ABD, girmediği ihaleyi iptal ettirmek istiyor

Yaklaşık 1.5 milyar dolar büyüklüğündeki askeri helikopter alımıyla ilgili geri sayım başladı. Türkiye'nin ATAK Projesi kapsamında alacağı 91 taarruz helikopteri ihalesinde karar, 27 Haziran'da toplanacak Savunma Sanayi İcra Komitesi'nde verilecek. Ancak, ABD firmaları, çekildikleri ihalenin iptali için kulis yapıyor.

Savunma Sanayii Müsteşarlığı, ihale şartnamesinde "teknoloji transferi, üretime doğrudan katılma, silah sistemleri ve seyrüsefer yazılımlarının kaynak kodlarının paylaşılması" şartlarını koymuş, Almanya-Fransa-İspanya ortaklığı olan Eurocopter, İtalya, Rusya ve Güney Afrika firmaları da bu şartları kabul ederek tekliflerini vermişti. Ancak ABD'li Apache'lerin üreticisi Boeing ile Süper Cobra'ların üreticisi Bell şirketleri, bu şartları yerine getiremeyeceklerini belirterek teklif vermemişlerdi.

ABD'lilerin çekilmesiyle, teklif veren firmalar arasında Tiger modeli yeni nesil helikopterlerin üreticisi Eurocopter avantajlı duruma geçti. Eurocopter yetkilileri, teknoloji transferi de dahil tam bir işbirliği önerdi. İtalyan, Rus ve Güney Afrika şirketleri ise ihaleyi kazanmaları durumunda helikopterleri 'birlikte geliştirmeyi' teklif etti.

Ancak ABD şirketlerinin yetkililerinin son günlerde Ankara'da kulis yaptıkları ve Apache ve Süper Cobra'ların da alım listesine eklenmesini istedikleri öğrenildi. Lobi çalışmasının hedefi ise, "teklif veren helikopterlerin teknik özellikleri Türkiye'nin ihtiyaçlarını tam olarak karşılamıyor" gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesi ve helikopterlerin "doğrudan alım" yöntemiyle ABD firmalarından temin edilmesi. Bunun için Türkiye-ABD ilişkilerini öne süren bu çevrelere karşı, Eurocopter yetkilileri de, "Türkiye'nin şartlarını ve ihtiyaçlarını karşılayacak teklifi bizler verdik. Siyasi karar bile verilecekse, o zaman 3 büyük AB ülkesiyle tam ortak olmayı da tercih edebilir Türkiye" diye konuştu. Maliyeti, Savunma Sanayi Fonu'ndan karşılanması planlanan ATAK Projesi'nde TAI ana yüklenici olarak başta Aselsan olmak üzere yerli savunma sanayi firmalarının da pay alması planlanıyor.

HAMDİ ATEŞ / ANKARA