Türkiye Yüzyılı vizyonuyla işbaşı yapan yeni hükümetin bir yığın işin çözümü ve uygulamasında icraatlarını iddialı bir şekilde soluksuz ve aralıksız sürdüreceğini umuyorum. Gastronomi de bu doğrultuda çok önemli bir yere sahip. Çünkü en canlı kültürel hafızamızı mutfak oluşturuyor. Peki, Türk mutfağı Türkiye Yüzyılı vizyonunun neresinde?
Malesef çok başlılık var
Seyrettiğim bir televizyon programı dünyada Türkçe dilini öğretmeyi mevzu ediyordu. Konuyla ilgili bir uzman (artık mütehassis kelimesi unutuldu, yoksa bilen mi demeliyiz) haklı olarak şöyle bir serzenişte bulunmuştu. Birçok ülkede dil konusunda muhatap olarak yetkili bir kurum varken, Türkiye bu konuda maalesef çok başlı. Aynı durum mutfak kültürü ve tanıtımıyla ilgili de geçerli. Bizim hem içeride hem dışarıda zengin mutfak kültürünü tektipleştirmeden ve bir yöreyi öne geçirip diğerini geri bırakmadan yekpare olarak tanıtım faaliyeti misyonu yürütecek bir merci yok. Oysa tek bir merci olsa ve bütün faaliyetler bu kapsamda yürütülebilse.
Uzun zamandır gündeme getirmek istediğim koordinasyon konusundaki zaafiyeti Türkiye Yüzyılı vizyonu ile güçlendirip geleceğe yönelik stratejiler üretmenin zamanıdır ve buna mecburuz. Mecburuz çünkü böylesi zengin Anadolu mutfağını birtakım global dalgalara ve bir elin parmaklarını geçmeyen tröstlere teslim etmemeliyiz.
Buna ister mutfağımızı geliştirme ve tanıtma ajansı deyin, ister Türk gastronomi konseyi deyin. Amaç Türk mutfağına ait değerlerin kaybolmaması ve gelecek nesillere aktarılması için çalışmaları koordine etmek. Çünkü parçalı olarak her kurum kendi çapında başarılı bir çalışma yürütse bile iş maalesef sonuca ulaşmayabiliyor ve kurumsal bir faaliyet kapsamında kalabiliyor.
Aklımıza gelen örnekler
Sinerjiye dönüştürülebilecek çalışmalardan örnekleri sıralamak gerekirse ilk akla gelenleri aktarmaya çalışayım. Bu örnek çalışmalar eğer birbirleriyle bağlantısız bir çalışma yerine birbirini tamamlayan projeler olarak gerçekleştirilebilirse konuyla ilgili ciddi bir ilerleme ve gelişme kaydedilmiş olacaktır. Bir çatı veya koordinasyon kuruluşu sayesinde aşağıda saydığım tüm faaliyetler pekala bir sinerjiye dönüştürülebilir:
Cumhurbaşkanlığı himayesinde her yıl mayıs ayında Kültür ve Turizm Bakanlığının 81 ilimizde ve dış temsilciliklerde tanıtıcı faaliyet olarak gerçekleştirdiği "Türk Mutfağı Haftası" etkinlikleri
Dünyanın birçok şehrinde Yunus Emre Enstitüsü'nün katkısıyla "Türk kahvaltısı" tanıtılması kapsamındaki etkinlikler,
Yerel yönetimler tarafından organize edilen gastronomi festivalleri,
Milli Eğitim Bakanlığı'nın gastronomi enstitüsü çalışmaları,
Sanayi Bakanlığına bağlı Türk Patent Kurumu tarafından yürütülen coğrafi işaretli tescil çalışmaları,
Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı kurumların tarım ve gıda konusunda ar-ge, tescil ve benzeri çalışmaları.
Bir yol haritası oluşturulmalı
Ülkemiz lezzetleri hem yöresel mutfaklar olarak ve hem saray mutfağı olarak taşıdığı potansiyel göz önüne alınarak bir çalışma yapılması elzemdir.
Son dönemde ülkemize kazandırdığı kütüphaneler ve önemli tarihi mekanların restorasyonuyla haklı başarıya imza atan Kültür ve Turizm Bakanlığının koordinasyonunda mutfağımızı tanıtma ve geliştirme konusunda eğer adımlar atılırsa aynı şekilde bir başarıyı yakalaması işten bile değil. Yeter ki, gerekli adımlar atılsın ve kapsamlı bir yol haritası oluşturulsun.
GÖZÜME TAKILANLAR
UNESCO'nun gastronomi alanındaki "Yaratıcı Şehirler Ağı"nda yer alan Hatay 6 Şubat depremlerinden en fazla etkilenen illerden biri oldu. Zarar gören çok sayıdaki yöresel lezzet sunan dükkanların yerine verilen desteklerle inşa edilen prefabrik işyerlerinde Antakya künefesinden kömbeye, kaytaz böreğinden külçeye kadar çeşitli yöresel ürünler sunulmaya devam ediyor.
Türkiye’de üretilen 450 bin ton zeytinyağından 50 bin ton kadarının elde edildiği Muğla'da en kaliteli zeytinyağları ödüllendirildi. Muğla İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün düzenlediği 4. Zeytinyağı Kalite Yarışması’na 10 ilçeden 134 üretici katıldı. Yarışma sayesinde her yıl zeytinyağlarında markalaşma artarken, gelecek yıl bu rakamın 200'e çıkarılması hedefleniyor.
Avrupa Komisyonu Resmi Gazetesi’nde yapılan tescil yayınıyla Türkiye’nin Avrupa Birliğinde tescil edilen onikinci coğrafi işareti olan ürün Gemlik zeytini oldu. Halen 42 coğrafi işaret tescili başvurusuyla ilgili işlemler AB Komisyonu nezdinde devam ederken, aralarında Bursa şeftalisi, siyah inciri ve kestanesinin de olduğu ürünler AB vizesi almayı bekliyor.
Tanınmayı ve keşfedilmeyi bekleyen nadide mutfak
Malatya'nın yöresel yemekleri İstanbul'da tanıtıldı. 6 Şubat depremlerinden etkilenen illerin yöresel lezzetlerinin tanıtılması kapsamında Sultanahmet'teki İstanbul Four Seasons Otel'de Malatya mutfağına yönelik bir tanıtım etkinliği düzenlendi. Burada tadıma sunulan Malatya'nın yöresel lezzetleri Malatya Turizm Tanıtım Gastronomi Başkanı Mehmet Zeki Saygın ve ekibi tarafından hazırlandı.
Malatya'nın yöresel lezzetlerinin yeterince tanınmadığını ve keşfedilmeyi bekleyen çok nadide bir mutfak olduğunu dile getiren Saygın'a göre, Malatya vegan ve vejetaryen mutfağın da başkenti aynı zamanda. Kiraz, asma, tevek, ayva, fındık gibi bitkilerin yapraklarından yapılan köfteler de fırın yemekleri de çok meşhur. Kuzu, kaburga dolması, fırın, kağıt, tereyağlı domatesli kebap bunlardan bazıları. Et ile sebze fırında pişirilince sanat eseri olarak ortaya çıkıyor.
Birbirinden lezzetli yemeklerin sunulduğu tanıtımda, aya köfteli kulak çorba, kiraz yaprağı köftesi, haşlama içli köfte, kağıt kebabı, patlıcan tava, geleli kebabı, kayısı tatlısı ve Malatya kurabiyesi, Malatya peyniri, samutlu patates salatası gibi yöresel lezzetler yer aldı. Ayrıca otelde konaklayan misafirlere kayısılı ürünler, çerezler, kayısı çekirdeği gibi tatlar ikram edildi.
Geçen ay deprem bölgesindeki illerden Hatay mutfağının tanıtımının yapıldığı otelde sosyal sorumluluk projesi kapsamında gelecek ay Gaziantep'in yöresel yemekleriyle tanıtım etkinliğine devam edilecek.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.