Vesayet rejimi bitiyor

Türkiye'yi meşgul eden iki önemli davada kritik gelişmeler yaşanıyor. Türkiye'nin kalbi mahkemelerde atıyor. AK Parti'ye yönelik kapatma davasında karar duruşması başladı. Kapatma davasından daha önce başlayan Ergenekon terör örgütü soruşturmasında ise uzun bir zamandır hazırlanan 2500 sayfalık iddianame Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edildi. Böylece iddianamenin reddedilmesi için Ergenekon Lobi kanadının faaliyetleri ve sempatizanların gayretleri boşa çıkmış oldu. Bu çevreler şimdi iddianame aleyhine yayın yapmaya çalışıyorlar ama artık hava açıkça aleyhlerine döndü. Çünkü İddianame beklenenlerin ve tahriklerin aksine, çok güçlü temellere dayanıyor. Asıl gücü ise, iddianamenin "dağ fare doğuracak" şeklindeki tahriklere kapılmayarak dengeli, gerçekçi ve adım adım ilerleyen bir mantıkla hazırlanmış olmasıdır.

İddianameyi hazırlayan savcılar heyeti baştan beri güvenlik bürokrasisi ile işbirliği yapmak suretiyle, ordu başta olmak üzere kurumlarla çatışma ihtimalini bertaraf etmişlerdir. Ergenekon soruşturmasında gösterilen bu dikkatin, şüphesiz Şemdinli iddianamesi ve Savcı Ferhat Sarıkaya'nın başına gelenlerin tecrübesi de etkili olmuştur. Şemdinli ile mukayese edildiğinde Ergenekon'un ordu üst kademesine yönelik bir tertip içerdiğinin netleşmesi de, iddianameyi hazırlayan ekibin önünü açmış olmalıdır.

İddianame, soruşturmanın altıncı dalgasını şimdilik dışarıda bırakmış durumda. İlk duruşma gününe kadar bir ek iddianamenin hazırlanması da, yeni dalgalarla operasyonun genişlemesi de kamuoyunun beklentileri arasında. Ergenekon Terör Örgütü'nün yargılanan sanıklar dışında mensuplarının, birimlerinin ve bilhassa liderinin henüz yakalan(a)madığını biliyoruz. Özellikle ordu içine sızmaya çalışan örgütün muvazzaf askerler arasındaki yapılanmasının ne şekilde tasfiye edileceği merak konusu. Ağustos'taki Yüksek Askeri Şura'nın bu tasfiyeyi gerçekleştireceği yönünde bir beklenti var. Ancak Şura'da bir tasfiye olsa bile, bu muvazzafların yargılanması anlamına gelmeyecektir. Yargılamanın bu tasfiye sonrasında sivil yargıda mı, askeri yargı da mı gerçekleşeceği, kamuoyunda merakla beklenen bir başka konu...

İddianamede yer almadığı için eleştirilen eski Deniz Kuvvetleri Komutanı Özden Örnek'in "Darbe Günlükleri" konusu da önümüzdeki günlerin temel tartışmalarından biri olacaktır. Ergenekon iddianamesinin bu konuları da içine alarak genişleyip genişlemeyeceği şimdiden bilinemez. Fakat bir iddianamenin Türkiye'deki bütün darbe ve çete suçlarını içine almasını beklemek de gerçekçi değildir. İddianame ihtiva ettiği çerçeveyi lazım geldiği gibi ele alır ve şüphelilerin yargılanmasını temin edebilirse, hukukun kendisinden beklediği görevi yerine getirmiş olacaktır. Diğer konular ise başka iddianamelerde ele alınabilir. Kamuoyunda darbe ve çetelere karşı oluşan endişeleri gidermenin bir başka yolu da yargı dışında kalan aktörlerin bu yönde üzerlerine düşünleri yapmalarıdır.

İddianamenin kabulü ve yayınlanmasıyla beraber, Türkiye'de taşlar yerinden oynamaya başlamıştır. Önümüzdeki dönemde siyaset, hukuk, üniversite, medya, sivil toplum kuruluşları ve iş dünyasında bir yeniden yapılanma sürecinin başlaması kaçınılmazdır. Çünkü iddianame darbe ve çete uzantılarının nerelere sızdığını açıkça ifşa ediyor. Bu kadar melanete bulaşmış kadroların, yerlerini daha uzun bir süre korumaları beklenemez.

İddianamenin sadece yazılabilmesi ve Mahkemede kabul edilebilmesinin bile ne kadar muazzam bir tesiri olduğunu en çok eski nizam altında kalacak çevrelerin asimetrik tepkilerinden görebiliyoruz. CHP lideri Deniz Baykal ve Cumhuriyet gazetesi eski rejimin sıklet merkezi olarak büyük bir tazyik altında hissediyorlar kendilerini. Bu iddianamenin sarstığı meşruiyet temeli ve demokratik hukuk devleti, asker-sivil bürokrasiyi kullanarak demokrasiyi vesayet altına alma hülyalarının sonunu getiriyor.