Önümüzde daha 3.5 ay var

İSKİ Genel Müdürü Prof. Dr. Ahmet Demir, son günlerde basında yer alan İstanbul'da su sıkıntısı yaşanacağına dair haberlere cevap verdi.

İstanbul yaklaşık 14 milyon nüfusa ve 5 milyon adet su kullanım abonesine sahip bir dünya metropolü. İstanbul'da 1 günde ortalama 2 milyon 250 bin metreküp içme suyu tüketiliyor. 12 Aralık 2011 tarihi itibariyle barajlarımızdaki doluluk oranı yüzde 52,85. Mevcut su miktarı ise 459 milyon metreküp. İstanbul'da yağış mevsimi kasım ayında başlayıp Nisan ayına kadar devam ediyor. Önümüzde 3.5 aylık bir yağış mevsimi var. Bu 3.5 aylık yağış döneminde İstanbul'a yıllık ortalama yağış miktarının düşmesi durumunda barajlarımız önemli miktarda doluluk oranına ulaşacaktır. Meteoroloji uzmanlarının önümüzdeki ayların kurak geçeceğine dair bir öngörüleri bulunmuyor. Dolayısıyla 2012 yılına dair su sıkıntısı çekileceğini bugünden ifade etmek gereksiz endişelere yol açar. Ancak yalnızca kurak dönemlerde değil, her dönemde bilinçli su tüketiminin yaygınlaşması ve gelecek nesillere aktarılması için bunun bir alışkanlık haline getirilmesi gerekiyor. Bu noktada bilinçli su kullanımının yaygınlaşması için bu haberleri olumlu görüyorum.

İSKİ olarak küresel iklim değişikliklerinin etkileri, ekonomideki büyüme ve nüfus artışına paralel olarak artacak su talebini hesaplayarak yatırımlarımıza yön verdik. Bu noktada ilk olarak Melen Projesi'ne hız verdik. 2007 yılında tamamladığımız Melen Projesi'nin 1. kademesiyle İstanbul'a yılda 268 milyon metreküplük ilave bir içme suyu kaynağı sağladık ve bu proje ile 2007 yılında yaşanan son 50 yılın en büyük kuraklığından İstanbul'un etkilenmemesini sağladık. Melen Projesi'nin 2. kademe inşaatı ise hızla devam ediyor. 135 km uzunluğunda olacak hattın 61 km'si tamamlanmış durumda. 20 km çelik boru ise alanda sırasını bekliyor. Yaklaşık 980 milyon TL'ye mal edeceğimiz Melen Projesi 2. kademe inşaatımızı tamamladığımızda İstanbul'a 307 milyon metreküp daha içme suyu temin edebileceğimiz ve halen su almakta olduğumuz Melen 1. kademeyle birlikte İstanbul'a yıllık 575 milyon metreküplük bir içme suyu kaynağı oluşturacağız. Şu an barajlarımızdaki mevcut su miktarının 459 milyon metreküp olduğu düşünüldüğünde bu miktarın ne kadar büyük olduğu daha iyi anlaşabilecektir.

Çalışmalarımız yalnızca Melen'de değil elbette. Çevre koruma projelerimiz bünyesinde inşasını tamamlayarak hizmete aldığımız ileri biyolojik atıksu arıtma tesislerinde kullandığımız ultraviole ve dezenfeksiyon sistemi ile atık sulardan dönüşüm sağlayabiliyor, atık suları çevre sulama ve sanayide kullanabilecek düzeye getiriyoruz. Bu sayede çevre sulama ve sanayi için içme suyu kaynaklarımızın kullanılma miktarını azaltıyoruz. Bu sistemimizin kullanımın yaygınlaşması için 10 bin metre çelik ve 26 bin 876 metre HDPE borulardan oluşan bir iletim hattı inşa ediyoruz. Bu sayede Tuzla, Pendik, Kartal ve Maltepe ilçelerinin sahil bandındaki yeşil alanlarıyla dericiler sanayi sitesi, İstanbul Park ve Sabiha Gökçen Havaalanı'nda yeşil alanlarının sulamalarını arıtılmış sulardan sağlayabileceğiz. 2012 yılının ilk yarısında tamamlayacağımız proje ile günlük 100 bin metreküp su tasarrufu sağlayabileceğiz.

Avrupa'nın 23 ülkesinden büyük günlük hareketli nüfusu 20 milyona yaklaşan bir dünya metropolünün geleceğini de düşünerek yeni içme suyu kaynakları temin etmek olmazsa olmazdır. Ancak kaynakların verimli kullanılması şüphesiz ki son derece önemli. Yapılan çalışmalar su kullanma bilincinin dünyada da ülkemizde de çok yaygın olmadığını gösteriyor. Örneğin İstanbullu erkeklerin yüzde 75'i traş olurken musluğu sürekli olarak açık bırakıyor. Saniyede 1 damla damlatan musluğun yılda 6 ton su kaybı oluşturduğu düşünüldüğünde bu ve benzeri örneklerin önlenmesi ile önemli miktarda tasarruf yapılabileceği görülecektir. Bu noktada yeni nesil çok bilinçli geliyor. Okullarda su tasarrufunu teşvik edici ve suyu bilinçli kullanmayı öğretici eğitimler ve seminerler veriliyor. Bu sayede çocuklardan ve gençlerden anne ve babalara ulaşılarak, bilinçli tüketim aktarılıyor.

İstanbul son derece modern içmesuyu arıtma tesislerine sahiptir. Günlük 2 milyon 250 bin etreküp içmesuyu tüketen İstanbul'da içmesuyu arıtma tesislerinin günlük arıtma kapasitesi 3 milyon 675 bin metreküp. Klor ve ozon gibi arıtma yöntemleri ile arıtma işlemine tabii tutulan hamsular, Avrupa Birliği, Dünya Sağlık Örgütü, ABD Çevre Koruma Ajansı ve Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkındaki Yönetmelik kriterlerinde kaliteli, sağlıklı ve içilebilir kriterlere geldiği test edilip onaylandıktan sonra, şehir şebekesine verilmektedir.

17 bin km uzunluğa sahip çelik ve düktilfont borulardan oluşan kaliteli şebeke sistemine verilen sular, hanelere ulaşıncaya kadar şehrin 350-400 noktasından numune alınarak analiz edilmektedir. Bu işlem 7 gün 24 saat kesintisiz olarak yapılmaktadır ve İstanbullular musluklarından Avrupa Birliği kalitesinde içilebilir içmesuyuna ulaşmaktadır. Ancak İstanbulların bu son derece kaliteli suyu, eskimiş dahili tesisatlarda ya da temizlenmeyen apartman depolarında kirletmemeleri gerekmektedir.

İstanbullular şayet dahili tesisatları eski değilse ve içme suyu deposu kullanmıyorlarsa kaliteli, sağlıklı ve içilebilir kriterlerde bir içmesuyuna ulaştıklarından emin olabilirler. Depo kullanan İstanbullular ise depolarını mümkünse kullanmamalı, kullanmaları bir zaruriyet ise bu depoların temizliğini mutlaka 6 ayda bir uzman kişi ya da kurumlara yaptırmalı. Tüm bunlara rağmen sularına güvenemeyen İstanbullar sularını diledikleri kurumda analiz ettirebilir ya da kurumumuza başvurarak analiz edilmesini talep edebilirler.

Kentsel dönüşümün altyapı açısından büyük önem arzettiğini söyleyen Ahmet Demir, "Havza koruma alanları dikkate alınarak hazırlanan 'Kentsel Dönüşüm Projeleri' su kaynakları açısından risk oluşturmak bir yana, büyük fayda sağlayacaktır" dedi.