80'lerin kült televizyon dizisinden başarılı bir uyarlama

Thomas Craven, Boston Emniyet Müdürlüğü'nde çalışan emektar bir cinayet masası dedektifi ve yalnız bir babadır. Kendisi için hayattaki en değerli şey olan tek çocuğu, 24 yaşındaki sevgili kızı Emma evlerinin kapısında soğukkanlılıkla öldürüldüğünde, ilk aşamada çevresindeki herkes asıl hedefin Thomas olduğunu düşünür. Fakat, kahramanımız cinayete ilişkin bazı bulguları inceledikten sonra, polis sezgilerine dayanarak bunun tam aksi yönde şüphelere kapılacaktır. Böylelikle, kızının hayatının gözlerden uzak kalmış kimi yönlerine ve karanlık güçler tarafından öldürülmesiyle ilgili acı gerçeklere ulaşabilmek amacıyla tekinsiz bir dünyanın dehlizlerine dalar. Araştırmaları onu çokuluslu şirketlerin tehlikeli örtbaslarına, hükûmet tezgâhlarına, cinayete ve kanıtları ortadan kaldırmak üzere gönderilen Darius Jedburgh adındaki kirli bir devlet ajanına kadar götürür. Thomas'ın, biricik kızının ölümüne cevaplar bulmak amacıyla tek başına yaptığı bu araştırma, hayatı boyunca hiç bilmediği korkunç gerçeklerle yüzleşeceği, duygusal olarak da ağır darbeler alacağı büyük bir hesaplaşmaya dönüşecektir.

Martin Campbell'ın yönettiği "Karanlığın Eşiği" adlı BBC yapımı polisiye diziyle ilk kez 1986 yılında, gencecik bir üniversite öğrencisiyken, o günlerde henüz yeni yeni renklenmeye başlayan TRT ekranında tanışmıştım. Yapımından yalnızca bir yıl sonra ülkemize gelen bu dizi, gecenin oldukça ilerlemiş bir vaktinde yayınlanıyor olmasına rağmen, daha ilk bölümünü izler izlemez, geride kalan beş hafta boyunca yayınını iple çektiğim müthiş bir gösteriye dönüşmüştü. İngiliz polisiyelerine özgü o yoğun kasvet Londra'nın aynı düzeydeki kasvetli atmosferiyle birleşince, hele de bu atmosferi süsleyen müzik çalışması dünyanın gelmiş geçmiş en iyi gitaristi Eric Clapton'a ait olunca, tadından yenmeyen bir televizyon başyapıtı çıkmıştı ortaya… Ne var ki "Karanlığın Eşiği"nin TRT'de yayımlandığı günlerin hemen ertesinde yanımda yöremde bulunan her kime dönsem, "Yok yahu, çok geç saatte yayınlanıyor o dizi, üstelik de epey sıkıcı bir görünümü var. O yüzden izlemedim" cevabını alıp deliye dönüyordum. Tepkiler bu yönde olduğu içindir ki o günlerde hiç kimselerle paylaşamadığım boynu bükük bir beğeni duygusuyla baş başa izlemiştim bu 6 haftalık gösteriyi. Ve TRT'deki o ilk yayınından sonra da bir daha yeniden görme fırsatım olmadı.

O toy yaşlarımdaki kifayetsiz gözlemciliğimle bile beni can evimden vurmayı başaran "Karanlığın Eşiği" sonraki yıllarda daha pek çok kez aklıma geldi; onu her hatırlayışımda ise "Acaba, ekranlardan sessiz sedasız gelip geçen bu harika polisiyeyi benim kadar seven başkaları da olmuş mudur?" diye düşünüp durdum. Ne zaman ki 2000'lerle birlikte internet çağı başladı ve bilgiye erişim gitgide kolaylaştı, işte o zaman ben de yirmi yılı aşkın bir süredir kendi kendime sorduğum bu sorunun cevabını almayı başaracaktım.

"Karanlığın Eşiği"nin, tıpkı benim gibi dünyanın dört bir köşesinde fanatik hayranları vardı ve yine benim gibi onu bir kez izlemiş olanlar da bir daha hiç unutmamışlardı. Dizinin IMDb sitesindeki beğeni puanının, sinema tarihindeki yüzlerce gösterişli yapıtı geride bırakarak 10 üzerinden 9 oluşu da bu kitlesel hayranlığı açıkça ortaya koymaya yetiyordu. Bu yazı vesilesiyle önceki gün bir kez daha IMDb'ye girip zaman içinde kült mertebesine erişen mâlûm yapıta ayrılmış sayfayı incelediğimde, bir İngiliz sinemaseverin "Televizyon dramaları tarihindeki en iyi beş saat" başlığını attığını görerek, çeyrek yüzyıl önceki o çocuksu algılarımın kaydettiği isabetten şimdilerde bir kez daha emin oldum. Sinema ve televizyonda "malın iyisi"ni daha 18 yaşındayken gözünden (daha doğrusu ilk bölümünden) tanıyan biri olmak ve bu durumun Frenk hemcinsler tarafından da tescil edilmesi beni içten içe mutlu etti doğrusu…

İşte, beyazperdedeki tarzını 1998 ve 2005 yapımı iki "Zorro" serüveninden, yanı sıra da yine aynı döneme ait iki James Bond filminden ("Altın Göz", 1995 / "Royal Kumarhanesi", 2006) tanıdığımız Yeni Zelandalı yönetmen Martin Campbell, "İntikam Peşinde" adlı bu son çalışmasında, aslı da kendisine ait olan bir televizyonculuk efsanesini yeniden canlandırmaya soyunmuş. Gösterildiği dönemde -6'sı İngiliz Oscarları olarak da adlandırılan BAFTA olmak üzere- 7 dalda ödül kazanan "Karanlığın Eşiği" gerçi Campbell tarafından aynı adla uyarlamış durumda; fakat bizim yerli dağıtıcılar bu ismi hiç beğenmemiş olacaklar ki ona "İntikam Peşinde" gibi son derece ucuz ve sığ bir çeviriyi lâyık görmüşler. Halbuki, dizinin (ve şimdiki filmin) özgün isminin, baş kahraman Craven'ın istemeden içine daldığı tüyler ürpertici politik-ekonomik entrikalardan dolayı metaforik bir anlamı var. Ve bu isim de tertemiz sicilli bir kamu görevlisinin, katledilen kızının cesedinin peşinden giderken karşılaştığı o karanlık dünyanın tasvirine son derece yakışıyor. "İntikam Peşinde" ise bu asil öyküyü alabildiğine olsa olsa basit bir Chuck Norris filmine dönüştürmekte…

Kendi başyapıtını 5 saatlik bir diziden 2 saatlik bir sinema filmine indirgemek ve bunun yol açabileceği bütün handikaplara rağmen 25 yıl öncekine denk bir başarıyı yakalamak gibi zor bir işe soyunan Campbell, Troy Kennedy Martin'in yazdığı -Londra merkezli- özgün senaryoyu bu alanda uzman olan iki senarist, William Monahan ve Andew Bovell'in ellerine teslim ederek olayı ABD topraklarına taşımış. Dizide Kuzey İngiltere'nin Leeds kentinden olan ana karakter Thomas Craven filmde ise Boston'da yaşayan İrlanda asıllı bir Amerikalı'ya dönüşüyor. Aslına bakarsanız, öykünün özünü korumak adına fena bir uyarlama da olmamış bu… Ayrıca, 1985'lerin dünyasında geçerli olan soğuk savaş söylemleri de günümüzde artık bütünüyle demode olduğundan dolayı, öykü Monaham ve Bovell tarafnıdan daha güncel politik gelişmelere bağlanmış.

Ve tabiî bir de Mel Gibson gerçeği var. Üzerinden uzun yıllar geçmesine karşın etkisinden hâlâ bir şey kaybetmeyen bu sarsıcı entrikanın odak noktasındaki Craven karakterini büyük bir başarıyla canlandıran Gibson, 7 yıl aradan sonra yeniden döndüğü aktörlükte ne kadar nadide bulunabilecek bir değer olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor. Avustralya sinemasının dünyaya kazandırdığı bu üstün yetenekli sanatçı, yasalara saygılı, düzenli, kuralcı ve statükocu polisin dedektifinin bu dünyada kazın ayağının kendi sandığı gibi olmadığını öğrenme sürecini yansıtırken öylesine inandırıcı ki Campbell'in kolay kolay kamera önüne dönmemeye kararlı görünen Gibson'u iknâ etmek için neden bu kadar dil döktüğünü çok daha iyi anlamış oluyoruz. (Filmin basın bülteni, yönetmenin bu konudaki yoğun çabalarını anlatan ifadeler içeriyor.)

Hem bu hafta sonunun, hem de son haftaların tartışmasız en iyi filmi… "Yasalar, yalnızca güçsüzler için vardır" önermesinin doğruluğuna inananlar, hiç kuşkusuz ki dişlerini biraz daha fazla gıcırdatarak izleyecekler.

Yapım Yılı ve Ülkesi: 2010, ABD-İngiltere ortak yapımı

Türü ve Süresi: Polisiye serüven / 117 dakika

Yönetmen: Martin Campbell

Senaristler: (Troy Kennedy Martin'in 1985 yapımı ve aynı adlı televizyon dizisinden uyarlamayla) William Monahan, Andrew Bovell

Görüntü Yönetmeni: Phil Meheux

Özgün Müzik Bestecisi: Howard Shore

Kurgucu: Stuart Baird

Yapım Tasarımcısı: Thomas E. Sanders

Sanat Yönetimi Ekibi: Greg Berry, Mark Satterlee, Suzan Wexler (Sanat Yönetmenleri) Jay Hart, Christopher Milot (Set Dekoratörleri), Lindy Hemming (Kostüm Tasarımcısı), Felicity Bowring (Makyaj Tasarımcısı), Kelvin R. Trahan (Saç Tasarımcısı)

Oyuncular: Mel Gibson (Thomas Craven), Bojana Novakovic (Emma Craven), Ray Winstone

(Darius Jedburgh), Danny Huston (Jack Bennet), Shawn Roberts (Burnham), David Aaron Baker

(Millroy), Jay O. Sanders (Whitehouse), Denis O'Hare (Moore), Damian Young (Senatör

Jim Pine)

İthalatçı Şirket: Pinema Film

Dağıtıcı Şirket: Pinema Film

İçerik Uyarıları: Polisiye sinemaya özgü kanlı şiddet sahneleri ve argo diyaloglar içerdiğinden dolayı, 15 yaşından küçük izleyiciler, yanı sıra da bu tür temalardan hoşlanmayanlar için uygun bir film değildir.

Resmî İnternet Sitesi ve Fragmanı: http://edge-of-darkness.warnerbros.com/

Yıldız Puanı: * * *

Zaman zaman çeşitli belediyeler, vakıflar ve kültür-sanat dernekleri bünyesinde yapageldiğimiz film gösterimli sinema söyleşilerinden birini daha bu akşam İstanbul'da gerçekleştiriyoruz. İnsan ve Medeniyet Hareketi'nin Eyüp-Otakçılar'daki genel merkezinde saat 19.00'da başlayacak olan film gösteriminde, sinemasever konuklarımıza ünlü Amerikalı yönetmen Frank Capra'nın 1939 tarihli klasik yapıtı "Bay Smith Washington'a Gidiyor"u sunacağız. Benim de filmin öncesinde kısa bir tanıtıcı konuşmam, sonrasında ise sorulu-cevaplı bir söyleşim olacak. "İyimserliğin sinemacısı" olarak da tanınan Capra'nın, yapımının üzerinden 70 yılı aşkın bir süre geçmesine rağmen etki gücünden hiç bir şey kaybetmeyen bu muhteşem siyasal draması, "Demokrasi, insan aklının üretebildiği en ideal yönetim şekli mi, yoksa sadece yönetici tiranların ürettiği bir mutluluk illüzyonu mu?" sorusuna cevap arıyor.

Bu arada, değerli dostum Adnan Balcı ve ekip arkadaşlarının geçen yılın başlarından bu yana büyük bir ciddiyetle organize ettikleri İMH Sinema Buluşmaları'nı da yakın takibe almanızı özellikle tavsiye ediyorum. Çünkü, bu sımsıcak kültür merkezinde her hafta sonu birbirinden güzel yapıtlar gösteriliyor, alanında uzman isimlerle zengin içerikli söyleşiler düzenleniyor.

Adres: İMH (İnsan ve Medeniyet Hareketi) / Nişanca Mahallesi, Otakçılar Caddesi No: 21/3 (Münzevi Camii yanı) Eyüp-İstanbul / Saat 19.00-22.00 arası

Ayrıntılı bilgi için: www.imh.org.tr

Yapım Yılı ve Ülkesi: 2010, Türkiye yapımı

Yönetmenler: Talip Ertürk, Murat Emir Eren

Oyuncular: Esra Ruşan (Gamze), Erol Ozan Ayhan (Murat), Rüya Önal (Selen)

İçerik Uyarıları: Yoğun biçimde kanlı şiddet sahneleri ve bazı bölümlerinde de argo diyaloglar içerdiğinden dolayı, 15 yaşından küçük izleyiciler ve bu tür temalardan hoşlanmayanlar için uygun bir film değildir.

Yıldız Puanı: * *

Beş kişilik bir arkadaş grubu, yakın bir dostlarının düğününe katılmak üzere İstanbul açıklarındaki Büyükada'ya giderler. Filmde gördüklerimiz de gruptan Erhan'ın düğünü çekmek üzere yanına aldığı amatör bir kameraya yansıyan görüntülerden ibarettir. Kahramanlarımız hep birlikte düğün alanına ulaşır; ancak gecenin ilerleyen saatlerinde hiç beklenmedik bir durum ortaya çıkar ve bir zombi topluluğu halay çeken davetlilere saldırır. Kendisini gerçek bir can pazarının ortasında bulan Erhan, her şeye rağmen soğukkanlılığını korur ve kamerasıyla olan bitenleri çekmeye devam eder. Düğün davetlileri, yanı sıra da ada sakinlerinin büyük bir kısmı teknelerle bölgeden kaçarak zombi saldırısından kurtulurken, kahramanlarımız Erhan, Murat, Ömer ve Gamze ise adada mahsur kalacaklardır.

Yapım Yılı ve Ülkesi: 2009, ABD-Güney Kore ortak yapımı

Yönetmen: Mark A.Z. Dippé

İçerik Uyarıları: Her yaş grubundan izleyici için uygundur. Türkçe seslendirilmiştir.

Yıldız Puanı: * * 1/2

Bilindiği üzere, yeryüzünde yaşanan hiç bir olay, tembeller kralı Garfield'ın yemek yemek dışında herhangi bir nedenle yerinden kıpırdamasını sağlayamaz. Ancak, bu klasik durum, süper kedi Garzooka'nın Çizgi Roman Evreni'nden Karikatür Dünyası'na -ürkütücü haberlerle birlikte- düşmesinin ardından, tarihte ilk kez değişmek üzeredir. Süper kötü Vetvix barışçıl Dorkon gezegenine saldırmış ve hem çizgi roman, hem de karikatür evrenini işgal etmesine yardımcı olacak çok önemli bir icadı ele geçirmiştir. Söz konusu icat, "Molkar Silahı" adlı bir molekül karıştırma âletidir; herhangi iki nesnenin, hattâ insanların moleküllerini birbirine karıştırmaya yaramaktadır.

En kötüsü de onunla vurulanlar, Molkar Silahı'nı ateşleyen kişinin kontrolü altına girmektedir. Fakat, bu gücü ele geçiren Vetvix'in yine de küçük bir sorunu vardır. "Molkar Silahı"na gereken enerjiyi sağlayabilmek için, Garzooka'nın akıllıca bir manevrayla çalıp Karikatür Dünyası'na kaçırmayı başardığı "Klopman Kristali"ne ihtiyaç duymaktadır…

Yapım Yılı ve Ülkesi: 2009, ABD yapımı

Yönetmen: Nancy Meyers

Sanat Yönetimi Ekibi: Wray Steven Graham (Sanat Yönetmeni) Beth A. Rubino (Set Dekoratörü), Sonia Grande (Kostüm Tasarımcısı), Margot Boccia (Makyaj Tasarımcısı)

Oyuncular: Meryl Streep (Jane), Steve Martin (Adam), Alec Baldwin (Jake), John Krasinski (Harley)

İçerik Uyarıları: Bir kaç sahnesinde yüzeysel cinsellik/çıplaklık ve cinsellikle ilgili mizahî diyaloglar içerdiğinden dolayı, 15 yaşından küçük izleyiciler, yanı sıra da bu tür temalardan hoşlanmayanlar için uygun bir film değildir.

Yıldız Puanı: * * 1/2

Jane Adler'in üç yetişkin çocuğu, Santa Barbara'da başarılı bir pastane-restoranı ve on yıl önce boşandığı eski kocası avukat Jake ile uzaktan uzağa sürüp giden dostça bir ilişkisi vardır. Fakat Jane ve Jake oğullarının mezuniyet töreni için şehir dışında buluştuklarında işler karışır. Aşklarının meyvesinin hatırına baş başa çıktıkları masum bir yemek, içkinin ölçüsünü kaçırmalarıyla birlikte 19 yıllık evlilik anılarından söz edip durdukları kahkahalarla bezeli güzel bir akşama, ardından da yeniden tutkulu bir ilişkiye dönüşecektir...