İnternet erişiminde yeni bir dönem başlıyor. BTK’nın hayata geçireceği yeni modele göre operatörler altyapı yatırımlarının yanında uygun fiyatlı, kesintisiz hizmet sunmakla mükellef olacak. Afet ve acil durumlarda hizmet veremeyen operatöre, yüksek para cezaları kesilecek.
Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nin (ITU) Ankara'da gerçekleştirdiği küresel regülasyon zirvesinde kabul edilen dijital kılavuzla internet ve haberleşme alanında vatandaşları doğrudan ilgilendiren yeni bir dönem başlayacak. Dünya çapındaki düzenleyici standartları belirleyen model doğrultusunda, Türkiye'deki adımları önümüzdeki süreçte Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) hayata geçirecek. Buna göre, operatör hizmeti veren firmalar artık yalnızca iletişim ağı yatırımlarında bulunmakla sınırlı kalmayacak. Operatörler; vatandaşın erişebildiği, uygun fiyatlı, güvenilir ve kesintisiz hizmet sunmakla mükellef olacak. Pahalı internet erişimi, hizmet kalitesinin düşmesi veya tüketicinin korunamaması gibi durumlar ‘doğrudan kamu yararı sorunu’ olarak ele alınacak. Operatörler afet ve acil durumlarda hizmet sunamadığında yüksek tutarlı cezalarla karşılaşacak. BTK; internet hızları, kapsama alanı, kesinti süreleri, şikâyet oranları ve hizmet kalitesine ilişkin verileri düzenli olarak toplayacak. Şirketlerin farklı formatlarda veri sunması önlenerek, standart raporlama sistemine geçilmesi planlanıyor. Ayrıca vatandaşın görebileceği şeffaf ‘dijital gösterge panoları’ kurulması gündemde. Böylece kullanıcılar, hangi şirketin daha kaliteli hizmet sunduğunu net olarak görebilecek.
FATURA VE TARİFELER SADELEŞTİRİLECEK
Dikkat çeken bir başka uygulama ise karmaşık yükümlülüklerin azaltılması olacak. BTK, vatandaşlara ve operatörlere gereksiz bürokratik yük getiren kuralları gözden geçirecek. Kurallar, vatandaşın anlayabileceği daha sade bir sistem üzerinden sunulacak. Aynı zamanda şirketlerin piyasa gücüne göre farklı denetimlerden geçmesi sağlanacak. Büyük operatörler için daha sıkı kurallar uygulanabilecek. Böylece, piyasada tekelleşmenin önüne geçilecek.
ALTYAPI PAYLAŞIMI İLE DAHA GÜÇLÜ KAPSAMA
İnternet altyapısının yaygınlaşması için operatörlerin ortak altyapı kullanmasının teşvik edilmesi de öncelikli konular arasında. Özellikle kırsal bölgelerde internet erişiminin artırılması için altyapı paylaşımı, yatırım teşvikleri ve bazı ücretlerde geçici indirimler yapılacak. Yeni yaklaşımın, çekim sorunu yaşayan bölgelerde daha hızlı yatırım yapılmasının önünü açabileceği değerlendiriliyor.
DENETİMİ YAPAY ZEKÂ YAPACAK
Operatörlere ve internet sağlayıcılara yönelik denetim süreçlerinde yapay zekâ kullanılacak. Yapay zekâ sistemleri; piyasa takibi, risk analizi, tüketici şikayetlerinin incelenmesi ve olası ihlallerin erken tespitinde görev alacak. Özellikle dolandırıcılık, yanıltıcı kampanyalar ve tüketici mağduriyetlerinin daha hızlı tespit edilmesi hedefleniyor.
ŞİKAYETE DOĞRUDAN ÇÖZÜM
Şirketlere uygulanacak yaptırımlar da aşamalı olarak devreye girecek. Buna göre önce uyarı ve düzeltme mekanizmaları işletilecek, sorun devam ederse daha ağır müdahalelerde bulunulacak. Operatörlerin hangi durumda hangi yaptırımla karşılaşacağının belirlenmesi için yasal düzenlemeler yolda. Ayrıca tüketicilerin şikâyet mekanizmalarına daha rahat erişebilmesi için kolaylıklar sunulacak. BTK, karar verme süreçlerinde vatandaş görüşlerini dikkate alacak.
