Ya Duamız Olmasaydı

Duâ, Allâh ile kul arasında Allâh'ın canlı bir ilişki ve iletişimdir. Be sebeple duâda Allâh ile kul arasında bir aracı yoktur. Bu yüzden duâ, kulluk makamlarının en önemlisi sayılmıştır. Zîrâ âyet-i kerîmede, De ki: Duânız olmasa, Rabbim size ne diye değer versin buyurulmak suretiyle duânın önemine işaret edilmiştir.

Duâ, insanın fıtratından kaynaklanan bir ihtiyaçtır. Bu yüzden, bütün dinlerde duâya yer verilmiştir. Her insan, bir sıkıntı ve kötülük ile karşılaştığında veya bir nimete kavuştuğunda, bu durumunu arzedeceği üstün bir kudret arar. Bunu gerçekletirme yolu duâdır. Duâ sayesinde bir mü'min, bir nimete kavuşmuşsa Yüce Allâh'a teşekkürünü arzeder; eğer bir belâ ve sıkıntı ile yüzyüze gelmişse, O'ndan bunların giderilmesini ister yahut bir ihtiyacı varsa onu talep eder.

İslâm'da dûa bir ibâdettir ve diğer ibâdetlerle birlik ve bütünlük arzeder. Bu sebeple duâ, öncelikle namaz ile yakından ilgilidir. Namaz kelimesinin Arapçası olan salât'ın anlamlarından biri de duâ'dır. Esasen namaz, içinde duâ'ların bulunduğu en büyük duâdır. Namaz o kadar kapsamlı bir duâdır ki, her bir âyeti bir yakarış ve duâ olan Fâtiha Sûresi, namazların her rekâtında okunmaktadır. Fâtiha Sûresi'nde, duâ ile yakından ilgili olan ve bir nevi duâ sayılan hamd, senâ, zikir, tesbîh, isti'âze [Allâh'a sığınma], isti'âne [Allâh'tan yardım isteme] gibi ibâdetler de yer almaktadır.

Duâ eden kimse, yöneldiği Zât'ın kudret ve hâkimiyetinin büyüklüğü karşısında kendisinin küçüklüğünün bilincinde olarak, talep ettiği şeyi huşû ve tevâzu içinde ister. Bu hâlde iken, Allâh'a yakarışta bulunan bir kul, bütün samimiyetiyle ve kalbiyle kendisini manevî bir atmosferde hisseder ve istediği şeyin gerçekleşeceğine kalben inanır. Bu inanç ve hal ile Rabbine yöneldiğinde beklenti içinde olduğu şeylere kavuşma yoluna adım attığı gibi, korktuğu şeylere karşı da kendisini emniyete almış olur.

Duâ eden bir kimse, yaptığı duâsıyla Rabbine daha yakın olur, O'nun kendisini işittiğini bilir, duâsını kabul edeceğine inanır ve yakarışlarıyla kendisini O'nun rahmet deryasına bırakır. Duâ sahibi, bir yandan bir ibâdet yapmanın mutluluğu ve huzuru içinde bulunurken, öte yandan Rabbine dünyevî ve uhrevî isteklerini arzetmenin sevincini yaşar. Çünkü yöneldiği Zât'ın, her şeye kâdir olduğunu ve talep ettiği şeyleri kendisine vereceğini bilir. Zirâ Allâ Teâlâ, Eğer kullarım sana Beni sorarlarsa, (bilsinler ki) Ben çok yakınım; duâ edenin yakarışına her zaman karşılık veririm: Öyleyse onlar da Bana karşılık versinler ve Bana inansınlar ki doğru yolu bulabilsinler (Bakara Sûresi, 186) buyurmaktadır.

Bütün ibâdetlerde olduğu gibi, duâ da yönelinecek tek üstün kudret sahibi Cenâb-ı Hak'tır. Bu yüzden meşru ve helâl olan her şey, başka bir aracıya başvurulmadan bizzât Yüce Allâh'tan istenmelidir. Çünkü dûa eden mü'min, namazın her rekâtında söz verdiği gibi, bütün yardımı sadece Rabbinden ister. O yüce kapıya yakarışta bulunduğunda, kesinlikle elinin boş dönmeyeceğini bilir. İstediği şeylerin kendisine hemen bu dünyada verileceğine veya kendisi için âhirete bırakılacağına inanır. Duâsı bu dünyada gerçekleşmeyince, münâsebet ve ilişkisini kesmez. Bilir ki, duâsının hemen bu dünyada gerçekleşmemesinde Rabbinin bileceği hikmetler vardır.

Duâ; yaratılmış, âciz, kudreti sınırlı ve sonlu bir varlık olan insanın, zaman ve mekândan münezzeh, sonsuz kudret sahibi Yüce Yaratıcı ile kurduğu bir köprüdür. Bu yüzden ibâdetlerin özü ve bizzat kendisi de bir ibâdet olan duâ, kul ile Rabbi arasında kurulan çok sağlam bir bağdır. İnsan, yaptığı duâlarla Rabbine yönelir ve O'nun dışındaki her şeyden yüz çevirir.

İnsan, sevinçli ve kederli bütün durumlarda Rabbine duâ etmelidir. “Duâ, kâinatın dehşet verici sessizliği içinde insanoğlunun kendisine bir cevap bulmak için hissettiği derin hasret ve iştiyakın ifadesidir.”

Duâ, sıkıntılar içinde kıvranan insanın sığınağı ve huzur bulduğu bir limandır. Dünya hayatının çeşitli mihnet ve sıkıntıları arasında bunalan kişilerin gönüllerinde bir ferahlama hissettikleri görülür. Kalbin derinliklerinden gelen sıcak bir duâ insanın gönlünü temizler ve rûhunu arındırır. Duâ eden kimse, arzu ve talebini en yüksek makama arzetmenin huzurunu yaşar.