Altı ay zor geçecek sonrası toparlanma

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (BMKP) Başkanı Kemal Derviş, dünyası saran finans ve ekonomi krizinin, yakın zamanlardaki verilere göre yapılan tahminlerden bile kötü olduğunu, ancak güçlü teşvik paketleri ve uluslararası koordinasyon gibi önlemler sayesinde çözümlenebileceğini söyledi.

Derviş, Amerikan Gelişme Merkezi'nde düzenlenen panelde, kriz yüzünden gelişmiş ülkelerdeki yıllık ekonomik küçülmenin sanılandan daha kötü olacağının ortaya çıkmaya başladığını, gelişmekte olan piyasalarda da özel sektörde çökmeler meydana geldiğini anlattı.

Kemal Derviş, gelecek altı ayın zor geçeceğini, ancak arkasından göreceli bir toparlanmanın mümkün olduğunu kaydetti. Derviş, ülkelerdeki krizlerin birbirleriyle bağlantılı olduğuna dikkat çe-kerek, devletlerin birlikte iyi koordinas-yon içinde çalışmaları gerektiğini belirtti.

Derviş, krizin çözümü için ekonomik hayatı canlandırmak üzere hazırlanan veya hazırlanacak teşvik paketlerinin, büyük olması gerektiğini vurguladı. Teşvik paketlerinin, dünyada ortalama ülkelerin GSYH'sinin yüzde 3'ü dolayında olması, bu rakamın ABD'de ise daha da yüksek belirlenmesi gerektiğini anlatan Derviş, kısa dönemdeki enflasyon ihtimalinin bu ortamda önemli bir problem olmadığını söyledi. Derviş, teşvik paketlerinin kalitesinin de önem taşıdığını ve bu paketlerin, uzun vadeli, verimliliği artıracak ve istihdamı yükseltecek önlemleri içermesi gerektiğine işaret etti.

Krizin dünyada insanların acı çekmesine, kızgınlığa yol açtığına işaret eden Derviş, çözüm olmazsa krizin, güvenlik sorunları doğurabileceğini vurguladı. Krizin, gelişmekte olan ekonomileri eylülden itibaren vurmaya başladığını kaydeden Derviş, Çin ve Hindistan gibi yüksek tasarruf oranlarına sahip bazı ülkelerin bundan daha az etkilendiğini, etkinin, dövize bağımlı diğer ülkelerde daha ağır olduğunu belirtti.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı Başkanı Kemal Derviş, her durumda, gelişmekte olan ekonomilerde bir çöküş yaşanmadığını ve bunun, ekonomilerin dayanıklılığını gösterdiğini söyledi. Her şeye karşın kötümser olmadığını anlatan Kemal Derviş, "Sonuçta bu yaşadığımız nükleer savaş değil, bunun üstesinden gelebiliriz" dedi. Bu krizin, uzun vadede dünyada sistemlerin düzeltilmesi için bir fırsata da dönüşebileceğini belirten Derviş, krizin psikolojik yapısından dolayı da şimdi güçlü liderliğin ve güvenin gerektiğini dile getirdi.

Kemal Derviş, piyasa göstergelerinin de güvenilmez olduğunu, aylar önce dünyada bir varil petrolün fiyatının 200 dolara çıkabileceği tahminleri bulunurken, şimdi 30 dolarların konuşulduğunu belirterek, "Bu belirsizlik ortamında kim yatırım yapabilir?" dedi.