Savaş değil güvenlik tezkeresi

Suriye tarafından atılan top mermisinin Şanlıurfa'nın Akçakale İlçesi'nde 3'ü çocuk 5 kişinin hayatını kaybetmesinin ardından Meclis'te kapalı oturumda görüşülen tezkere kabul edildi.Akçakale'deki olay sonrası Hükümet önceki gece Suriye'ye askeri harekata izin veren tezkereyi Meclis'e sundu. Saat 10.00'da başlayan kapalı oturum öncesinde muhalefet usul hatası olduğunu savundu ve CHP Grup Başkanvekili Muharrem İnce söz aldı. İnce, 'Tartışmalar halkın önünde yapılsın. Bu tezkere Anayasa'nın 92. maddesine aykırıdır. Sınırı belli değil, siz bu tezkereyle cihan savaşı yapabilirsiniz' dedi.

AK Parti Grup Başkanvekili Nurettin Canikli'nin, 'Tarafınızı belli edin Esed'den yana mısınız, Türkiye'den mi' demesi üzerine yeniden söz alan İnce, 'Esed'in canı cehenneme. Bana ne Esed'den' diye konuştu. MHP Grup Başkanvekili Oktay Vural da 'Türkiye'nin kritik bir dönemden geçtiği çok açık. Dışişleri'nin, Türkiye'ye ilave tehditler getirdiği açıktır. Dış politika iflas etmiştir. Fiili bir tehdidi engellemeyen bir diplomasinin iflasıdır' diyerek oturumun açık olmasını istedi. BDP Grup Başkanvekili Pervin Buldan da kapalı oturumu eleştirerek, BDP olarak tezkereye 'hayır' diyeceklerini söyledi.

Hükümet adına eleştirilere yanıt veren Canikli ise 'Milletimizden hiçbir şey saklamıyoruz. Açık oturumu bütün dünya izleyecek. Başkalarından saklamamız gereken şeyler var' diye konuştu. Meclis Başkanı Cemil Çiçek de 'Soğukkanlı ve tedbirli olmalıyız. İnşallah ülkemiz için hayırlı olur' dedi.

Bu tartışmalar sürerken, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Meclis'te gazetecilerin sorusu üzerine, 'Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin elini güçlü kılmak için, TSK'nın sınırötesi müdahalesi için hükümete yetki verme taraftarıyız' diye konuştu. Kapalı oturumdan önce grup toplantısı yapan CHP de tezkereye ret oyu vereceklerini açıkladı.Daha sonra tezkerenin görüşülmesi için kapalı oturuma geçildi. Görüşmeler sırasında Başbakan Tayyip Erdoğan MHP ve BDP'yi dinleyip genel kuruldan ayrıldı. Bunun üzerine CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu da AK Parti adına konuşan eski Büyükelçi Volkan Bozkır'ı dinlemeyerek salonu terk etti.

Tezkere Meclis'ten geçti. Kapalı oturumda Dışişleri Bakanı Davutoğlu'nun üç mesajının ön plana çıktığı öğrenildi. Davutoğlu'nun, konuşmasında, 'Suriye'den daha önce de saldırılar oldu, anında yanıt verdik' dediği öğrenildi. Suriye'nin tavrını düşmanca bir tutum olarak değerlendirildiğini kaydeden Davutoğlu 'Tezkere üçüncü bir ülkeye karşı ve Şam'ın düşürülmesi için kullanılmayacak' mesajını verdi. Suriye konusunda, Hükümet'e 1 yıl süreyle yetki verilmesini öngören tezkere 3 saat 20 dakika süren görüşmelerin ardından, tezkere kabul edildi. TBMM Başkanvekili Mehmet Sağlam, Başbakanlık tezkeresinin, 129 ret oyuna karşılık 320 oyla kabul edildiğini duyurdu.

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, 'Türkiye'nin mesajı her halükarda alınmıştır' dedi. Olayın hemen ardından diplomasi trafiği yürüten Davutoğlu, uluslararası kamuoyunun harekete geçmesini sağladı.

Meclis'te kabul edilen tezkere sonrası bir açıklama yapan Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Türkiye'nin mesajının alındığını söyledi. Davutoğlu, Suriye konusunda TBMM'de kabul edilen tezkereye ilişkin, 'Türkiye'nin mesajı her halükarda alınmıştır' dedi. Davutoğlu, TBMM Genel Kurulu'nda tezkerenin kabul edilmesinin ardından konuya ilişkin gazetecilerin sorusunu yanıtladı. 'Suriye mesajı aldı mı?' sorusuna Davutoğlu, 'Türkiye'nin mesajı her halükarda alınmıştır' karşılığını verdi. Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz da 'Ülkemiz için hayırlı uğurlu olsun' dedi. Türkiye, Suriye'den atılan top mermisinin Akçakale'ye düşmesi ve olayda beş kişinin ölmesinin ardından diplomatik mekanizmaları hızla harekete geçirdi.

Davutoğlu, olayın hemen sonrasında ilk olarak Arap Birliği ve BM Genel Sekreteri Özel Temsilcisi Ahtar Brahimi ve BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun'u arayarak olayla ilgili bilgi aktardı. Davutoğlu'nun NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen ile görüşmesinin ardından açıklama yapan NATO Sözcüsü Oana Lungescu, 'NATO'nun güneydoğu sınırındaki gelişmeler aktif gündemimizde' dedi. ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton da Davutoğlu ile yaptığı görüşmenin ardından BM ve NATO nezdinde Türkiye'ye tam destek verileceğini belirtti. Davutoğlu, gelişmelerle ilgili İngiltere, Almanya, Fransa, Azerbaycan ve Pakistan Dışişleri Bakanlarıyla da görüştü.

Suriye Arap Cumhuriyeti silahlı kuvvetlerince yürütülen askeri harekatlar kapsamında, 20 Eylül 2012'den itibaren Türkiye topraklarına da saldırgan eylemlerin yöneldiği anımsatılan tezkerede, şunlar kaydedildi: 'Müteaddit uyarılarımıza ve diplomatik girişimlerimize rağmen bu eylemler devam etmiştir. Ülkemiz topraklarına yönelik söz konusu saldırgan eylemler silahlı saldırı eşiğindedir. Bu durum, ulusal güvenliğimize ciddi tehdit ve riskler oluşturan bir aşamaya ulaşmıştır. Bu itibarla, ülkemize yönelebilecek ilave risk ve tehditlere karşı zamanında ve süratle hareket etmek ve gerekli tedbirleri almak ihtiyacı hasıl olmuştur. Bu çerçevede, hudut, şümul, miktar ve zamanı Hükümetçe takdir ve tespit edilmek kaydıyla, TSK'nın yabancı ülkelere gönderilmesi ve görevlendirilmesi ile bununla ilgili gerekli düzenlemelerin Hükümet tarafından belirlenecek esaslara göre yapılması için 1 yıl süreyle izin verilmesini Anayasanın 92. maddesi uyarınca arz ederim.'

Başbakan Erdoğan'ın Başdanışmanı ve AK Parti Ankara Milletvekili Akdoğan, NATO başta olmak üzere uluslararası platformun konu ile ilgili Türkiye'ye destek çıkan açıklama ve kararlarına dikkati çekerek, 'Türkiye, NATO ve uluslararası toplumdan gerekli desteği tam anlamıyla aldı. Bu diplomasi başarısıdır' diye konuştu. Suriye yönetimine askeri olarak da gerekli karşılığın verildiğini vurgulayan Akdoğan, 'Caydırıcı olacak şekilde bütün askeri hedefler gece boyunca top atışı ile vuruldu' ifadesini kullandı.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ömer Çelik, 'Bu tezkere AK Parti'nin özel tezkeresi değil, herhangi bir partinin meselesi değil. Bu Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin egemenlik haklarıyla ilgili bir mesele. Bu tezkereye 'savaş tezkeresi' demek milli güvenlik konusunda vurdumduymazlıkla açıklanabilir' diyerek, bu konuda Meclis'teki bütün partilerin tek ses olarak hükümetin arkasında durması gerektiğini söyledi. Suriye'nin, Türkiye'nin egemenliğine yönelik aşırı mütecaviz bir tutum içine girdiğine dikkati çeken Çelik, 'Dün (önceki gün), Silahlı Kuvvetlerimiz angajman kurallarının değişmesinden sonra hükümetin, Başbakanımızın talimatıyla anında karşılık vermiştir. Türkiye orada irade bayrağını göstermiştir. Tezkerenin amacıysa Türkiye'ye yönelik mütecaviz bir durumun ortaya çıkması halinde egemenlik haklarımızı koruma hususunda hükümetin eline bu yetkinin verilmesidir' ifadelerini kullandı. Başbakan Yardımcısı Beşir Atalay, tezkerenin bir savaş tezkeresi olmadığını belirtirken, 'Caydırıcılık özelliği var. Türkiye'nin hakkını, hukukunu iyi koruması söz konusu' diye konuştu. AK Parti Grup Başkanvekili Nurettin Canikli de tezkerenin bir savaş ilanı değil ihtiyat ve tedbir özelliğinin ön planda olduğunu belirtti. Canikli, tezkerede ülke isminmin bulunmaması konusunda da 'Suriye'den başka ülkeye karşı kullanılamaz' dedi.

BM Güvenlik Konseyi'ne Akçakale saldırısı ile ilgili verdikleri mektubu gazetecilere okuyan Suriye'nin BM Daimi Temsilcisi Beşşar Caferi, Türkiye'ye ve olayda hayatını kaybedenlerin ailelerine en derin başsağlığı dileklerini ilettiklerini söyledi. Caferi, olayla ilgili soruşturma devam ettiği için mektupta bir özür ifadesinin bulunmadığını kaydetti. Caferi, Türkiye'nin bu sabahki misilleme saldırısında iki askeri görevlinin yaralandığını da sözlerine ekledi.

Saldırıdan birkaç saat sonra Türkiye'nin çağrısı üzerine NATO'yu kuran 1949 tarihli Washington Antlaşması'nın 4'üncü maddesi doğrultusunda olağanüstü toplanan NATO Konseyi, saldırıyı kınadı. Türkiye'nin yanında yer alacağını belirten NATO, Suriye rejimini uluslararası hukuku bir kez daha ihlal etmemesi için uyardı. Diğer taraftan Türkiye, BM Güvenlik Konseyi'ne olayla ilgili bir mektup gönderdi. Türkiye'nin BM Daimi Temsilcisi Büyükelçi Ertuğrul Apakan'ın, BM Güvenlik Konseyi Başkanı Guatemala Daimi Temsilcisi Büyükelçi Gert Rosenthal'a gönderdiği mektupta, Türkiye, BM Güvenlik Konseyi'ni, 'uluslararası hukuku, uluslararası barış ve güvenliği ihlal eden Suriye'nin Türkiye'ye yönelik saldırgan tutumu karşısında gerekli önlemleri almaya ve bu ihlalleri durdurmaya' çağırdı.