Stratejiniz batsın. Battı da!

Stratfor: Türkiye şimdi yardıma muhtaç duruma gelecek

Barron's Magazine tarafından “Gölge CIA” olarak adlandırılan küresel istihbarat şirketi Stratfor MSNBC yapımcılarından Kyle Griffin, darbe teşebbüsünün olduğu gün twitter üzerinden “yüzyılın yalanı”na imza attı. Griffin'in “ABD askeri kaynaklarının NBC News'e bildirdiğine göre İstanbul'a iniş yapmayı reddeden Erdoğan, Almanya'dan sığınma talebinde bulunmuş” tweetini, bu yalanın en büyük alıcısı – belki de bizzat sipariş vereni – olarak, hem de Kyle Griffin'in adını hiç anmadan, doğrudan haberi MSNBC kaynaklı olarak servis etti kamuoyuna.

“Gölge CIA” Stratfor'un darbeye desteği bununla da sınırlı kalmadı. Marmaris'te kaldığı otelden erken çıkarak canını zor kurtaran Erdoğan, bu defa uçuş koordinatları eş zamanlı yayınlanarak hedef haline getirilmeye çalışıldı. Marmaris'ten İstanbul'a yönelen Cumhurbaşkanlığı uçağı TC ATA Atatürk Havalimanı'na inene dek “Gölge CIA” tarafından twitter üzerinden takip edildi.

Batı medyası Türkiye'deki darbe kalkışmasına en fazla alkış tutan kesimin başında geliyor. Amerika, İngiltere ve İsrail basını bu hafta Türkiye'de yaşanan darbe kalkışmasını geniş yer verirken, darbenin başarısızlıkla sonuçlanmasının büyük hayal kırıklığı olduğunu dillendiriyor. Foreign Policy dergisi yayınladığı bir analizde darbenin başarısızlıkla sonuçlanmasının nedenini Erdoğan'ın öldürülememiş olmasına bağlayarak, darbeden medet umduklarını gözler önüne seriyor.

New York Times gazetesi, darbenin yanında olduğunu Türk halkına “koyun” diyerek açık bir şekilde ilan etti. 18 Temmuz günü “Darbe sonrası karşı hamlede binlerce kişi gözaltına alınırken Türkiye'de geniş çaplı

tasfiye” başlıklı bir makale yayınlayan gazete, duyuru için twitter hesabında “Erdoğan taraftarları bildiğin koyun. O ne derse desin peşinden gidecekler” şeklinde bir başlık attı.

New York Times'ın bazı tweet ve makale başlıklarını burada anmakta fayda var

“Türkiye'de caddeleri dolduranlar Erdoğan'a destek için dini sloganlar atıyorlar. Onların derdi demokrasi değil.”

Gazete, Türk halkının sokağa çıkışından belli ki hiç hazzetmemiş. Başka bir tweette ise darbe bastırıldıktan üç gün sonra, Türk halkı büyük bir coşkuyla meydanları dolduruyorken algı yönetimi yapmaya çalışıyordu.

“Yedi tepeli, iki kıtalı şehir İstanbul'da, iyimserlik yerini karamsarlığa bıraktı.”

Meydanlardaki coşkulu hava anlaşılan bütün hesapları altüst etmişti. Aynı gün karamsarlığa bir de korku ekleniyordu.

“İstanbul korkudan diken üstünde. Hatta bir gök gürültüsü bile insanlara

kaçacak delik aratacak.”

Darbenin püskürtülmüş olması nasıl bir acı verdiyse teselliyi başka umutlarda arıyorlardı.

“Erdoğan darbe teşebbüsü

sonrası zafer kazandı. Fakat Türkiye'nin kaderi belirsiz.”

16 Temmuz günü, darbenin bertaraf edildiği aşikar olduktan sonra Roger Cohen tarafından kaleme alınan makalenin başlığı ise tam ibretlikti.

İnsan Hakları İzleme Örgütü, Avrupa ve Orta Asya Direktörü Hugh Williamson. “Hükümetin kesinlikle darbeye karışmış olanlardan hesap sorma hakkı olsa da, üst düzey hakimleri de içeren gözaltıların hızı ve kapsamı, kanıta dayalı bir sürecin işletilmesinden çok bir tasfiye hareketiyle karşı karşıya olduğumuzu düşündürtüyor.”

Edward Luttak imzası ile yayınlanan yazıda “Başarılı bir askeri darbe planında ikinci kural, darbeye iştirak etmeyen tüm mobil güçlerin, bilhassa savaş jeti filolarının etkisiz hale getirilmesi veya en azından müdahale edemeyecek mesafede tutulmasıdır. Türk darbe plancıları, ilk kuralı çoktan ihlal ettikleri için ikincisini fazla dikkate almamışlardır. Darbenin ilk kuralı, her şeyden önce hükümetin başını ele geçirmektir. Eğer bu yapılamıyorsa onu öldürmek, ortadan kaldırmaktır” denilerek başarısızlığın nedeni Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın öldürülememiş olmasına bağlanıyor. John Hannah'da yaşadığı hayal kırıklığını “Cumhurbaşkanı ve Başbakanı tutuklamak darbecilerin görev listesinin en başında nasıl yer almaz? İletişim sistemleri nasıl kapatılmaz veya kontrol altına alınmaz?” cümleleri ile dile getiriyor.

Sürekli demokrasiden dem vuran Almanya, İngiltere ve birçok Avrupa ülkesi Türkiye'deki darbe kalkışmasını sadece kınamakla yetindi. Avusturya ise darbecileri korudu, darbeyi protesto edenleri gözaltına aldı. AB, Fransa'da 6 aydır devam eden OHAL'i unuttu Türkiye'ye OHAL üzerinden saldırmaya çalıştı. Alman Tagesspiegel gazetesine konuşan Yeşiller-Avrupa Özgür İttifakı lideri Rebecca Harms Türkiye'ye saldırdı. Muhabirin, “Yeşiller Partisi lideri Cem Özdemir AB tarafından Türkiye'ye yaptırımlar uygulanması çağrısında bulundu. Aynı zamanda Erdoğan'ın yakın çevresine ait hesapların dondurulmasını teklif etti. Bu kararı destekliyor musunuz?” sorusuna cevap veren Harms “Türkiye'de kitlesel tutuklamalar ve görevden almalar devam ediyor. Zanlılar işkence altında alınması muhtemel itiraflarda bulunuyorlar. Pasaportlara el konuyor. Basın özgürlüğü deseniz, hak getire. Güneydoğu malum, darbeden önce de zaten bir iç savaş sürüyordu orada. Bu gelişmeler ışığında yaptırımlar söz konusu olabilir. Fakat AB üst yönetimine, Juncker, Mogherini ve Genişlemeden Sorumlu Hahn'a göre acil öncelik, şu an Türkiye'de risk altında bulunan binlerce insanı korumak için diplomasi ve diyalog yollarını kullanmak. Üye devletler de bu görüşe destek veriyor” diyerek Türkiye'ye ağır suçlamalarda bulundu.

Hudson Enstitüsü'nden Gabriel Mitchell Türkiye'deki darbe kalkışmasını destekleyerek, halkın meydanlara inerek darbeyi püskürtmesini “mevcut pek çok korkuyu onaylamak” olarak değerlendiriyor. Yayınladığı analizde Mitchell, “Türkiye'de Erdoğan otoritesine karşı ölümüne bir meydan okumayı alt etmiş olabilir. Fakat süreç itibariyle Türk demokrasisinin gelecekteki yeri hakkındaki mevcut pek çok korkuyu da bir anlamda onaylamış oldu” dedi. Yine aynı enstitüden Lee Smith ise ABD'nin darbeye destek verdiği iddiasını komplo teorisi olarak yorumlayarak, “ABD Dışişleri Bakanı John Kerry'den gelen darbe girişimcilerinin çok iyi bir iş çıkarmadıkları görüşü, ABD'nin darbenin arkasında olduğu şeklindeki komplo teorilerini daha da alevlendirdi. Erdoğan ile Beyaz Saray arasındaki ayrılık Suriye politikasında, başka bir şeyde değil. Obama, Erdoğan'ın despot eğilimleri hakkında yeni yeni konuşmaya başladı, önceleri hiç de öyle söylemiyordu” diyor.

AEI'nin analistlerinden olan Michael Rubin Türkiye'deki darbe kalkışmasının en önemli savunucularından birisi. Mart ayından beri Türkiye'de bir darbe yapılacağı ile ilgili analizler yayınlayan Rubin, bu darbenin Erdoğan'ı durdurmak için gerekli olacağını iddia edecek kadar ileri gitti. 15 Temmuz darbe kalkışması sonrası yayınladığı analizinde ise “Erdoğan, bir kuşağın beynini yıkama amacıyla eğitim sistemini değiştirdi. Seküler kuralları bir kenara atarak İmam-Hatip öğrencilerinin seçkin üniversitelere girmesini sağladı. Kendi kadrolarını bürokrasinin bütün kademelerine yerleştirdi. Gazete ve TV'leri ele geçirdi. Medyayı dur durak bilmeden Amerikan ve İsrail karşıtı komplolara tahsis etti” diyerek darbe kalkışmasına destek verdi.

İnsan Hakları İzleme Örgütü: Demokrasi diyen kurum şimdi de “kanıt yok” diyor. İnsan Hakları İzleme Örgütü, Avrupa ve Orta Asya Direktörü Hugh Williamson “Hükümetin kesinlikle darbeye karışmış olanlardan hesap sorma hakkı olsa da, üst düzey hakimleri de içeren gözaltıların hızı ve kapsamı, kanıta dayalı bir sürecin işletilmesinden çok bir tasfiye hareketiyle karşı karşıya olduğumuzu düşündürtüyor.”

“Uluslararası Af Örgütü, güvenilir kaynaklardan edindiği bilgilere göre Türk polisinin İstanbul ve Ankara'da gözaltına alınanları 48 saat süresince yemeiçme ve tıbbi yardım imkanlarından mahrum bıraktığını, onlara sözlü hakaret ve tehditlerde bulunduğunu, kimilerinin dövüldüğünü ve işkence gördüğünü hatta bazılarının tecavüze uğradığını duyurur.”

“Türkiye ağır çekim bir darbeyi ordunun değil bizzat Erdoğan'ın eliyle zaten yaşıyordu. Başarısız darbe teşebbüsünden alınacak ders, Türkiye'nin, bölünmüş bir toplumun farklı kesimlerini bir araya getirecek, en azından bunu denemeye gönüllü bir lidere ihtiyaç duyduğu.”

Andrew Finkel

“Eğer darbe başarılı olsaydı, Kemalist ilkelere bağlılık iddiasındaki grubun yönetimi ele almasıyla birlikte Ortadoğu'daki güç dengesi köklü bir şekilde değişime uğrardı. Müslüman Kardeşler ve onun Suriye, Mısır, Kuzey Afrika ve Ürdün bağlantıları büyük bir darbe alır, Hamas büyük bir destekçisini kaybetmiş olurdu. Türkiye ile Mısır arasındaki gerilim son bulur, ABD ve AB ile ilişkiler düzelirdi. Türkiye›nin Batı›dan kopuşu önlenebilirdi. İsrail - Türkiye ilişkileri 90›lı yıllardaki durumuna döner, iki ülke arasındaki askeri ve ekonomik işbirliği devam ederdi. İsrail dahil, hiçbir Batı ülkesi lideri Erdoğan'ın ve onun Türkiye'yi son 14 yıldır yöneten İslamcı kökenli siyasi hareketinin gidişine ağlamazdı. Demokratik olarak yapılan seçimlere saygı babında yarım ağız söylenecek bir kaç kuru ifadenin ötesinde belki bir kaç Batılı devlet adamı İslami bir hükümetin devrilişine karşı dururdu. Fakat darbe başarısız oldu.”

“Gülen'i Türkiye'ye iade etmemek için en önemli neden, böyle bir şeyin dünyanın her yerindeki ılımlı Müslümanlara göndereceği olumsuz sinyal. ABD'nin Ortadoğu politikasının anahtarı, İsrail'i savunmak bir yana, bölgede ılımlı İslami müttefikler kazanmaya çalışmaktır. En ılımlı Müslüman din adamını, biz kendi elimizle ölüme gönderirsek ılımlı Müslümanlar için bir daha Amerika'ya güvenme nedeni kalmaz. Ülke için bu bir felaket olur. Hem de masum bir insanı ölüme göndermek kadar kötü bir felaket.” John A. Tures