Asgari geçim indirimi uygulaması

Tahsin Sınav
00:0014/01/2008, Pazartesi
G: 13/01/2008, Pazar
Yeni Şafak
Asgari geçim indirimi uygulaması
Asgari geçim indirimi uygulaması

Ülkemizde uzunca bir geçmişe dayanan yıllar boyunca, asgarî ücretten vergi alınmaması keyfiyeti tartışılmış ve en az geçim indirimi, özel indirim, ücretlilere vergi iadesi, özel gider indirimi gibi adlar altında çeşitli indirim uygulamaları yapılmıştır. Bu sistemlerin hiçbirinde vergi almama sonucunu doğuracak bir uygulama yapılamamıştır. Ancak asgarî geçim indirimi uygulamasında asgarî ücretle çalışan işçi açısından, medeni durum ve bakmakla yükümlü olunan çocuk ve torunlar dikkate alınarak tahakkuk eden gelir vergisinin en az 6 ay kadar maliyeye hiç ödenmemesinin imkanı oluşmuştur. Fakat asgari geçim indirimi uygulamasında ücretin elde edildiği yılın başındaki asgari ücret dikkate alındığından, yıl içindeki asgari ücret değişikliği uygulamayı etkilemeyecektir. Bu durumda 2008 yılının tüm aylarında asgarî geçim indirimi uygulamasında aylık brüt 608,40.-YTL'lik asgarî ücret dikkate alınacaktır.

Nitekim 265 sayılı Gelir Vergisi Tebliğine göre, asgari geçim indirimi uygulamasından ücretleri gerçek usulde vergilendirilen gerçek kişiler yararlanabilecektir. Asgari geçim indirimi, ücretin elde edildiği takvim yılı başında belirlenen 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin yıllık brüt tutarına;

  • Ücretli mükellefin kendisi için % 50'si,
  • Çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10'u,
  • Çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere ilk iki çocuk için % 7,5'i,
  • Diğer çocuklar için % 5'i

    olmak üzere ücretlinin şahsi ve medeni durumu dikkate alınarak hesaplanan indirim oranlarının uygulanması sonucu bulunacak tutarın, Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yer alan Gelir Vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranla (%15) çarpılması sonucu bulunacak indirim tutarının 1/12'sinin aylık olarak hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilmesi suretiyle bulunacaktır. Asgari geçim indirimi tutarının, ücretlinin aylık hesaplanan vergisinden fazla olması halinde, fazlası dikkate alınmayacaktır. Asgari geçim indiriminden, ücret gelirlerini yıllık beyanname ile bildirenler de yararlanabilecektir.

    Gelir Vergisi Kanununun 61 inci maddesi kapsamında değerlendirilen ücret geliri elde edenler, örneğin sosyal güvenlik destekleme primi ödemek suretiyle çalışanlar ile kurumların yönetiminde görevli olanlar da genel hükümlere göre asgari geçim indiriminden yararlanacaklardır.

    Yukarıda belirttiğimiz üzere, Ocak başından itibaren uygulanacak asgari geçim indiriminden, ücretleri gerçek usulde vergilendirilen gerçek kişiler yararlanacak. Kasap, manav, terzi gibi esnaf ve tüccar ile avukat, diş hekimi, doktor, mali müşavir, mühendis, mimar gibi serbest meslek erbabı yararlanamayacaktır. Ücretleri gelir vergisinden müstesna olduğu için, kapıcılar asgari geçim indirimi uygulamasından yararlanamayacak ve asgari geçim indirimi nedeniyle bir fark tutar istemeleri söz konusu olmayacaktır.

    Net ücret üzerinden anlaşmak suretiyle çalışanlar da asgari geçim indiriminden yararlanacak olup, hesaplanan vergiden mahsup edilen asgari geçim indirimi tutarları, net ücretleri ile birlikte ücretliye ödenecektir.

    Sadece ücret geliri elde eden eş, 'çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eş' kapsamında olacak ve asgari geçim indiriminde dikkate alınmayacaktır.