'ABD ile stratejik değil alerjik ortağız'

ABD'de düzenlenen "Türkiye-ABD ilişkileri" konulu sempozyuma katılan gazeteci Cengiz Çandar, Türkiye ile ABD'nin hiçbir zaman "stratejik ortak olmadığını" belirtirken, eski ABD Büyükelçisi Mark Parris'in bunu "alerjik ortaklık" diye nitelediğini anlattı.

Türk-Amerikan Mimarlar, Mühendisler ve Bilim Adamları Derneği (MIM) tarafından New York'ta düzenlenen "Türk-Amerikan İlişkileri: Bir Stratejik Ortaklığın Geleceği" konulu sempozyumda konuşan Çandar, Türkiye ile ABD'nin hiçbir zaman bir "stratejik ilişkiye" sahip olmadığını, ancak her iki ülkenin de yıllardır "sanki stratejik ortaklarmış gibi" davrandıklarını savundu. Eski Ankara Büyükelçisi ve Savunma Bakan Yardımcısı Mark Parris'in bir kitabında iki ülke arasındaki ilişkileri tanımlamak için kullandığı "alerjik ortaklık" ifadesine atıfta bulunan Çandar, Türkiye ile ABD arasındaki ilişkileri "güvenlik merkezli ittifak" olarak niteledi.

11 Eylül saldırıları sonrasında gündeme yeniden gelen Irak konusuyla iki ülke arasındaki ilişkilerin "stratejik ortaklık" olmadığının ortaya çıktığını savunan Çandar, "Bush yönetiminin tek yanlı politikaları ve Türk hükümetinin amatörlüğü iki ülke arasında alerjik bir ortaklığa yol açmıştır" dedi.

İki ülke arasındaki sorunları çözerek ilişkileri stratejik ortaklığa çevirmenin mümkün olduğunu ifade eden Çandar, ancak bunun Irak'taki mevcut durum devam ettiği müddetçe ve bu ülkede demokratik bir sistem oturuncaya kadar imkansız olacağına dikkati çekti.

Sempozyumda konuşan ABD'nin eski Ankara Büyükelçisi Mark Parris ise iki ülke arasındaki özel ilişkilerin normal ilişkilere doğru gerileme sürecinde olduğunu ileri sürdü. Parris, çevreleme politikası Sovyetler Birliği'nden Irak'a kayan ABD için Türkiye'nin öneminin aynı kaldığını, Kafkaslar, Ortadoğu ve Balkanlar'daki istikrarsızlıklar, uyuşturucu ve insan kaçakçılığı ile terörizm ile mücadelenin de Türkiye'nin stratejik önemini yeniden artırdığını, ancak Türkiye için Avrupa Birliği'nin daha önemli hale geldiğini, AK Parti hükümetinin de kendisi için ABD'ninkinden farklı öncelikler belirlediğini anlattı. Parris, Türk-Amerikan ilişkilerinin düzelebileceğini, ancak bu ilişkilerin eski seviyesine bir daha asla ulaşamayacağını iddia etti.

Türkiye'deki "Metal Fırtına" ve ABD'deki "West Wing" dizisi gibi yayınların Türkiye'nin ABD'deki olumlu imajını sildiğini ileri süren Parris, bu tür yayınlar konusunda "başbakanlık düzeyinde" inisiyatif alınması gerektiğini savundu.

Washington merkezli Nixon Center uzmanlarından Zeyno Baran da, ABD'nin, bölgede Ukrayna, Bulgaristan ve Romanya gibi yeni müttefikler bulduğunu vurguladı. Baran, Türkiye'nin iç siyasetinde Fransa'nın katı laik modelinden Amerikan tarzı laiklik anlayışına geçmesi gerektiğini de savundu.

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------