Kıyıdakileri merkeze çeken hikâyeler

George Orwell, makalelerini bir araya getiren Edebiyat Üzerine isimli kitabına ilginç bir epigrafla başlar. “Bir yabanarısı tabağımdaki reçele dadanmıştı” der ünlü yazar ve şunları anlatır: “Ben de onu ortadan ikiye böldüm. Hiç aldırmadı, kesilmiş yemek borusundan ince ince reçel akarken yemeğine devam etti. Ancak uçup gitmeye kalkışınca başına gelen korkunç şeyin farkına vardı. Çağdaş insanın durumu da tıpkı böyledir. Kesilip atılan onun ruhudur ve belli bir süre –belki de yirmi yıl boyunca– bunun farkına varmamıştır.”

Orwell’in yaşadığı dönemin edebiyat dünyasından bahsettiği kitabına, bu alıntıyla başlaması bize çok şey anlatmalı. En başta da modern dünyayı, modern insanı ve onların anlatılmayan hikâyelerini… Bugün edebiyat dünyamızdaki hikâye yazarlarının pek çoğu yaşadığımız döneme dair kurgularla kapımızı çalar. Ancak bazıları merkezden değil, kıyıdan başlar anlatmaya. Bir nevi döngüyü kırar. Bu da onları kalabalığın içinde hemen fark etmemizi sağlar. Döngüyü kıran isimlerden birinin de Sıddık Yurtsever olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz.

BAŞKALARININ HAYATLARI

Tüm bunlardan bahsetmemizin nedeni Yurtsever’in İz Yayıncılık etiketi taşıyan kitabının okurla buluşması. Yarım Kalmış Bir Nehir ismini taşıyan eser yazarın ikinci öykü kitabı. Kendisinin çocuk edebiyatı alanında da eserleri olduğunu hatırlatalım. On bir öyküden oluşan kitap birbirinden farklı karakterlerin, hayatın farklı noktalarında nasıl bocaladığını aktarıyor. Alışkanlıklar, acılar, ideolojik ayrımlar, aşk… Özetle hayatın içinden pek çok konu önümüze geliyor. Ancak Yurtsever’in üzerinde durduğu tüm kurgu başta da söylediğimiz gibi hep hayatın kenarında kalmışlarla alakalı: Sayfaları çevirirken meselelerin merkezinde olanların değil kıyısında kalanların, hayatı istediği gibi gitmeyenlerin hikâyelerini dinliyoruz. Yani Orwell’a atıfla, ruhu kesilip atılan ama bunun farkına varamamışların hikâyelerini, Yurtsever tamamlamaya, o hayatlara bir son yazmaya çalışıyor.

ROMANSI YAPI

Yurtsever’in anlatılarının birbirleriyle kurduğu bağ, onun ortaya koymaya çalıştıklarını, dertlerini de netleştiriyor. Kitabın bütünlükçü yapısı da bu noktada ortaya çıkıyor. Birbiriyle ilintili karakterlerin yaşamlarına uzaktan bakmaya başlıyoruz. Manzara bize, yazarın kendi evreninde, kendi gezegenini kurduğunu, burada bir dil inşa ettiğini gösteriyor. Tüm bunları arka arkaya izlemek Yurtsever’in elinden ilerleyen dönemde bir roman okuyacağımızın göstergeleri olabilir. Hikâyelerin birbiriyle kurduğu bağ ve kullanılan dil de kitabın adını ortaya çıkarmış olabilir. Son olarak ekleyelim: Yazarın Yarım Kalmış Bir Nehir’le çağdaş Türk hikâyeciliği içinde kendine ait bir yer edineceğini öngörebiliriz.