bu krizden nasibini aldı. Pandemi kısıtlamalarının etkisiyle 2020 yılında 30 dolarlara kadar düşen petrol fiyatları normalleşme adımları sonrasında artan taleple hızlı bir şekilde yükselerek 80 dolarlar bandının üzerine çıktı.

Üretimden ulaşıma kadar pek çok alanda biriken talebe karşılık yetersiz arz problemi yaşanırken, enerji kaynaklarına yoğun talep gösterilmesi emtiaları adeta karaborsaya düşürdü. Ham petrolün tırmanışı sonrası benzin fiyatları da dünya genelinde yükseldi. Türkiye dünyanın farklı coğrafyalarından ve ekonomik özelliklere sahip devletin olduğu 50 ülkelik listede 12’inci sırada bulunuyor.

KÜRESEL DENGELER DEĞİŞİYOR

Önümüzdeki yıllara damgasını vuracak, küresel ekonomide dengeleri değiştirecek kadar güçlü bir kriz dalgasına hazırlıklı olan ülkeler, gemiyi karaya yanaştırabilecek. İngiltere gibi ülkelerde 1973 ve 1979 dünya petrol krizlerini aratmayacak şekilde benzincilerde uzun araç kuyrukları oluşmuş durumda. Avrupa’nın en büyük ekonomisine sahip Almanya’da bile akaryakıt litre fiyatının 1,81 dolara çıkması, ülkedeki tüketicilerin sınır komşusu ülkelere gidip araç depolarını doldurmaya zorluyor.

Arşiv
Arşiv

ÜLKEMİZDE FİYAT NASIL BELİRLENİYOR?

Türkiye’de ise benzinin litre fiyatının dünya ortalamasının altında olduğu görülüyor. Bazı çevrelerin kasıtlı olarak “pahalı akaryakıt” algısı oluşturma çabasının aksine, Türkiye yıllardır Akdeniz-İtalyan piyasasında yayınlanan ürün fiyatlarına göre akaryakıt fiyatlarını belirliyor. Günlük Akdeniz ürün fiyatları ve günlük dolar kuru takip edilerek gümrüksüz rafineri tavan satış fiyatı oluşur. Gümrüksüz rafineri fiyatına KDV, ÖTV ve EPDK payının eklenmesiyle pompa fiyatı ortaya çıkar.

50 ÜLKEDE BENZİN RAKAMLARI
50 ÜLKEDE BENZİN RAKAMLARI

PETROL ZENGİNİ ÜLKELERDE BİLE FİYAT ARTIŞI VAR

Globalpetrolprices.com’daki verilere göre kasım ayında dünyada benzin ortalama fiyatı litre başına 1.24 dolar iken, Türkiye’de bu rakam 0,76 dolar olarak karşımıza çıkıyor. Cezayir ve Kuveyt gibi ülkelerde 0,33 dolar olan litre fiyatı Irak’ta 0,51 dolar, Brezilya 1,21 dolar, ABD 099, Hırvatistan 1,64 gibi Türkiye’nin üzerinde rakamlarla vatandaşına akaryakıt veriyor.

Petrol zengini ülkelerle arasında az bir farkı olan Türkiye’de vatandaş önceden alınan enerji önlemleri kapsamında petrolün litre fiyatına dünya ortalamasının altında ulaşıyor.

168 ÜLKE İÇİNDE EN UCUZ 32’NCİ

Öte yandan, benzinin litre fiyatını anlık olarak takip ederek listesini güncelleyen globalpetrolprices.com sitesindeki sıralamaya göre Türkiye 168 ülke içinde 32’inci sırada yer alıyor. Türkiye’nin üzerinde yer alan ucuz ülkelerin neredeyse yüzde 90’ının petrol ihracatçısı ülkeler olması dikkat çekiyor. Nitekim daha şimdiden birçok ülkeden artan petrol fiyatlarına bağlı olacak stok problemi ve fiyat artışları meydana gelmiş durumda.

50 ülkeye mercek tuttuk

Yeni Şafak olarak petrol fiyatlarındaki artışın benzin fiyatlarına nasıl yansıdığını değerlendirmek adına dünya ekonomisinden farklı özelliklere sahip 50 ülkeyi inceledik. Bunlar ekonomik gelişmişlik düzeyi, enerji altyapısı ve kaynakları açısından farklı ülkelerden oluştu. Türk ekonomisine yakın özellikteki örnekler yanında, Avrupa ve Ortadoğu bölgesi gibi yakın ticari pazarlar önceliklendirildi. Araştırmada, benzindeki güncel pompa fiyatlarını baz aldık.

İngiltere’de pek çok istasyonda yakıt bulunamıyor.
İngiltere’de pek çok istasyonda yakıt bulunamıyor.

Avrupa ülkeleri toz duman

  • İngiltere’de pek çok istasyonda yakıt bulunamazken, akaryakıt fiyatlarının 2012’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştığı Almanya’da sürücüler, daha ucuza benzin alabilmek için komşu ülke Çekya’ya gidip depolarını dolduruyor. Ülkedeki benzin istasyonlarında metrelerce uzunlukta kuyruklar oluştu.
  • Buna karşılık Türkiye, pek çok ülkenin aksine sağladığı eşel mobil sistem sayesinde fiyat artışını benzin fiyatlarına sınırlı seviyede yansıtarak, dengelemeyi başardı. Sadece bu yıl Ocak-Eylül dönemini kapsayan dokuz aylık dönemde Türkiye’de eşel mobil sayesinde yaklaşık 60 milyar liralık kaynak vatandaşın cebinde kaldı. Yaşanan fiyat artışlarına rağmen ülkelerdeki benzin fiyatları dolar bazında karşılaştırılınca, Türkiye’nin fiyatları dünya genelinin oldukça altında seyretti.

Arşiv
Arşiv

Petrol zengini ülkelerden sonra Türkiye geliyor

50 ülke incelemesinde Rusya, Irak, Azerbaycan ve Venezuela gibi petrol zengini ülkelerin dünyada en ucuz benzini vatandaşlarına sunması elbette ki şaşırtıcı değil. ABD gibi meşhur Teksas bölgesi petrollerine sahip ülkede bile petrolün litre fiyatı 0,99 dolar. Elbette ki, kişi başına düşen alım gücü olarak Türkiye’den daha iyi durumda olan ülkeler olsa da, Türkiye; kendisi gibi gelişmekte olan ülkelerden iyi durumda. Örneğin Arjantin’de 0,96 dolarlık benzin, Gürcistan, Meksika, Nepal ve 1,04 doları buluyor. Ancak ilginç olan Türkiye gibi petrol ve doğal gazda dışa bağımlı bir ülke, petrol ihracatçıların ardından en ucuz fiyatla satışa sunan ülke olarak aradan sıyrılıyor. Yaşanan enerji krizinde üretim ve talep normale dönene kadar sürmesi beklenen dengesizlikten ağırlıklı olarak Avrupa ülkeleri derinden etkilendi.

YARIN: DÜNYADA ASGARİ ÜCRET VE KİRA ORANLARI

Ekonomileri
Kovid dalgası
vurdu
EKONOMİ
Ekonomileri Kovid dalgası vurdu

Dünya ekonomisi felç: Koronavirüs döneminde ekonomik olarak hangi ülke ne kadar küçüldü?
EKONOMİ
Dünya ekonomisi felç: Koronavirüs döneminde ekonomik olarak hangi ülke ne kadar küçüldü?


6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunundaki amaçlar ile sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerezler kullanılmaktadır. Detaylı bilgi için çerez politikamızı inceleyebilirsiniz.