Başkan Bush'a kan kusturan adam

----------------------- spot -------------------------

ALİ MURAT GÜVEN / HABER MERKEZİ

ABD Başkanı George W. Bush'un Irak'taki bataktan sıyrılabilmek için diğer NATO üyelerini ikna çabasıyla geçen Türkiye ziyareti sırasında, "azılı düşmanı" olarak gördüğü ünlü yönetmen Michael Moore da ona karşı dördüncü yılını doldurmak üzere olan iktidar döneminin en sert kampanyasını başlattı. 25 Haziran günü, Başkan'ın Türkiye ziyaretinin son hazırlıklarını tamamladığı saatlerde ABD çapında yaklaşık 1000 sinemada birden gösterime giren "Fahrenheit 9/11" adlı film, Bush yönetiminin 11 Eylül 2001 saldırılarından sonra ülke içinde ve dışında sergilediği soru işaretleriyle dolu yönetim anlayışını tüm çarpıklığıyla gözler önüne seriyor.

Geçtiğimiz hafta sonu ABD'de gösterime girdiği pek çok kentte hasılat rekorları kıran "Fahrenheit 9/11", tamamen haber kanallarının kayıtları ve Michael Moore'un yaptığı video çekimlerden oluşturulmuş bir "belge-film"… Yaklaşık 6 ay önce tamamlanıp gösterime hazır duruma getirilmesine karşın o tarihten bu yana hiçbir Hollywood şirketinin ülke içi ve dışında dağıtımını üstlenmeye yanaşmadığı bu yapıtın birara -bağımsız sinemacıları desteklemesiyle tanınan- Disney şirketi tarafından pazarlanacağı duyurulduysa da, sözkonusu grup Beyaz Saray'dan gelen baskılar sonucunda kısa sürede geri adım atıp bu kararından vazgeçmişti. Şirket yetkilileri kararlarına gerekçe olarak ise "seçim yılına giren ABD'de Başkan Bush'un kampanyasına zarar verecek herhangi bir girişimin doğrudan içinde bulunmak istemedikleri" açıklamasını yaptılar.

Geçtiğimiz Mayıs ayında Cannes Film Festivali'nin yarışmalı bölümüne katılan "Fahrenheit 9/11"in 35 mm'lik gösterim kopyası bile, filmin resmî bir distribütörü olmaması nedeniyle Fransa'ya bizzat Michael Moore ve ekip arkadaşları tarafından bir el çantasının içinde götürülmüştü. Uzun süre hiçbir Amerikalı dağıtıcının yüz vermediği bu tartışmalı yapıt, Cannes'da yönetmen Quentin Tarantino başkanlığındaki büyük jüriden "Altın Palmiye"yi kazanmasının ardından ABD kamuoyu tarafından giderek daha fazla merak edilmeye başlandı. Moore'un internetteki sitesinde ve diğer medya organlarında başlattığı kararlı mücadelenin sonunda da filme bağımsız yapımları pazarlayan "Lion's Gate" ve "IFC" adlı adlı orta ölçekli iki şirket sahip çıktı.

Filminin Cannes'daki gösteriminin ardından tamı tamına 20 dakika ayakta alkışlanan Michael Moore, geçen hafta önce Los Angeles'te ardından da New York'ta gerçekleştirilen medya ve sinema sektöründen kişilere yönelik tanıtım gösterimlerinde de -Avrupa'daki kadar olmasa bile- benzeri bir simgesel desteği ardına almayı başardı. Her iki kentteki gösterimlerde yaklaşık bir buçuk dakika boyunca alkışlanan Moore'un galasına aralarında Jodie Foster, Leonardo di Caprio, Sharon Stone, Martin Sheen, Meg Ryan, Drew Barrymoore, Rob Reiner, Michael Mann, Danny DeVito ve Tim Robbins'in de yer aldığı bir çok Hollywood ünlüsü katıldı. Beyaz Saray'ın aforoz tehditlerine rağmen "Fahrenheit 9/11"in galasına gitmeyi Hollywood çalışanları açısından bir "cesaret ölçütü" olarak kabul eden Amerikalı sinema yazarları, her iki gösteriye katılımın da tatminkâr olmasından sonra Moore'un birkaç ay önceki katı izolasyona göre mevzilerini büyük ölçüde genişlettiği görüşünde birleştiler.

Bu arada, Amerikan Sinema Eleştirmenleri Birliği'nin "Yüze indirilen gerçek bir yumruk" şeklinde tanımladığı filmin, Ulusal Film Sınıflandırma Kurulu MPAA'dan ancak "R" kategorisinde gösterim izni alabilmesi de büyük tepki topladı. "R" (Restricted/Sınırlandırılmış Sunum) Sertifikası, 17 yaşından küçüklerin filmi ancak yanlarında anne-babaları varken ya da erişkin bir gözetmenle birlikte izleyebilmelerine olanak tanıyor.

	"Fahrenheit 9/11", Irak Savaşı'na ilişkin sarsıcı karelerle dolu… Bunlardan birinde yönetmen Michael Moore, Irak Savaşı'nı onaylayan Kongre üyelerini bu savaşa oğullarını da göndermeye davet etmek üzere Amerikalı Müslüman Çavuş Abdul Henderson ile birlikte Washington'daki Capitol Hill binasına gidiyor.

"Fahrenheit 9/11"in kaba cinsellik ya da şiddet içeren sıradan yapımlarla aynı kategoriye alınmasının ailelerde hiç gereksiz yere filme yönelik bir tereddüt oluşturacağını belirten IFC Şirketi Başkanı Jonathan Sehring, "Bu da Moore'a yönelik provokasyonun bir parçası. Çünkü filmimizde insanların akşam haberlerinde izlediklerinden daha rahatsız edici olabilecek tek bir kare görüntü bile yok. Birileri, Amerikan gençliğinin bu filme özgür iradesiyle giderek uyanmasını asla istemiyor" açıklamasını yaptı.

Yönetmen Moore de bu sansürcü yaklaşımı nedeniyle MPAA'ya yüklenirken "19 yaşındaki masum gençleri askere alıp Irak'ta ölüme göndermesini biliyorlar, ama 17 yaşında olanlara sinemaya yalnız başına gitme hakkı bile tanımıyorlar. Aslında bu işi yapanlara kızmıyorum, çünkü kendi mantıklarına göre haklılar. Bugün benim filmimi seyredip Irak'ta yaşanan adaletsizliklere tanık olacak bir genç, iki yıl sonra niye orduya yazılsın ki?" diye konuştu.

Öte yandan, Michael Moore sempatizanlarının gösterime girmesi için hararetli bir kampanya yürüttükleri "Fahrenheit 9/11"in aleyhine çalışan bir çok sivil toplum örgütü de mevcut. Tamamen Bush yanlısı olan ve Başkan'ın saldırgan politikalarına kayıtsız şartsız destek veren bu örgütler Moore'u "vatan hainliğiyle" suçlarken, filmin gösteriminin de ülke çapında tamamen yasaklanmasını istiyorlar. "Amerikan Vatandaşlık Birliği" adlı aşırı sağcı örgüt bunların en önde gelenlerinden biri.

Son kamuoyu yoklamalarında halk desteği yüzde 50'in altına indiği saptanan Bush yönetiminin, Moore'un sinema yoluyla açtığı bu savaşın sonucunda birkaç puanlık bir kayba daha uğradığı takdirde önümüzdeki sonbahardaki seçimi kazanma ihtimali de büyük öçüde ortadan kalkıyor.

Kuleler çöktükten sonra masal okumaya devam etmiş! İşte Fahrenheit 9/11'in kilit ânı: ABD'nin birbirine girdiği 11 Eylül 2001 sabahı Başkan Bush Florida'daki bir anaokulunda ve haberi alınca hiç istifini bozmadan çocuklara masal kitabı okumaya devam ediyor. Michael Moore'un olay filmi "Fahrenheit 9/11", 11 Eylül olayının sonrasında ABD'nin İslâm dünyasına karşı sergilediği saldırganlığın ardındaki bir numaralı isim olan Başkan George W. Bush'a ilişkin inanılmaz gerçekleri kanıtlarıyla gözler önüne seriyor. İşte bunlardan bir kaçı: Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Filmde Başkan Bush'u ilk olarak 11 Eylül saldırılarının gerçekleştirildiği sabah, Florida'da bir anaokulunda çocuklara elindeki kitaptan bir masal okurken görüyoruz. Okuduğu masalın adı ise "Benim Küçük Keçim"… Danışmanları büyük bir gerilim içinde kulağına eğilip ikinci yolcu uçağının da ikiz kulelere çarptığını bildirdikten sonra bile Bush istifini hiç bozmuyor ve bu dehşet verici haberin üstüne yaklaşık 7 dakika boyunca daha çocuklara "keçi masalı"nı okumaya devam ediyor. O masaldaki hayâlî keçi, Moore tarafından şimdi "Fahrenheit 9/11"in afişlerinin maskotuna dönüştürülmüş durumda… Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Film, Irak'taki savaşa karar veren hiçbir Amerikan Kongresi üyesinin ve üst düzeydeki ordu mensubunun oğlunun bu savaşa katılmadığını, ölenlerin yalnızca yoksul Amerikan ailelerinin çocukları ve ülkedeki genç göçmenler olduğunu gözler önüne seriyor. Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Michael Moore, filminde, Başkan Bush'un görev süresi boyunca devletine ne kadar "şevkle" hizmet ettiğini de yaptığı matematik hesaplamalarla ortaya koyuyor. Buna göre Bush, iktidarının ilk 8 ayında, toplam mesaisinin yüzde 42'sini çiftliğinde ve golf oynayarak geçirmiş! Bu "rahat" çalışma tarzı sonraki yıllarda da benzer bir grafik izliyor. Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Bush'un en basit dilbilgisi kurallarından bile yoksun olan özürlü İngilizce konuşmaları filmde sık sık değinilen özelliklerinin başında geliyor. Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. "Fahrenheit 9/11"de gerek Başkan gerekse çevresindeki beyin takımının uluslararası sermayeyle, bu arada da Bin Laden ailesiyle ne denli içli dışlı olduğunu gösteren düzinelerce belge ve bilgi sunuluyor. Ailenin Carlyle Yatırım Şirketi bünyesinde Baba Bush'tan oğul Bush'a, oradan da Dick Cheney gibi "aileden" politikacılara uzanan çok geniş bir yelpazede Bin Ladin sülalesiyle ortaklaşa yürüttüğü uluslararası faaliyetler tek kelimeyle dehşet verici… Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Moore'un filminin en can alıcı bölümlerinden biri de, Başkan Bush'un 19 Mart 2003 günü Irak'ı işgal kararını Beyaz Saray'dan yapılacak naklen yayınla tüm dünyaya duyurmadan hemen önceki "garip" davranışları ve yüz ifadeleri… O anda kayıt yapıldığını bilmeyen Başkan, bugüne kadar 1000'i Amerikan vatandaşı olmak üzere 25 bin dolayında insanın öldüğü Irak Savaşı'nı ilan etmeye hazırlanırken anlamsız bir biçimde sırıtıyor, çevresindekilere basit şakalar yapıyor. Bu tesadüfî görüntüler de ABD'yi yöneten insanın başlatılmak üzere olan kanlı bir savaşa kişisel yaklaşımını son derece çarpıcı bir biçimde yansıtıyor. Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Başkan'ın bu tür insanlık trajedilerini ne denli banal bir biçimde algıladığının bir diğer göstergesi de teröristlere hitaben yaptığı bir başka konuşmada açığa çıkıyor. Bush, filmde yer alan bu konuşmasında "Şimdi de benim tekmemi seyredin bakalım" gibi sokak ağzı cümleler kullanıyor. Bu içerik şu anda görüntülenemiyor. Tümüyle belgesel görüntülerden oluşan filmin bir yerinde Bush'un, kendisine röportaj için yaklaşmaya çalışan yönetmen Michael Moore'a öfke dolu bir bağırışı da mevcut. Başkan, ABD sınırları içindeki bu en tehlikeli rakibine "Git de kendine doğru düzgün bir iş bul!" diye fırça atıyor.

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------