Akrep olduk bakmaz olduk yüz yüze!
Mehmet Akif
17 Aralık 2013 tarihinde başlayıp 25 Aralık 2013''te devam eden darbe girişimlerine ve daha sonra gerek HSYK merkezli olaylarla, gerekse MİT''in TIR''larına yapılan müdahalelerle hükümeti tehdit eden teşebbüslere çeşitli açılardan yaklaşan, konuyla ilgili farklı tahliller yapan pek çok yazı yayımlandı. Darbeye teşebbüs edenlerin politik amaçlarının yanı sıra sosyolojik bir zemine dayanan boyutlarının olduğu düşünüldüğünde, hükümete karşı yapılan müdahalelere ve bu müdahalelere dair yaklaşımlara İslam kardeşliği açısından da bakmanın elzem olduğu anlaşılacaktır. Darbe girişiminde bulunanların bir dinî hareketin üst düzey isimleri, vakıf ve dernekleri ile medya organlarından destek aldıklarına; Başbakan''ın ve diğer hükümet yetkililerinin darbecilere yönelik tanımlama, tasvir veya kavramsallaştırmalarına, aynı kişi, kuruluş ve medya organlarının kendilerini muhatap kılarak cevap verme çabasına giriştiklerine bakılırsa, konuya İslam kardeşliği zemininde bakmanın, olayın daha doğru anlaşılmasına katkıda bulunacağı kavranacaktır.
Kur''an, İslam kardeşliğine çok büyük bir önem atfeder. İslam toplumunun inşası, devamı ve huzuru için temel şart olarak kardeşlik yaklaşımını getirir. Müslümanlarda İslam toplumunun temelinin kardeşlik olduğu bilincini oluşturmaya çalışır. Bu nedenle de ''Mü''minler ancak/sırf kardeştirler.'' (49/Hucurat, 10) ayetiyle Müslümanların birbirlerine nasıl bakmaları gerektiğini ortaya koyar. İslam kardeşliğinin, Müslüman toplum için ne anlama geldiğini anlamak için bu ayetin siyak ve sibakına bakmak gerekir:
Eğer mü''minlerden iki grup birbirleriyle çekişirlerse aralarını düzeltin. Şayet biri ötekine saldırırsa, Allah''ın buyruğuna dönünceye kadar saldıran tarafla mücadele edin. Eğer dönerse, artık aralarını adaletle düzeltin ve (her işte) adaletli davranın. Kuşkusuz Allah adil davrananları sever. Mü''minler, ancak/sırf kardeştirler. Öyleyse kardeşlerinizin arasını düzeltin ve Allah''tan korkun ki esirgenesiniz. Ey iman edenler! Bir topluluk diğer bir topluluğu alaya almasın. Belki de onlar, kendilerinden daha iyidirler. Kadınlar da kadınları alaya almasın. Belki onlar kendilerinden daha iyidir. Kendi kendinizi ayıplamayın, birbirinizi kötü lakaplarla çağırmayın. İmandan sonra fâsıklık ne kötü bir isimdir! Kim de tevbe etmezse işte böylesi kimseler zalimlerdir. Ey iman edenler! Zandan çokça kaçının. Çünkü zannın bir kısmı günahtır. Birbirinizin kusurunu araştırmayın. Biriniz diğerinizin arkasından çekiştirmesin. Biriniz, ölmüş kardeşinin etini yemekten hoşlanır mı? İşte bundan tiksindiniz. O halde Allah''tan korkun. Şüphesiz Allah, tevbeyi çok kabul edendir, çok esirgeyicidir. Ey insanlar! Doğrusu biz sizi bir erkekle bir kadından yarattık. Birbirinizle tanışmanız için de sizi milletlere ve kabilelere ayırdık. Muhakkak ki Allah yanında en değerli olanınız, O''na karşı sorumluluğunu en iyi yerine getireninizdir (49/Hucurat, 9-13).
Ayet ve hadislere baktığımızda, bazı temel davranış kurallarının altının çizildiğini görebiliriz. Müslümanlar sırf kardeştirler. Öyleyse kardeşliğin sürdürülebilir olmasının veya tesis edildiğinden bahsedilebilmesinin bazı şartları vardır ve bu şartlara uymak gerekir. Bu şartlar şunlardır: Müslümanların arasının düzeltilmesi; Müslümanlar arasındaki problemlerde adaletli davranmak; Müslümanların birbirleriyle alay etmemeleri; kadınların birbirlerini alaya almamaları; Müslümanların birbirlerini ayıplamamaları; birbirlerine kötü lakaplar takmamaları; zandan kaçınmaları; kusurların peşine düşmemeleri; birbirlerini arkadan çekiştirmemeleri; insanların cinsiyet, millet ve kabile yönünden farklı yaratılmalarını tanışma aracı olarak görmeleri.
Hz. Muhammed, ayet ve hadislerde bütün özellikleri açıkça belirtilen İslam kardeşliğini bizzat kendi hayatında ve ashabının hayatında uygulamış (özellikle Muâhât: Ensar-Muhacir kardeşliği) ve böylece İslam kardeşliğinin hayata geçirilebilir olduğunu gözler önüne sermiştir.
Günümüz İslam dünyasına baktığımızda, oruç, namaz, hacc, zekat gibi ilahî emirleri yerine getirmede oldukça hassas davranan Müslümanların, İslam kardeşliği de dahil insanî muameleler ve ahlakla ilgili farzlara İslam''ın açık hükümlerine rağmen kayıtsız kaldıklarına şahit oluruz. İslamî ahlak ilkeleri, değerler, emir, nehiy veya farzlar arasında hiyerarşi kurma konusunda çok dikkatli olunması gerektiği açıktır. Fakat Müslümanın Müslümana kardeşlik hukuku temelinde yaklaşmasını Kur''an çok net ifadelerle farz kılarken, Müslümanların kardeşlik konusuna neden özen göstermedikleri, birbirlerinin hakkını hukukunu kolayca çiğnedikleri, birbirlerine karşı sevgi ve saygı temelinde yaklaşmadıkları nasıl izah edilebilir? Bu elbette çok daha geniş bir yazı konusudur, ancak belirtilmelidir ki, kardeşlik farziyetine önem verilmeyiş, günümüz İslam dünyasının gelişen olaylar karşısındaki mağlup durumunun en önemli sebepleri arasındadır.
Aynı şekilde ayetlerle Peygamberimiz''in hadisleri ve hayatında durum gayet açık iken, kimi dinî hareket sorumlularının durumu, yolsuzluk kisvesi altında hükümete karşı, özellikle Başbakan''a karşı yapılan müdahale teşebbüsleri, çirkinlikler, hakaretler, saldırılar, küçük düşürmeler, iftiralar, ithamlar, bütün inananlara farz olan İslam kardeşliğiyle nasıl bağdaştırılabilir? Önceleri ''Başbakan''ın etrafında İrancılar var, Milli Görüşçüler var, bunlar tehlikelidirler; Başbakan''ı bunlardan kurtarmak lazım'' demeler, sonraları darbe teşebbüsüne arka çıkmalar, küresel işbirlikleriyle Başbakan''ı ve hükümeti el-Kaideci olmakla suçlamalar; gizli kameralar, böcekler, dinlemelerle mahremiyetleri alenileştirmeler; tecessüsler; gıybetler; düşmanlıklar, iftiralar… Evet, bütün bu olumsuz muameleleri, yıkıcı yaklaşımları, kirli küresel ilişkileri yeğlemeleri İslam kardeşliği açısından nereye koyabiliriz? Daha doğrusu bir yere koyabilir miyiz?
Oturup aklımızı başımıza alarak bütün bencilliklerden, küçük hesaplardan ve yıkıcı muamelelerden vazgeçme vaktidir diye düşünmeli ve Yunus ile Akif''e kulak vermeliyiz:
Gelin kardeş olalım,
İşi kolay tutalım
Sevelim sevilelim
Dünya kimseye kalmaz.
Yunus Emre
Girmeden tefrika bir millete,
düşman giremez;
Toplu vurdukça yürekler,
onu top sindiremez!
Mehmet Akif
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.