Çocuklarda konuşma gecikmesi, çocuğun yaşıyla uygun bir şekilde konuşma becerilerini kazanamadığı durumu ifade eder. Bu durum, çocuğun sözcükleri telaffuz etme, cümleleri oluşturma veya iletişim kurma yeteneklerindeki gecikme olarak ortaya çıkabilir. Peki çocuklar neden geç konuşur? Geç konuşma nedenleri, belirtileri ve alınması gereken önlemler ile ilgili her şeyi haberimizde bulabilirsiniz.
Çocuklarda konuşma gecikmesi, çocuğun yaşıtlarına kıyasla dil gelişiminde yetersizlik olması durumudur. Konuşmanın akıcılığı, içeriği, kelime dağarcığında önemli derecede yetersizlik vardır. İşte çocuklarda konuşma gecikmesi hakkında bilmeniz gereken bazı temel noktalar:
Çocuklarda geç konuşma neden olur?
Çocuklarda konuşma gecikmesi, çocuğun yaşına uygun konuşma becerilerini kazanamadığında dikkate alınması gereken bir durumdur. Erken teşhis ve uygun müdahale ile çocuğunuzun konuşma becerilerini geliştirmesi mümkün olabilir. Bu nedenle, endişeleriniz varsa bir uzmanla iletişime geçmek önemlidir.
Çocuklarda geç konuşmaya neden olan durumlar nedir?
Çocuklarda geç konuşmaya neden olan bir dizi faktör bulunmaktadır. Bu faktörler, her çocuk için farklılık gösterebilir ve bazı çocuklar için birden fazla faktör etkili olabilir. İşte geç konuşmaya neden olabilen bazı yaygın faktörler:
Çocuklarda konuşma gecikmesi nasıl anlaşılır?
Çocuklarda konuşma gecikmesini anlamak için çeşitli belirtiler ve işaretlere dikkat etmek önemlidir. İşte çocuklarda konuşma gecikmesini anlamanıza yardımcı olabilecek bazı belirtiler:
Aile Öyküsü: Ailede konuşma gecikmesi veya dil bozukluğu öyküsü varsa, çocuğunuzun da benzer sorunlar yaşama riski artabilir.
Çocuklar ne zaman konuşur?
Çocuklar on ikinci ve on sekizinci aylarda ilk kelimeleri söylemeye başlar, bu yaştaki bir çocuğun konuşabildiği sözcük dağarcığı yaklaşık 10-50 civarında olması beklenir. Bu dönemde çocuğun söylediklerinin yaklaşık dörtte biri başkaları tarafından anlaşılır düzeyde olur. Bir buçuk iki yaştan sonra çocuğun dil gelişimi ivme kazanır. 2-2.5 yaşındaki bir çocuk 400 kelime konuşabilir, iki-üç kelimelik cümleler kurabilir, 2,5-3 yaşındaki çocuklar 3-5 kelimelik cümleler kurabilirken konuştuklarının yüzde 80-90’ı başkaları tarafından anlaşılır.
3-4 yaşında konuşmanın tamamına yakını anlaşılırken, 4-5 yaşlarında 6-8 sözcüklü cümleler kurabilir. Çocuğun konuşmasının normal gelişim basamaklarına göre geri kalması bir hastalık belirtisi olabilir. Tedavi sürecinde çocuğun yakın çevresindeki anne, baba ve kardeşleriyle kurduğu iletişimin doğru yönde yapılandırılmasının yanı sıra gerekli durumlarda konuşma terapisi ve/veya özel eğitim desteğinden faydalanılabilir. Konuşma gecikmesi zeka geriliğinden olabileceği gibi, iki dillilik ya da ilgisizlik gibi birçok nedenden kaynaklanabilir.
Konuşma bozukluğu ne zaman anlaşılır?
Konuşma; yaş ile gelişen bir süreçtir. Yaşa göre konuşma geriliği yaşanıyorsa, sesler doğru çıkarılamıyorsa ya da hiç konuşulmuyorsa bu durum konuşma bozukluğu olarak tanımlanmaktadır Her bebek/çocuk;
- 3 ila 6 aylık süreçte anlamsız sesler çıkarabilmektedir.
- 6 ila 12 aylık süreçte anlamlı sesler çıkarabilmektedir. (de de de gibi)
- 12 aylık süreçte ismi ile çağrıldığında bakmakta ve komutları algılayabilmektedir.
- 12 ila 16 aylık süreçte doğru şekilde çıkardığı birkaç tane anlamlı kelimesi olmaktadır. (baba gibi)
- 24 aylık süreçte anlamlı kelime dağarcığı 5 – 10 kelime olmaktadır.
- 24 ila 36 aylık süreçte basit sorulara cevap vermekte ve kısa cümleler kurabilmektedir.
- 36 aylık süreç sonrasında yabancılar konuştuklarını anlayabilmektedir.
- 4 ila 5 yaşlarında herhangi bir olayı ya da durumu anlatabilmektedir.
- 7 yaşında çok daha karmaşık bir olayı ya da durumu anlatabilmektedir.
Çocuklarda konuşma bozukluğu tedavisi
Çocuklarda Konuşma bozukluğu ya da konuşmada gecikme yaşandığı durumlarda önce bir KBB uzmanına, cerrahi veya medikal olarak tedavi edilecek bir durum olmadığı belli olduktan sonra ilgili alandaki bir uzmana başvurulması gerekmektedir. Konuşmayı engelleyecek faktörlerin belirlenebilmesi için işitme testi, zeka testi, psikolojik testler uygulanmaktadır. Böylece konuşma bozukluğunun nedeni tespit edilerek tedavi planlaması bu nedenlerin ortadan kaldırılmasını amaçlayacak şekilde oluşturulmaktadır.
Konuşma bozukluğu tedavisinde, fiziksel engellerin varlığı durumunda gerekli müdahaleler ile bu engellerin ortadan kaldırılması sağlanmaktadır. Aynı zamanda konuşma bozukluğu tedavisini destekleyecek birtakım terapiler ve çalışmalar da uygulanmaktadır.
Geç konuşma için hangi doktora gidilir?
Konuşma; yaş ile gelişen bir süreçtir. Yaşa göre konuşma geriliği yaşanıyorsa, sesler doğru çıkarılamıyorsa ya da hiç konuşulmuyorsa bu durum konuşma bozukluğu olarak tanımlanmaktadır. Normal konuşma sürecinin dışına çıkıldığı durumlarda kulak burun boğaz uzmanına başvurulması gerekmektedir.
