Ayrışma

Başsavcı Vural Savaş, Fazilet Partisi''nin kapatılması dâvâsında "Militan demokrasi" kavramını gündeme getirmiş, Türkiye''ye böyle bir sistem önermişti. "Askerî" anlamına gelen "Militaire" kelimesi ile aynı kökten türetilmiş bulunan "Militan" kelimesi "mücadeleci, kavgacı" anlamı taşıyordu.

Başsavcı "militan demokrasi" kavramı çerçevesinde, farklı Batı ülkelerinin demokrasiye sınır getiren düzenlemelerinden örnekler veriyor ve bunların Türkiye sistemine monte edilmesini teklif ediyordu. (s.32)

Başsavcı, önceki günkü basın açıklamasında da, İngiltere, Almanya ve Yunanistan''dan ithal edilecek düzenlemelerle, insan hakları açısından çerçevesi daraltılmış bu projeyi yeniden gündeme getirmiş oldu.

Başsavcı, Fazilet''le ilgili esas hakkındaki mütalaada, aydınları "cehenneme giden yola taş döşeyen, şeytanın en yakın dostları" olarak suçlamıştı. (s.73)

Ona göre, "gerçek aydınlarımızın sayısı giderek azalmakta" idi. (s.55) "Bu aydınlarımız, ''bölücü eylemler''in ve ''irtica tehlikesi''nin sağlığında olduğundan kat be kat arttığı bugünün Türkiye''sinde yaşasaydı, Atatürk''ün neler yapacağını çok iyi biliyorlar" ayrıca "Ona ve eserine yeterince sahip çıkamamanın utancını yaşıyorlar"dı.

Esas hakkındaki mütalaaya yansıyan bu düşünceler, Başsavcı''nın son basın açıklamasında yansıyan duygularının da anahtarı niteliğinde...

Başsavcı, "tehlike" olarak addettiği "irtica ve bölücülük" karşısındaki duyarlılık ve direncin, sadece "gerçek aydınlar" tarafından gösterildiğini, bunların sayısının da giderek azaldığını düşünüyor, burada teselli olarak da "Atatürk dönemi çağrışımları" içine giriyor...

"Ah bir yaşasaydı neler yapardı..." gibisinden nostaljiler bunlar...

Basın açıklaması, Sayın Başsavcının, tehlike karşısında duyarsız kesimlerin sadece aydınlardan ibaret olmadığı kanaatinde bulunduğunu da ortaya koyuyor. "Yalnızlaşma" duygusunu, siyasetçiler bile, Meclis bile besliyor.

Başsavcıya göre ortada büyük bir tehlike var ve hemen herkes duyarsız... Ne olacak o zaman? Kime çağrıda bulunacak sayın Başsavcı?

"Sevgili vatandaşlarım, Cumhuriyetimize sahip çıkmanın tam zamanıdır. Bu işi yarına bırakırsanız, inanın çok geç olacak."

İlginç bir çağrı bu. Çünkü, Demirel''in klasikleşmiş ifadesiyle "demokrasi bir kurumlar ve kurallar rejimidir." Vatandaş, Cumhuriyet''e sahip çıkacaksa, bunu kurumlar ve kurallar çerçevesinde yapacaktır. Siz başsavcısınız, kalkmış vatandaşa çağrıda bulunuyorsunuz. Nerdeyse ilk elde akla gelebilecek bütün kurumları bitirmişsiniz. Meclis''e güvenmiyorsunuz. Seçimlerin, sağlıklı sonuçlar getireceğine inanmıyorsunuz, aydınlar zaten şeytana uymuş durumdalar... O zaman hangi "vatandaş"a çağrıda bulunuyorsunuz? Yarın neden çok geç olacak? Ve "yarına bırakmamak" vatandaşın hangi manivelayı kullanmasıyla mümkün olacak? Cari sistem içinde, vatandaşı böylesine sür''atli biçimde devreye sokacak olan bir imkân var mı?

Sayın Başsavcı''nın herkesi derin kuşkulara sevketmesi anlamsız değil. Çünkü hiç kimse Başsavcı''nın gündeme getirdiği "Militan demokrasi" ile "Militaire demokrasi?" arasındaki farkları ve benzeşmeleri yeterince tartışabilmiş değil.

İşin garibi, Başsavcı''nın basın açıklamasına gösterilen tepkiler, Başsavcıda oluşan "yalnızlaşma" duygusunu daha da besleyici nitelikte... Sayın Savaş''ın çok çok azaldığını söylediği "gerçek aydınlar" arasında sayılabilecek isimler bile, ihtiyat payı koyarak tasviplerini bildiriyorlar. Buna karşılık çok büyük bir aydınlar topluluğu, hukukçular, hemen tüm siyasetçiler, Savaş''a, kendi üslûbuna yakın tonda cevap verdiler. Cumhurbaşkanı tavır koydu, Başbakan nazik bir üslûpla dışladı sayın Savaş''ı... Sayın Savaş, eğer bir çizgiyi temsil ediyorsa, o çizgi ile devletin önemli bir kesimi arasında ayrışma, farklılaşma ortaya çıktı. Ve "vatandaş", sayın Başsavcı''nın vakit kaybetmeden göreve çağırdığı "vatandaş" bizim de bildiğimiz vatandaş ise, hayretle izliyor olan biteni...

Sayın Başsavcı''nın "can güvenliği"ne ilişkin tüm sözlerini olağanüstü önemde ciddiye almak lâzım. Sayın Başsavcıyı korumak için gerekirse etrafında etten duvar örmek lâzım. Bu konuda her çevrede görüş birliği var. Ama buradan militan demokrasilere uzanmak, hatta ona bile fırsat kalmadan, yalnızlaşma duygusunun dürtüsüyle, "vatandaş devreye gir" üslûbunda içeriği belirsiz çağrılara yönelmek sağlıklı bir gelişme değil.

Belki sayın Başsavcı ve onun gibi düşünenlere şunu söylemek lâzım: Acaba bu kadar yalnızlaşmada, durduğunuz noktayı sorgulamaya yanaşmamanın da etkisi olamaz mı?