Denizanaları ve müsilajla ilgili uzmanlardan uyarı: Yoğun görüldüğü yerlere dikkat edin

Beşiktaş Arnavutköy sahilinde yüzeyi istila eden denizanaları tedirginliğe yol açarken, ortaya çıkan bu görüntüler, gözlerin tekrar İstanbul Boğazı'na çevrilmesine yol açtı.

Son dönemde ortaya çıkan görüntüleri değerlendiren İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyar, "Denizanası dediğimiz canlılar, kirliliğin olduğu yerde baskın hale geçen canlılar. Tahammülleri bu tarz alanlarda yüksek olan canlılar. Doğal olarak denizanasını yoğun olarak gördüğümüz yerlerin, organik kirlilik açısından kirli olduğunu ifade edebiliriz"

"Şimdi Marmara Denizi'nde zaten geçen yıl bir müsilaj olayı yaşadık. Organik kirleticiler açısından bir baskı altında, yani bununla ilgili çok sıkıntılar yaşıyor. Denizanaları da bu tarz ortamları fırsata çevirip aşırı çoğalma eğilimine geçen canlılar. Çünkü gerek düşük oksijen miktarı, gerek kirlilik miktarlarına, tahammülleri son derece yüksek canlılar. Doğal olarak aşırı miktarda sıcaklığın da özellikle artmasıyla birlikte ki son dönem sadece ülkemiz için değil tüm dünya için bir sorun olan küresel ısınma var, iklim değişikliğine bağlı olarak. "

"Bu iklim değişikliğine bağlı olarak meydana gelen küresel ısınmayla su sıcaklıkları da artıyor. Sıcaklık artışları da, bu canlıların zaten metabolizmalarını hızlandırdığından dolayı daha fazla ürüyorlar, daha fazla yumurta üretiyorlar, daha fazla birey ekosisteme dahil olmuş oluyor. Bir de ortam onların istediği tarzda olunca, avcısının az olması ve ortamda yoğun bir besin stoğunun bulunması, bunları baskılayacak canlıların olmaması, doğal olarak bu canlının aşırı artış göstermesine sebep oluyor" diye konuştu.

"Marmara'da artık bunların hiçbirini göremiyoruz. Doğal olarak bunları üzerinden beslenip bunları baskı altında tutacak bir canlı yok. Aşırı bir balıkçılık var. Endüstriyel balıkçılık var. O endüstriyel balıkçılıkta keza; ortamdan balığı çektiğinizde bir şekilde bunlarla mücadele eden türleri siz ortamdan alıyorsunuz. Doğal olarak ortamda besin de var. Prodatörü yok. İklim uygun. Hayvan zaten hayatta kalmak adına çok ciddi mücadele veriyor. Son derece başarılı ve aşırı çoğalıyor" dedi.

Marmara Denizi'nde son 20 yılda denizanalarının 20'ye yakın yeni türünü kaydettiklerini hatırlatan Prof. Dr. Melek İşinibilir Okyar, "Yeni türler de artık Marmara Denizi'ne giriyor. Küresel ısınmaya bağlı olarak su sıcaklıklarının artık bu canlıların yayılım gösterebilecekleri değerlere yükselmesi sebebiyle oluyor. Sıcaklık bir doğal bariyer, doğal olarak o hayvanın eğer sıcaklıkla ilgili bariyeri yükselirse ve uygun hale gelirse o hayvan dağılımını genişletiyor" dedi.

Denizanalarının öldükten sonra parçalanmasıyla denizlerde organik madde artışı olduğunu, bunun da müsilajın oluşmasına dolaylı bir katkı sağladığına değinen Prof. Dr. Okyar, "Denizanalarının aşırı çoğalmasıyla birlikte bunların ömürleri kısa; bir, bir buçuk yıl kadar. Sonrasında yaşlı bireylerin ölmeleriyle birlikte parçalanması, bakteriyel aktiviteyi aynı zamanda ortamdaki çözülmüş organik maddeyi de artırıyor"

"Müsilajı oluşturan organizmalar da sıcaklık ve diğer bu faktörlerin etkisiyle strese girerek bünyelerinde, vücutlarında, hücrelerin içerisinde bulunan müsilajı dışarı yaydıklarında işte bu çözülmüş organik maddeleri, sümüksü bir yapıda olması sebebiyle toplamaya başlıyor. Bakteriyel aktivite de bunu hızlandırdığından dolayı aslında bir ilişki var diyebiliriz. Dolaylı da olsa denizanaları artışı sonrasında müsilaj olayını görebiliriz. Ama bu tamamen canlının aşırı miktarda çoğalıp ortama çözülmüş organik madde katkısıyla alakalı bir olay" ifadelerini kullandı.