Yetmiş iki dile bir dille bakmak

Dünyanın her ülkesinde tartışılan ve bütün ülkelerin benimsediği demokratik yönetimlerin, çok uzaklara gitmeyen, birkaç yüz yıllık bir tarihi vardır. Demokratik toplumlarda, eğitim farklılıklarıyla birlikte gelir dengesizlikleri de büyük ölçüde giderilir. Demokratik yönetimler, insanlığın ortak etik ve hukuk ilkelerine dayandıkları için, özgürlüğe önem veren, üretim gücü büyük ülkelerdir.

*

Demokratik yönetimlerin odak noktasında, seçme ve seçilme hakkını kazanmış, sağduyu sahibi seçmenler vardır. Sağduyu ve çoğunluk, değersizlik ve ilkesizlikte birleşmez. Demokratik yönetimlerin dilleri gibi, ilkeleri de evrenseldir. Onların değerlerinden önce, ilkeleri vardır. Ancak, yüzyılların içinden süzülerek gelen demokratik ilkeler, hiçbir zaman, bütün insanlığın birikimi olan, ortak değerlerle çatışmazlar.

*

Bir aşura tabağı gibi, farklı soy, dil ve dinden insanları bir araya toplayan, Anadolu''nun geleceği, demokratik ilkelere gösterdiği saygıya bağlıdır. Kafkas ülkeleri gibi, onlarca farklı dilin konuşulduğu Anadolu''da, herkese kendi anadilini öğrenme hakkı verilmezse, zengin bir demokratik kültür oluşturulamaz. Özgürlüğün sınırları ne kadar genişletilirse, demokratik kültür de o kadar zenginleşir.

*

İlkeleri toplumun bütün kesimlerince benimsenmiş demokratik toplumlar, açık yönetimlerdir. Dünyanın her yerinde, açık yönetimler kanun devletleri değil, hukuk devletleridirler. Evrensel hukuk değerleriyle yönetilen toplumlar, bir yandan zenginleştirilirken, bir yandan da denetilirler. Seçmenle tarafından denetilen yönetimler zenginleşirler, zenginleşen yönetimler de denetilirler.

*

Demokratik yönetimler, bilimsel alandaki gelişmelere paralel olarak gelişirler. Nasıl yeni bir üründen, eski bir ürüne geri dönülmezse, açık bir demokratik yönetimden, kapalı bir dayatmacı yönetime de geri dönülmez. Demokratik yönetimler, sürekli kendilerini yenilemek zorunda olan yönetimlerdir. Her gün yeniden doğmayan, kendilerini sürekli yenilemeyen yönetimler, demokratik de olsalar, uzun ömürlü olamazlar.

*

Türkiye''nin demokratik kültürünün zenginleşebilmesi için, seçenlerle birlikte seçilenlerin, çevrelerine dehşet saçmaktan vazgeçmeleri gerekir. Dehşetin kol gezdiği ortamlarda, demokratik ilkeler geçerliliklerini büyük ölçüde yitirirler. Dehşet ortamlarında, seçmenlerin oyları değil, güvenlik güçlerinin silahları ağırlık kazanırlar.

*

Dehşetin yolu, silahlardan daha çok özgürlüklerle kesilir. Özgürlüğün olmadığı yönetimlerde, seçimler yönetimleri değil, yönetimler seçimleri değiştirirler.

*

Seçenlerin seçilenleri değiştirdikleri yönetimler, demokratik yönetimlerdir.

*

Alternatiflerin sayısı çoğaldıkça özgürlüklerin alanı genişler.

*

Demokrasi demek, özgürlük demektir.