TBMM"de hararetli 213 bütçe görüşmelerinin başladığı gün Türkiye ekonomisiyle ilgili bir iyi bir kötü haber aldık.Hafta başında açıklanan büyüme rakamları ekonomideki yumuşak inişin biraz sert olacağını gösterdi.Küresel finans krizi ve Ortadoğu"daki siyasal kaosun durmaması Türkiye"nin dış ticaret dengesine fren yaptırıyor.Ekonomide iyi rakamlar da dün geldi.Cari açıkta yaşanan ciddi düşüş piyasaları umutlandırdı.Şimdi Türkiye ekonomisinde yaşanan sıcak gelişmelerden başımızı kaldırıp küresel köye
TBMM"de hararetli 213 bütçe görüşmelerinin başladığı gün Türkiye ekonomisiyle ilgili bir iyi bir kötü haber aldık.
Hafta başında açıklanan büyüme rakamları ekonomideki yumuşak inişin biraz sert olacağını gösterdi.
Küresel finans krizi ve Ortadoğu"daki siyasal kaosun durmaması Türkiye"nin dış ticaret dengesine fren yaptırıyor.
Ekonomide iyi rakamlar da dün geldi.
Cari açıkta yaşanan ciddi düşüş piyasaları umutlandırdı.
Şimdi Türkiye ekonomisinde yaşanan sıcak gelişmelerden başımızı kaldırıp küresel köye dönüşen dünyaya yukarıdan bakalım.
Bakalım mı hızla yaşanamaz hale getirdiğimiz dünyayı neler bekliyor?
*
ABD"deki istihbarat kuruluşlarını bünyesinde toplayan Ulusal İstihbarat Direktörlüğü"ne bağlı Ulusal İstihbarat Konseyi tarafından hazırlanan ve 5 yılda bir yayınlanan "''Küresel Eğilimler 2030: Alternatif Dünyalar"'' raporunda, 2030 yılına kadar en iyi senaryo ve en kötü senaryo hazırlanmış.
Raporun en çarpıcı tespiti 2030 yılına kadar dünyada tek bir "''hegomonik güç"'' yapısının kalmayacağının vurgulanması olmuş.
Raporda yer alan çarpıcı tespitlere tek tek bakalım;
Dünyanın nasıl değişeceğini büyük oranda belirleyecek 6 "''oyun değiştirici"'' öğe de şunlar: "Krize meyilli bir küresel ekonomi, yönetim boşluğu, artan çatışma ihtimali, bölgesel istikrarsızlığın artması, yeni teknolojilerin etkisi, ABD"nin rolü"''.
Alternatif dünyalar da şu başlıklar altında sıralanıyor:
"Motorların aksaması, füzyon, şişeden cin çıkması, devletten bağımsız bir dünya".
*
Dünyayı 4 "büyük eğilim" şekillendirecek; "bireysel güçlenme"'', "''güçlerin yayılması"'', "''demografik düzen"'' ve "''artan yiyecek, su ve enerji bağı"''.
Bireylerin güçlenmesi, gücün devletler arasında yayılmasını engelleyecek, demokratikleşme çağına öncülük ederek, dünyada çarpıcı etkiler yapacak.
Bu da15-20 yılda küresel orta sınıfın güçlenmesi, fakirliğin azalması, daha iyi sağlık ve eğitim şartları demek anlamına geliyor.
Bu eğilim diğer tüm eğilimleri etkileyecek.
İkinci büyük eğilim "''Gücün Yayılması"''; Bunun anlamı da şu; Dünyada artık hegamonik tek bir güç olmayacak. Güç, çok kutuplu dünyada koalisyon ve ağlar arası yer değiştirecek.
Çin 2030 yılında ABD"yi de geride bırakarak dünyanın en büyük ekonomisi olacak. Çin, Hindistan ve Brezilya"nın yanı sıra, Türkiye, Nijerya, Endonezya, Kolombiya ve Güney Afrika gibi bölgesel aktörler de küresel ekonomi için özellikle önemli hale gelecek.
Türkiye, Kolombiya, Mısır, Endonezya, İran, Güney Afrika, Meksika gibi "''orta katmandaki"'' ülkeler 2030 yılına kadar yükselişe geçecek ama Çin ve Hindistan"ın çok büyümesi nedeniyle bu ülkelerin çoğunluğu "''ikinci sıra oyuncular"'' olarak kalmaya devam edecek.
Yine de bu ülkeler kolektif olarak Avrupa, Japonya ve Rusya"yı küresel güç bağlamında 2030 yılına kadar geride bırakmayı başaracak.
*
Demografik değişimleri içeren üçüncü büyük eğilimde de ana noktalar şöyle: Batıdaki yaşlanmaya karşın, gelişmekte olan ülkelerdeki genç nüfusun artıyor olması, göçmenlik ve artan kentleşme.
Artan yiyecek, su ve enerji bağı eğilimi başlığında da dünyada 2030"a kadar bu öğelere ihtiyacın yüzde 35-50 civarında artacağı, bunun da özellikle mahrumiyet çeken genç nüfusu fazla yerlerde su ve yiyecek için çatışmalara götürebileceği kaydediliyor.
Yiyecek ve su sıkıntısında en fazla risk altında olan bölgeler Afrika ve Ortadoğu. Ama bunun yanında nüfusu nedeniyle Çin ve Hindistan da bu konuda kırılgan yapıya sahip.
İklim değişikliğinin de bu durumu daha da kötüleştirileceği ifade ediliyor.
Raporda, "''kara kuğular"'' olarak adlandırılan, tarihin akışını değiştirebilecek olası sıra dışı olayların yaratabileceği yıkıcı etkilerden de bahsedilirken, bunlar arasında, birkaç ayda milyonların ölümüne neden olabilecek şiddetli bir salgın ve iklim değişikliğinin hızında dünya nüfusunu beslemeyi zorlaştıracak derecede bir artış görülmesi senaryolarına yer verildi.
Raporun geri kalan kısmını incelemeye Pazar günkü yazımızda devam edelim.
