Pokemon Go oyunu üzerinden yıllar içinde toplanan milyarlarca görüntü, bugün teslimat robotlarının navigasyonunda kullanılmaya başlandı. Oyuncuların farkında olmadan oluşturduğu dev veri havuzu, şehirlerin en ince detayına kadar haritalanmasını sağladı. Uzmanlar, söz konusu durumun beraberinde getirdiği ulusal güvenlik tehlikelerine dikkat çekti.
Pokemon Go oyunu aracılığıyla yıllar içinde toplanan görsel harita verilerinin teslimat robotlarının yön bulma sistemlerinde kullanılmaya başlanması ulusal güvenlik risklerini gündeme getirdi. Bir dönem milyonlarca insanın sokaklara dökülmesine neden olan Pokemon Go’nun yalnızca bir oyun olmadığı yıllar sonra anlaşıldı. Oyunu geliştiren Niantic, yaptığı açıklamada 2016’dan bu yana Pokemon Go ve benzeri artırılmış gerçeklik uygulamaları aracılığıyla 30 milyardan fazla gerçek dünya görüntüsü toplandığını duyurdu.
KULLANICILAR SOKAK SOKAK DOLAŞTI
Bu süreçte oyuncular, farkında olmadan devasa bir veri havuzunun oluşmasına katkı sağladı. Sokak sokak dolaşıp Pokemon avlayan kullanıcılar; parkları, mağaza vitrinlerini, kaldırımları ve şehir simgelerini farklı açılardan kayda aldı. Üstelik bu görüntüler günün farklı saatlerinde ve çeşitli hava koşullarında çekildiği için ortaya, klasik haritalama yöntemleriyle kısa sürede oluşturulması mümkün olmayan son derece detaylı bir veri tabanı çıktı. Uzmanlara göre kullanıcılar, uygulamaların kullanım sözleşmeleri kapsamında bu verilerin toplanmasına izin verdi. Ancak çoğu kişi, basit bir oyun deneyimi yaşadığını düşünürken aslında büyük bir teknolojik altyapının inşasına katkı sunduğunun farkında değildi.
VERİLERLE TESLİMAT ROBOTU HİZMETİ
Toplanan verilerin ilk somut kullanım alanı ise robot teknolojileri oldu. Niantic’in, robotik şirketi Coco Robotics ile iş birliğiyle üç şehirde kaldırımlara binin üzerinde teslimat robotu yerleştirildiği açıklandı. Bu robotlar klasik GPS sistemlerinden farklı olarak görsel konumlandırma teknolojisi kullanıyor. Çevredeki binaları, vitrinleri ve kaldırımları kameralarıyla tarayan robotlar, siparişlerin yalnızca yaklaşık konumlara değil, doğrudan kapı adresine kadar hassas şekilde ulaştırılmasını sağlıyor. Dünyanın dört bir yanındaki oyuncuların çektiği milyarlarca görüntü yalnızca sokakları değil, bina girişlerini, kamu tesislerini, kritik altyapı noktalarını ve şehir içi geçiş güzergahlarını da ayrıntılı biçimde kayıt altına almış oldu. İran ve Lübnan'daki nokta atışı operasyonlar dikkate alındığında istihbarat servislerinin ticari ve dolaylı yollarla bu verilere ilgi göstermesi kaçınılmaz.
ULUSAL GÜVENLİK TEHLİKESİ
- Siber Güvenlik Uzmanı Soner Özcan, Pokemon Go gibi sanal gerçeklik oyunlarının çok büyük bir veri tabanına sahip olduğunu söyledi. 30 milyardan fazla verinin toplandığını ifade eden Özcan, “Bu çekilen görüntülerle şehirlerin, parkların, binaların hatta iç mekanların 3 boyutlu haritaları oluşturulabilir. Başta kritik alt yapılar, elektrik enerji sistemleri, askeri bölgelerin sınırları, hassas tesisler gibi birçok kritik bölgenin detaylı haritalanması sonucu doğdu. Oyuncular farkında olmadan kamu binalarını tarayıp sisteme veri olarak sunmuş olabilir” değerlendirmesini yaptı. Söz konusu veri havuzunun istihbarat amaçlı kullanılmasının mümkün olduğunu vurgulayan Özcan, “Bu kadar büyük bir veri vasıtasıyla ve yapay zeka desteğiyle yüz, nesne tanıma, eşya tanıma gibi çok ciddi modellemeler yapılabilir. Kim hangi saatte nerede ne yapıyor, bu soruların cevapları bu verilerde bulunuyor olabilir” dedi.
