Aslan Başer Kafaoğlu: 100 milyar doları zıkkımlanmışlar!

Bu krizi anlatmak için 1994'den söze başlamak lazım. O zaman bir günde dolar 14 liradan 42 liraya çıktı. 5 Nisan'da çaresi bulundu. Çare, bu durumda faizi yükseltmektir. Bunu yaptığınız zaman sıcak para gelir ve dövizin artışı yavaşlar, durur. Tansu Hanım da böyle yaptı. O zaman herkes memnundu. Yahu yapmayın devlet bu faizleri ödeyemez. Dinletemedik. 1998 geldi, devlet bütçeye çiftçiye, esnafa verilecek paraları koyamadı. Yani meşhur görev zararlarını ödememeye başladı. 1997'ye kadar ödenmiş. Sonra şu laflar dolaşmaya başladı: 15 milyar dolar dış kredi alıp iç borcu dış borçla değiştirmeli. Daha o zamandan Süleyman Demirel'in ağzında bu laf vardı. Bunu alabilmek için de bazı teşebbüslere girdi olmadı. IMF'nin, Amerika'nın gözüne girerek bu arayı bulma fikri gelişti. Hâlâ da program budur.

Sayın Derviş'in programı da bu mudur?

Evet budur. Yani, hâlâ Süleyman Bey'in verdiği akılla uğraşıyorlar...

Aman Süleyman Bey'i karıştırmayalım. Şimdi gelip, "madem ben batırdım imkan verin kurtarayım" demesin?

Yok, yapamaz kaçacak delik arıyor.

Türkiye yeniden dolarize mi oluyor?

Bırakın böyle lafları. Mesele şudur: Türkiye iyi kötü cari açığını 'Milli Gelir'inin yüzde 1,5 seviyesinde tutuyordu. Bu oranı koruyan bir ekonomiye de dışarıdan para verilir. Ama bunu uygulamadılar, sonunda Amerika'nın himayesine girdik.

Battık mı?

Battık ve tek kurtuluş kendimize güvenmek...

Güvenelim tamam da... Kendimize güvenmek bir ekonomik enstrüman mıdır?

Kendimize değil, dışarıdan gelecek paraya güveniyoruz. Atatürk döneminin iktisat politikalarına dönelim...

Aman üstad, o günkü iktisatla bugünkü bir mi! Globalleşme, sermaye vs.vs.

Hiç, hiç, hiç farketmez.

Nasıl farketmez. Atatürk, İnönü'nün kafasına Anayasa kitabını atsaydı kimin umurunda olurdu. Bugün öyle mi?

Bugün de olmazdı, ekonominin batacağı vardı battı. Ekonomin hapı yutmuş da ondan oluyor. Para piyasası hiç hassas değildir. Yanılıyorsunuz... 10 senedir Japonya, hiç gelişmeden duruyor. Japonya'da mevduat faizi kaç?

Bilmem...

Bir tahmin et yahu...

Yüzde 5 mi?

Sıfır, sıfır... Bak, bu bir durgunluktur ama bir şey olmuyor. Japon Başbakanı'na üç kere tahkikat açıldı yine bir şey olmuyor. Senin ekonomin b..ktan da o yüzden kriz oluyor. Niye Amerika bir şey olunca faizi indirip hemen düzeltiyor. Şap hastalığı çıktı İngiltere Almanya'da hayvancılık ölüyor ama Alman parasına hiçbir şey olmuyor. Bakın, meselenin vahametini anlatmıyorlar....

Siz anlatın...

55, 56, ve 57. Hükümetler zamanında ne paralar gitmiş. 40 milyar dolar içeriden 40 milyar dolar dışarıdan para alınmış. 20 milyar dolar görev zararı... Etti mi 100 milyar dolar. Bu para gitmiş.

Peki kedi nerede, ciğer nerede?

Tabii öyle. Bakın Atatürk zamanında sadece 30 milyon dolar borçlanmışız.

Ama, o kadarcık para bugün ne işe yarar?

Bırak şimdi, onu söylemiyorum. O, 30 milyon doların kuruş kuruş nereye gittiği belli, onu diyeceğim. Sümerbank, Karabük Demir Çelik kurulmuş. Peki sen 100 milyar dolarla ne yaptın? Hiçbirşey. Bu parayı yemişler, zıkkımlanmışlar. Bir ekonominin altı sağlamsa bankaları da sağlam olur. Senin fabrikan fabrika değilse, senin hastanen hastane değilse, senin ineğin inek değilse, banka sisteminin ayakta durabilmesi zaten mucizedir. Ekonomik kalkınma öyle mübarek birşeydir ki... Bakın, laik bir insan olmama rağmen mübarek diyorum..

Deyin canım ne olacak, laikliğe aykırı değil...

Öyle mübarek bir şeydir ki, iş o kalkınmanın anahtarını bulabilmekte. Üretmek lazım, üretmek.

Bu Yeni Zelanda'ya bile yapılmadı

Atamaların Amerika'dan yapıldığı o kadar belli ki Amerikan Sefiri liderleri tek tek uyarıyor. Çok utanç verici bir şey. Türkiye bugün müstemlekeden kötü durumda. Amerika'nın bugün yaptığını İngiliz Kralı 50 sene evvel, Yeni Zelanda'da yapamazdı.

Şu anda öncelikli hedef ne olmalıdır? Doları stabilize etmek mi, görev zararlarını kapatmak mı? Ne?

En öncelikli hedef banka sistemini işletmektir. Sistem kilitlenmiş görünüyor. Bunun nedeni de hükümetin görev zararlarını bankalara ödeyemeyişidir. Görev zararını da bankaların eski yönetimlerine yıkıyorlar. Bu hükümet şirret bir hükümettir...

Düşük kur nedeniyle bankaların açık pozisyonda kalmaları vs. etkili olmadı mı?

Bu zaten çok vardı kıymet-i harbiyesi yok. Asıl önemlisi ithalat arttı memleket sanayisi durdu. Bankalardan çok sanayi zarar gördü. Fabrikalar yabancıların eline geçti. Türk sanayii , Türk tarımı kendi vatanında vatansız gibi oldu.

Sizin Kemal Derviş'ten beklentiniz nedir? Vaadedilen paraları getirebilir mi?

Hiçbir şey beklemiyorum. Paraları getirir bu seneyi kurtarır. Ya gelecek sene! Bakın sorun Türkiye'nin olduğundan çok borçlandırılmasıdır zaten. Düşünebiliyor musunuz? Bütçe Kanunu'na göre bir Devlet Bakanı Türkiye'yi istediği kadar borçlandırabilir. Türkiye böyle borçlanıyor. Ne Meclis ne, Bakanlar Kurulu... Bu yetki, Amerikan Cumhurbaşkanı'nda İngiliz Kraliçesi'nde yok.

Bu işlerden kim kârlı çıkıyor?

Krizlerde bir kısım kazanır, bir kısım kaybeder. Türkiye öyle değil, herkes kaybediyor. Çünkü yabancılar, Türkiye'de birçok önemli fabrikayı satın alan yabancı yatırımcılar kazanıyor.