Ankara'da senaryo bitmez

14 Mart 2008 tarihinde AK Parti hakkında açılan kapatma davası ve sonrasında yaşanan gelişmeler siyasal hayatımızın aslında ne kadar kırılgan bir zemin üzerine oturduğunu bir kez daha gösterdi. 2002 seçimlerinden bu yana devam eden siyasetin yeniden yapılandırılması projesi raftan indirilip yeniden gündeme sokuldu. Merkez sağda ve solda devam eden arayışlar AK Parti'nin kapatma davasıyla hızlanmış durumda. Bu arayışların yanında asıl hedefin AK Parti'yi içerden bölerek, partinin tabanını parçalamak olduğu görülüyor. Yani anlayacağınız Ankara'da şimdilerde 'yeni oluşum senaryoları' havalarda uçuşuyor. 'Muktedirler' sağı ve solu yeniden dizayn edecek siyasal mühendislik peşindeler. Ne kadar başarılı olacaklarını zaman gösterecek ama tarihsel pratiklere bakıldığında işlerinin kolay olmadığı görülüyor.

Adnan Menderes'in Demokrat Parti'sinden ayrılarak kurulan Hürriyet Partisi, Süleyman Demirel'in Adalet Partisinden ayrılarak kurulan Demokratik Parti, Bülent Ecevit'in CHP'sinden ayrılarak kurulan Cumhuriyetçi Güven Partisi ilk akla gelen örnekler. Bu partileri kuran güçlü kadrolar ve tarihi şahsiyetler göz önüne getirildiğinde aslında ana siyasi damardan ayrılan hareketlerin işinin ne kadar güç olduğu görülüyor. İşin gerçeği millet aslı varken türevlerine pek teveccüh göstermiyor ve sahiciliğini kaybetmiş hiçbir siyasi harekete prim vermiyor.

Bir yandan Anavatan Partisi ile Demokrat Parti'nin birleşme çabaları çeşitli açıklamalara rağmen yürütülürken diğer yandan Demokrat Partinin başına Tansu Çiller'in davet edilmesi aynı paralelde devam ediyor. Görünen o ki siyasete dönmek için uygun zamanı bekleyen Çiller'in yeniden meydanlara dönmesi an meselesi. Dönüş stratejisi olarak tüm seçeneklerin tükenmesini bekleyen Çiller'in işi sanıldığı kadar kolay değil. "Bekle-gör" taktiği güden eski genel başkan zamanlamasını iyi ayarlayamazsa yeni bir hüsranla karşılaşabilir. Merkez sağı toparlamaya çalışan bir diğer aktör Mesut Yılmaz'ın ise henüz oyun planı tam olarak belli değil. Bu arayışlar yanında Abdüllatif Şener ve ekibinin çalışmaları da sessizce devam ediyor.

1990'lı yıllarda merkez sağın içine girdiği kriz ve kişilerle kaim siyaset yapma biçimi bu akımı barajın altına itti ve toplumsal mütekabiliyetini kaybetmesine neden oldu. Siyasette tanımlar ve parametreler değişti. Merkez sağ siyaset bir ümit olmaktan çıktı ve yerini AK Parti'ye bıraktı. Merkez sağın Adnan Menderes, Turgut Özal ve Süleyman Demirel gibi karizmatik liderlerinin yerini Recep Tayyip Erdoğan aldı ve tapulu araziye AK Parti'yi dikti.

3 Kasım seçimlerinden bu yana siyaseti değerler dizgesinden kurtaramayan AK Parti "iktidar olmasına rağmen bir türlü muktedir olamadı". 'İktidar yozlaştırır mutlak iktidar mutlak yozlaştırır' ilkesi AK Parti içinde işledi ve parti geçen dönem içinde inisiyatifi elinden kaçırdı. Siyasal gerilimleri yönetemeyen ve ülkenin yapısal sorunlarını çözme konusunda ikircikli bir tutum içinde olan AK Parti altı yıldır iktidarda olmasına karşın kriz yönetimi konusunda parlak bir karneye sahip değil. Parti, iktidar olup muktedir olamamasına ve 2007 yılının ocak ayından bu yana düşük bir profil izlemesine rağmen son ölçümlemelerde görüldüğü üzere oy oranlarını korumaya devam ediyor. Bu stabil durum daha ne kadar devam eder bilinmez ama siyasete döneceklerin dikkate alması gereken bir durum var ortada. İktidar partisinin hatalarına, birçok konuda becerikli bir yönetim gösterememesine, ekonominin ciddi sinyaller vermesine ve bazı toplum kesimlerinin ciddi hoşnutsuzluklarına rağmen partinin oy oranlarını koruması manidardır.

Geçmiş yıllarda sadece seçim dönemlerinde yapılan kamuoyu araştırmalarının artık her ay düzenli olarak yapılıyor ve halkın nabzı tutulmaya çalışılıyor. AK Parti'yle ilgili kapatma davasının açılması sonrasında yapılan kamuoyu araştırmaları halkın eğilimlerini göstermesi bağlamında daha da bir anlam kazanıyor ve daha çok takip ediliyor. Siyasette bilinmeyenlerin arttığı ve risklerin çoğaldığı dönemde doğru sonuçlar veren kamuoyu araştırmalarının önemi daha da artıyor ve daha fazla yol gösterici olabiliyorlar.

Geçtiğimiz aylarda Ankara Sosyal Araştırmalar Merkezi (ANAR) ve A&G şirketleri tarafından yapılan ve gazetelere yansıyan araştırmalar siyasette ki son durumu gözler önüne seriyor. Araştırmaların bazı rakamları ciddi farlılıklar gösterse de sektörün en güvenilir araştırma kuruluşları olmaları bağlamında sonuçlar hayli önem taşıyor.

ANAR tarafından Mart 2008, A&G tarafından ise Mayıs 2008 tarihlerinde yapılan kamuoyu araştırmalarının neticeleri incelendiğinde yaklaşık sonuçların ortaya çıktığı görülüyor. Seçim startının verilmediği ve kamuoyunun henüz seçim havasına girmediği dönemlerde yapılan araştırmalara ihtiyatla yaklaşmak ve bu araştırmaların mevcut tabloyu tasvir etmeye çalıştıklarını belirtmek gerekiyor. Bu türden çekincelerle birlikte bu araştırmaların cari siyaseti yorumlamak bağlamında önemli bir yol haritası sunduklarını da belirtmek lazım.

Araştırma sonuçlarında da görüldüğü üzere iki araştırma arasındaki asıl fark AK Parti oylarında görülüyor. A&G firmasının sonuçlarında AK Parti'nin oyu karasızlara dağıtıldıktan sonra yüzde 39.7'e gerilerken; ANAR'ın sonuçlarında bu oran yüzde 46.8 olarak görülüyor. İki araştırma arasında bir aylık bir zaman farkı olduğunu ve araya kapatma davası meselesinin girdiğini hemen ifade edelim. Araştırma sonuçlarında Adalet ve Kalkınma Partisi'nin oyu yaklaşık yüzde 7 gibi yüksek bir oranda değişirken diğer partilerin hemen-hemen benzer oranlarda olduğu görülüyor. Rakamlar arasındaki farklılık bir kenara bırakılıp bu veriler tersinden okuduğunda topluma güven veren başka bir partinin olmadığı tespit ediliyor. Muhalefet partilerinin oylarının belli aralıkta sıkıştığı gözlenirken iktidar partisiyle ana muhalefet partisi arasında iki katı aşan bir farkın olduğu görülüyor. Siyasi çalkantılara ve ekonomik durgunluğa rağmen muhalefet partileri oylarını artıramıyor. Yani asıl sorun muhalefette. Mevcut tablo içerisinde şimdilik! AK Parti'nin yerini ikame edecek bir organizasyon görülmüyor. Siyasette AK Parti egemenliği devam ediyor ve bu egemenliği geriletmenin dışardan görüldüğü kadar kolay ve sonuç alınabilir bir hamle olmadığının görülmesi gerekiyor.

Siyasette yirmi dört saatin dahi çok uzun kabul edildiği bir memlekette güncel siyasete dair kesin hükümlerde bulunmak ne kadar irrasyonel bir tavırsa; siyasal mühendisliklerde bulunanların işlerinin de o kadar kolay olmadığını söylemek bir kehanet olmasa gerektir. Ankara'da son veriler böyle. Son söz Türk siyasetinde arayış, Ankara'da senaryo bitmez...