Eleştirinin mahiyeti
01:00, 19/12/2006, Salı • Yeni Şafak Haber Merkezi
Okuyanlar hatırlayacaktır: 12 Aralık 2006 günü medya aktörlerini hem tenkid hem de takdir makamında mevzu eden yarı şaka yarı ciddî bir yazımız çıkmıştı.. hemen ertesi gün büyük tirajlı bir basın organında genel yayın yönetmeni olan zatın “ayağımıza dalaşanlar” başlıklı bir yazısı yayınlandı.. bu yazı; büyük gazetenin, dilini takdir ettiğim iki bayan yazarı hakkında mizah ve espri ile karışık eleştirimi dile getiren benim yazımdan hemen sonra neşredildiği için bir an durakladım: “acaba dedim bu yazı bize bir cevap olarak mı kaleme alındı” diye düşünmekten kendimi alamadım.. eğer bu düşünce bir hüsnükuruntudan ibaret değilse bize bir cevap sorumluluğu düşüyor demektir.. bu itibarla genel yayın yönetmeninin yazısındaki düşüncelere madde madde cevap vermek mecburiyetini hissediyorum:
1- “Ayağımıza dalaşanlar” derken kullanılan dalaşma sözünün anlamı iki kuvvetin iki kişinin birbiriyle adamakıllı kapışmasıdır.. gazetenin muradettiği anlamı belirtmek için “ayağımızı dalayanlar” şeklinde söylenmesi gerekir.. ayakları dalayan nesnelerin köpek cinsinden mahlûkat olduğu izahtan varestedir.. sormak lâzımdır: sizi tenkid edenleri veya bir yazınızdaki yanlışlığı belirtenleri siz şimdi köpek yerine mi koyuyorsunuz?
-Sayın yönetmen şöyle diyor: “biz hiçbir rakibimize tepeden bakmıyoruz.. çünkü aşağı değil hep yukarı hep ileri bakıyoruz.. aşağıdakiler bizi ilgilendirmiyor.. tabiî bir de şu var: hergün onların seviyesine ineceğiz diye yüzlerce binlerce basamağı inemeyiz.. buna ne zamanımız ne aklımız ne de takatımız müsait”..
Rakiplerinize tepeden baktığınızı gösteren cümleler bizzat bu paragrafın içindedir.. seviye derken herhalde gazete yapımındaki teknolojiden bahsetmiyorsunuz.. söyler misiniz: gazetecilik ölçüleri, gazetecilik ahlâkı, hattâ insanî vasıflar bakımından düşündüğünüz bir seviye düşüklüğünü mü kastediyorsunuz? yüzlerce binlerce basamak inmekten çekindiğiniz seviyenin mahiyeti nedir açıklar mısınız sayın yönetmen?.. büyük ölçüde magazin gazeteciliği yaparak ulaştığınız 500 bin baskının sadece size mahsus hangi moral vasıfları kazandırdığını bize lütfen açıklar mısınız?.. şunu hatırdan çıkarmayınız ki adaletin, haklılığın ve kuvvetin, kemmiyette değil keyfiyette yani nitelikte olduğunu idrak ve itiraf etmekten hiç kimse kaçınamaz.. küçükler ufaklar demekten çekinmediğiniz tirajı küçük gazetelerin sizin sahibolduğunuz seviye ve değerlerden mahrum bulunduğunu nasıl düşünebiliyorsunuz, anlamak kabil değildir.. tirajı 100 bini aşmış gazeteler artık küçük gazete sayılamaz.. 40 bin, 50 bin, 70 bin hattâ 30 bin satan gazeteler arasında Cumhuriyet, Yeniçağ, Radikal ve Vakit de var.. bunlar küçük gazete mi?
Şimdi sayın genel yayın yönetmenini sinirlendirdiğini gördüğümüz 12.12.2006 tarihli yazımızla ilgili bir soru soralım: “-bir kalem sahibinin kendisine ve topluma ait günlük yaşantıdan aktardığı enstantaneler, notlar ve yorumlar hakkında bir eleştiride bulunmak yasak mıdır? hukuken değilse bile meslekî, insanî ve ahlakî açıdan suç mu sayılır?”
Cevap: niye yasak olsun? niye suç sayılsın!.. bir yazarın yayınladığı her yazı hakkında bir tenkid ortaya koymak, hattâ o tenkidi mizah ve hiciv yoluyla da takviye etmekten daha tabiî ne olabilir ki!..
Bir başka soru: “yayınlanmış bir yazı parçası, bir köşe yazısı, bir broşür veya bir kitap herkesin dikkatine, takdirine veya tenkidine sunulmuş bir eser midir, değil midir?”
Cevap: Yayınlandığı andan itibaren bir yazı hakkında değerlendirme yapabilirsiniz.. eğer işiniz gazetede yazı yazmaksa başkalarının yazıları hakkında eleştiride bulunmak zaten göreviniz sayılır.. böyle olduğu halde biz, iki yazarını eleştirdiğimiz için sayın yönetmen niçin sinirlenip tahammülsüzlük gösteriyor, niçin bu yazımızı “ayağına dalaşma” olarak tavsif ediyor ve de niçin “gazetemizle uğraşmak kimseye fayda sağlamamıştır” diyerek bizi tehdit ediyor.. kendilerini ve gazetesini kasden mahçup etmek müşkül duruma düşürmek için mi yazı yazdığımız zehabına kapılıyor, anlamak kabil değildir.. Hürriyet''le benim kalemimin ne alışverişi olabilir ki ona sataşayım.. yazarlarının fikirlerini, ele aldıkları konuları ve usluplarını eleştirmek vazifemdir.. hem tenkid etmek hem de gerektiği zaman takdir etmekten beni kimse alıkoyamaz.. onlar da benim yazdıklarımı tenkid etsinler.. fikir yanlışı, dil yanlışı yaparsam bana hatırlatsınlar.. doğru söylüyorlarsa ellerinden öpeyim..
Sayın yönetmenim; yazarlarınızı her eleştiren için öfkelenip hemen kaleme sarılmayınız.. sarılsanız bile haksız yere suçlamayınız.. sadece tenkidlerindeki yanlışları belirtiniz; bu, onlara yeter.. size yakışan da aslında budur..
Sitemizde çerezlerle kişisel verileriniz işlenir. Zorunlu çerezler dışındaki analitik ve pazarlama çerezleri yalnızca açık rızanızla kullanılır. Ayrıntılar: Çerez Aydınlatma Metni.
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.