Benim karakterlerim Fellini aktörleri gibi...

Deniz Çakır'ın Bir Rüzgar Çıksa adlı romanında, okuyucu kendini rüzgarın önündeki bir yaprak gibi hissediyor... Rana 'nın serüveniyle oradan oraya sürükleniyoruz. Bir Rüzgar Çıksa, insana karşı inancı tazeleyen bir roman. Deniz Çakır bu ikinci romanında bir ahlak varlığı olarak insanın modern hayat karşısındaki çıkmazını anlatıyor.

Meselem kadın erkek ilişkileri değil. Böyle bir şeyin üstüme yapışmasını hiç istemem.. Daha doğrusu hak ettiğimi sanmıyorum. Genel olarak hayat olgusuna ve insanlık durumlarına ilişkin gözlemlerimi ve düşüncelerimi yansıtıyorum. Fakat hayat söz konusu olduğunda karşı cins ilişkilerinden kaçacak halimiz yok. Öyle değil mi? Elbette aşık oluyoruz. Aksi ne korkunç olurdu! Rana karakteri boşanmış bir kadın. Doğal olarak kendisini insan ilişkileriyle daha çok da bir karşı cins ilişkisiyle toparlayıp düzenleyecek. Bu konuda solo bir çalışma yapmasını bekleyemeyiz.

Betimlemelerde kişileri birer prototip olarak verdim. Bu prototiplerin Fellinivari bir resmigeçidi belki de bütün kitap.. Karakterler ekseninde derinleşmekten çok hayat durumlarına ait çeşitliliği görüntüsel bir anlatımla aktarmayı tercih ettim. Konu görüntüsel anlatıma gelince elbette dil tekniğinde de yazılı anlatımın elverdiği ölçüde bir sadeleşme ve anlatım dinamiği yakalamanız gerekiyor. Zaten dil sadeliği başlıca önem verdiğim konudur teknik olarak. Ve ilk bakışta anlaşılamayacak kadar zordur sade yazmak. Bir arınma sürecidir. Elinizdeki malzemenin çoğunluğunu atarsınız. Bana göre gerçek ustalık elinizde kalan en son rafine malzemeyle yazmaktır. Okuyucunun canını sıkmamak ve en doğru vurguyu en uygun sözcüklerle aktarmaktır. Çok fazla önemsediğim münzevi bir Amerikalı yazar D.J. Salinger bir okuyucu için iyi bir kitabın ne olduğu ile ilgili ölçütü şöyle koyar: "İyi bir kitap, bir okuyucunun onu okuduktan sonra, 'keşke bu kitabın yazarı arkadaşım olsa da onu telefonla arayabilsem' diyebildiği kitaptır.

Doğan'a söylettiklerimle aslında genel olarak kurguyla biraz halleşiyorum. Biz yazarlar tam olarak ne yapıyoruz aslında? gibi.. Okuyucunun da aklına gelir bu; insan neden yazar? Doğan gibi düşünen ve kurgusallığı reddeden insanı da değerli bulurum. Okuyucuyu kendime çekmeye, yönlendirmeye çalışmıyorum. Böyle yaparsam çok ayıp bir şey yapmış olurum. Evet Rana 'yı ben kurguladım ama sonrasında özgür bıraktım. Karakterleri oluşturuyorum. Fakat sonrasını ben de bilmiyorum. Şöyle diyelim; karakterlerimle birlikte ben de dolaşıyorum. Neler olacağını ben de merak ediyorum. Benim için bütün iş önce kanlı canlı bir karakteri oluşturmak. Bir karakter sizin karşımda durduğunuz gibi karşımda durabildiği anda roman başlamıştır. Ünlü olmak gibi bir amacım yok, medyada maymunluk yapmak istemem. Eski moda edebiyat yapıyorum. Okuyucunun beni bulmasından daha kıymetli bir şey olamaz.

Felsefeyi hep çok önemsedim. Üstünde çalıştım. Mesela Kant 'ın 'Pratik Aklın Eleştirisi'ni' 'Salt Aklın Eleştirisini' okurken ağlamışımdır. Günün modası olan melodramatik televizyon dizilerine çok gülüyorum. Kendilerince duygu sömürüleriyle insanları ağlatıyorlar. Oralardaki ağlamalar ve ağlanası durumlar akılsızlıkla ilgilidir. Ben aklı yüzünden yalnız kalan adamlara acırım. Wittgenstein'a mesela.. Avusturyalı, çok varlıklı aristokrat bir ailenin oğlu Wittgenstein. Orijinal bir aklı var. Aydınlarla anlaşamıyor. Vasat bir marangozla arkadaşlık edebiliyor ancak. Yalnız bir adam, aklı yalnız...

Yazarken çok eğlendiğim ve aslında kitapta vurgulamak istediğim mizansen Aptullah Bey (Aptullah Bey aslında bir mandalina ağacı). Aslında ben varım Aptullah Bey'de. Galiba zor olan, bir mandalina ağacını konuşturmaktı. Üstelik ona felsefe yaptırmaktı. Soyut bir ses Aptullah Bey. Bir nevi "ahlak'ın" sesi. Zaten dert ettiğim iş, genel olarak ahlaktır.. Bana göre ahlak tamamen bireysel ve akılla ilgili bir meseledir. Ezberlenmiş, tarif edilmiş ahlakla işim yok. Ahlak kişisel olarak deneyimlenecek ve akılla sonuçlara varılacak bir şeydir. Her tek insan kendi biricik ahlakını yaratabilmelidir. Yaratıcı'dan gelen aklınızla Yaratıcı'yla aranızdaki ethik meselesini çözersiniz. Tek bir doğrudan ve tek bir yanlıştan söz edemeyiz. Benim şartlarıma göre doğru nedir, sizin şartlarınıza göre nedir? Bir şarta göre bir şey doğruyken diğerine göre yanlış olabilir. Dolayısıyla kafalar kurcalanmalıdır. Rana da bu gelgitleri yaşıyor.. Duyarlı bir kadın. Özgün, düzgün, terbiyeli karakterler hoşuma gider. Rana da benim kişisel olarak yaşadığım çelişkileri yaşıyor. Ve yalnız hissediyor kendini. Sürüden ayrılınca kurtlar kapmasın beni diye belki ben de karakterlerime tutunuyorum. Belki bu da başka bir yazma sebebim.. Ama sosyal anlamda bir yalnızlık değil bu. Zihinsel bir yalnızlık...