Kıdem tazminatı, Türkiye'de çalışanların işveren tarafından işten çıkarıldıkları ya da belirli şartlar altında işi bıraktıklarında hak kazandıkları bir tür tazminattır. Peki kıdem tazminatı nasıl alınır, kimler alır? İşten çıkartılan kıdem tazminatı alır mı? Kendi isteğiyle çıkan biri kıdem tazminatını alabilir mi? İşte tüm bu soruların cevabı haberimizde.
Kıdem tazminatının amacı, çalışanın işini kaybetmesi durumunda maddi bir destek sağlamak ve çalışanın kıdeme dayalı olarak işinde geçirdiği sürenin bir ödülünü temsil etmektir. Peki kimler kıdem tazminatı alır, kaç yıl çalışana kıdem tazminatı veriliyor? İşten çıkan-ayrılan kıdem tazminatı alabilir mi? İşte detaylar.
Kıdem tazminatına hak kazanma şartları, ödeme miktarının hesaplanması ve ödeme zamanı gibi detaylar 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili diğer mevzuatlarda düzenlenmiştir.
Genellikle, kıdem tazminatı hak edebilmek için en az 1 yıl süreyle aynı işveren altında çalışmış olmak gerekmektedir. Tazminatın miktarı, çalışanın son brüt maaşının her tam çalışma yılı için 30 günlük brüt ücreti kadar hesaplanır. Ancak bu hesaplama ve şartlar zaman içinde değişiklik gösterebilir ve özel durumlara göre farklılık arz edebilir.
İşten çıkartılan kimler kıdem tazminatı alabilir?
İşten çıkartılan çalışanların kıdem tazminatı almaya hak kazanabilmesi için belirli şartlar yerine getirilmelidir. Bu şartlar Türkiye'deki İş Kanunu ve ilgili mevzuatlar çerçevesinde belirlenmiştir.
İşçinin işveren tarafından “haklı sebeple” işten çıkartılması halinde işçi ihbar ve kıdem tazminatı alamaz. İşverenin gerekçesi yargılama sonunda “haklı sebep” değil, “geçerli sebep” olarak değerlendirilirse işçi ihbar ve kıdem tazminatı alır.
İşçi sayısının 30’dan fazla olduğu işyerinde işverenin işten çıkarma gerekçesi “geçersiz” sayılırsa, işçi işe işe iade edilir.
İşten çıkartılan bir çalışanın kıdem tazminatı alabilmesi için genellikle aşağıdaki koşulların sağlanması gerekir:
En Az Bir Yıllık Hizmet Süresi: Çalışanın, işveren nezdinde kesintisiz olarak en az 1 yıl çalışmış olması gerekmektedir.
İşveren Tarafından İşten Çıkarılma: Çalışanın, işveren tarafından iş akdinin feshedilmesi sonucu işten çıkarılmış olması gerekir. Ancak, işverenin haklı bir nedenle (örneğin, disiplin suçu veya iş sözleşmesinin ihlali gibi) iş akdini feshetmesi durumunda, çalışan kıdem tazminatı talep edemez.
Haklı Nedenle İstifa: Çalışanın, belirli ve kabul edilebilir haklı nedenlerle (örneğin, sağlık sorunları, işverenin sözleşme şartlarını ihlal etmesi gibi) istifa etmesi durumunda da kıdem tazminatı alma hakkı bulunmaktadır.
İşçinin sürekli olarak yakından ve doğrudan buluşup görüştüğü işveren yahut başka bir işçi bulaşıcı veya işçinin işi ile bağdaşmayan bir hastalığa tutulursa işçi, iş sözleşmesini feshederek kıdem tazminatını alabilir.
İşçinin kıdem tazminatı alabilmesi için sağlık nedenleriyle iş akdini feshettiğini ispatlaması gerekir. İşçi, sağlık nedenleriyle iş akdini feshettiğini ispatlayabilmek için tam teşekküllü devlet hastanelerinden veya üniversite hastanelerinden sağlık raporu almalıdır.
Emeklilik: Çalışanın emeklilik için gerekli yaş ve prim gün sayısını tamamlamış olması ve Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan (SGK) emeklilik hakkı kazanmış olması durumunda, istifa ederek işten ayrılması halinde de kıdem tazminatına hak kazanabilir.
Askerlik Görevi: Erkek çalışanların zorunlu askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılmaları durumunda kıdem tazminatı alabilirler.
Evlilik: Kadın çalışanlar, evlendikten sonra 1 yıl içinde işten ayrılmaları durumunda kıdem tazminatı talep edebilirler.
İşçi maaşının, fazla mesai alacağının veya diğer herhangi bir alacağının ödenmemesi veya sürekli bir şekilde geç ödenmesi halinde işçi, iş akdini feshederek kıdem tazminatına hak kazanır.
İşçi, işveren tarafından hakaret, tehdit, cinsel taciz veya mobbinge maruz bırakılırsa, işçinin aile üyelerinden birine kötü sözler söylenir veya aile bireylerinden biri aleyhine suç işlenirse, iş arkadaşlarından biri bu davranışları sergiler ve işçi önlem alınması için bu durumu işverene bildirmesine rağmen işveren gerekli önlemleri almazsa, iş akdi feshedilerek kıdem tazminatına hak kazanılır.
Kaç yıl çalışan ne kadar kıdem tazminatı alır?
Türkiye'de kıdem tazminatı hesaplama, işçinin çalıştığı süre ve son aldığı brüt maaş üzerinden yapılır. İşçinin kıdem tazminatı alabilmesi için iş sözleşmesinin belirli sebeplerle sona ermesi gerekir. Bu sebepler genellikle işveren tarafından haksız sebep olmaksızın işten çıkarılma, sağlık sebepleri, emeklilik gibi durumlar olabilir.
Kıdem tazminatı tavanı ne kadar?
Kıdem tazminatı tavanı memur maaşlarına gelen artış oranında yükseliş yaşadı. Kıdem tavanı 23 bin 489 liradan 35 bin 58 lira 57 kuruşa yükseldi.
Milyonlarca çalışanı ilgilendiren kıdem tazminatına ilişkin artış oranı belirlendi. Memur maaşlarına gelen zam oranı kadar kıdem tazminatı da arttı. Böylece kıdem tazminatı tavanı 23 bin 489 lira 83 kuruştan 35 bin 58 lira 57 kuruşa yükselmiş oldu. Bu tutar Ocak-Temmuz 2024 tarihleri arasında geçerli olacak.
1 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
1 sene boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 3 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Yazımızdaki Kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah ettiğimiz üzere
1 yıllık tazminat 2024 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 1 ” formülü ile yapılır. Diğer bir deyişle, 1 yıl çalışıp ayrıldığınızda tazminat tutarınız, aldığınız son maaş tutarına eşittir.
2 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
2 yıl boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 2 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Yazımızdaki Kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah ettiğimiz üzere, 1 yıl ve üzerinde çalışmış olan işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyorsa, 2 yıllık tazminat hesaplama da aynı çerçevede yapılacaktır.
2 yıllık tazminat 2024 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 2 ” formülü ile yapılır.
3 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
3 yıl boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 3 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Yazımızdaki Kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah ettiğimiz üzere, 1 yıl ve üzerinde çalışmış olan işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyorsa, 3 yıllık tazminat hesaplama da aynı çerçevede yapılacaktır.
3 yıllık tazminat 2024 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 3 ” formülü ile yapılır.
4 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
4 yıl boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 4 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Yazımızdaki Kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah ettiğimiz üzere, 1 yıl ve üzerinde çalışmış olan işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyorsa, 4 yıllık tazminat hesaplama da aynı çerçevede yapılacaktır.
4 yıllık tazminat 2023 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 4 ” formülü ile yapılır.
5 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
5 yıl boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 5 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Makalemiz içerisinde kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah etmeye çalıştığımız üzere, 1 yıl ve üzerinde çalışmış olan işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyorsa, 5 yıllık tazminat hesaplama da aynı çerçevede yapılacaktır.
5 yıllık tazminat 2023 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 5 ” formülü ile yapılır.
6 Yıllık Tazminat Ne Kadar 2024
6 yıl boyunca aralıksız olarak çalışmış olduğu iş yerinden kıdem tazminatı şartları oluşarak ayrılan işçinin 6 yıllık tazminatı ne kadar olduğu sıklıkla sorulmaktadır. Makalemiz içerisinde kıdem tazminatı hesaplama bölümünde detaylı olarak izah etmeye çalıştığımız üzere, 1 yıl ve üzerinde çalışmış olan işçinin kıdem tazminatı nasıl hesaplanıyorsa, 6 yıllık tazminat hesaplama da aynı çerçevede yapılacaktır.
6 yıllık tazminat 2024 için 1 yıllık tavan olan 23.489,83 TL‘yi geçmeyecek şekilde, ” son alınan maaş x 6 ” formülü ile yapılır.
