Yazık doğrusu, geçen yıllara yazık...

“Yargı Reformu” çalışmaları-tartışmaları çerçevesinde Terörle Mücadele Kanunu''nu (TMK) bir kere daha önüme koyup konuya ilişkin bugüne kadar yazıp çizdiklerime göz atarken altı yıl önce (09.05.2006) yayımladığım bir yazı ile de karşılaştım. 2006 yılı, biliyorsunuz, TMK''da değişikliğe gidilen yıldı. Değişiklik getiren kanun yılın haziran ayı sonunda yürürlüğe girmişti.

Söz konusu yazıda kanunda yapılmak istenen değişikliklere ilişkin “gerekçeler”den söz ediyorum. Ama önce, görüşülen kanunun “siyaset”i ilgilendiren yanını hatırlatmak istemişim:

“İşin “siyaset”i ilgilendiren yanını anlayabilmek ve ölçebilmek için tek bir gelişmeye dikkat çekmek yeterlidir sanırım. Yani şu gelişmeye: Dikkat edersiniz, Tasarı ortaya düştüğü günden bu yana ülke medyasının (yanlış olarak) ''İslami basın'' diye adlandırılan bölümünde son derece tedirgin bir hava gözleniyor. Yeni Şafak, Yeni Asya, Vakit, Milli Gazete gibi yayınlarda Tasarı''ya yönelik çok ciddi eleştiriler yer alıyor. Bu gelişmeden şu sonucu çıkartmak meşrudur sanırım: Demek ki, Tasarı''nın özellikle hedef aldığı söylenen PKK ile aralarında herhangi bir yakınlık olmayan bu kesimin rahatsızlığı bambaşka nedenlerden kaynaklanıyor. Yeni Asya gazetesinin bu çerçevede Tasarı''yı “Takrir-i Sükûn” ile karşılaştırmasını hatırlayın...

Bu “kesim” rahatsızdır, çünkü Tasarı''nın son derece gevşek (ya da Özal''ın bir zamanlar sıkça kullandığı bir ifadeyle) son derece “larj” tarzda kaleme alınan tarif ve yaptırımlarının özgürlükler açısından ciddi bir tehdit oluşturacağından korkuluyor.

İşin “siyaset”i ilgilendiren yönü derken sadece bu gelişmeye işaret etmiyorum. Ayrıca, bu Tasarı''nın hükümet tarafından son derece “gönülsüz” bir biçimde benimsendiği de -ne yazık ki!- bir vakıa... Deyim yerindeyse, Tasarı söz konusu olduğunda kimsenin ağzını bıçak açmıyor... Demek ki toplumda “uc beyi” görevini üstlenmekle yükümlü olan “siyaset”in bu Tasarı karşısında “ardçı kuvvet” rolünü üstlenir gibi bir görünümü var. Tasarı hakkında açıklama yapma işinin emniyet yetkililerine bırakılması da belki bu “gönülsüzlük”ten kaynaklanıyor. Tasarı (sanki) tamamen “teknik” bir konu gibi algılanmak isteniyor.”

İsterseniz, lafı fazla uzatmadan şu soruyu hepimiz cevap arayalım: Altı yıl önce apaçık olan ve benim de hatırlatmış olduğum bu olgudan bugün eser var mı? Bazılarının adlarını sıraladığım “İslami basın” cephesinde bugün TMK''ya ilişkin altı yıl öncesinin hassasiyeti var mı?

Görüşülmekte olan kanunun “Genel Gerekçe” bölümünde karşımıza çıkan tespite hak vermişim. Şu tespite yani: “ ''Terör'' kavramı kapsamına hangi suçların girdiği konusunda bir belirsizlik mevcuttur. Bu nedenle terörle mücadeleyi konu edinen uluslararası sözleşmelerde terörle ilgili bir tanım verilmemiş, sadece terör eylemleri olarak nitelendirilebilicek suçlara ilişkin ayrıntılı bir liste yapılmıştır.”

Ancak bu haklı tespitten hemen sonra da şu yorumu yapmışım: “Ancak, tarifte karşılaşılan bu ''belirsizlik'', Tasarı''da daha bir zenginleştirilmiş olarak karşımıza çıkmaktadır! Tamam tarifte bir ''belirsizlik'' vardır ama bunu Tasarı''nın yaptığı gibi fazla da abartmamak gerekir.”

Hemen arkasından da, Tasarı''nın 3. Maddesine ilişkin “Gerekçe”den gerekçesi belirsiz şu örneği aktarmışım: “Çeşitli suçlar, mahiyeti gereğince cebir, şiddet veya tehdit içermeseler bile bir terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlenmeleri halinde terör suçu sayılacaklardır.” (!)

Ne dediğinin farkında olmayan bu gerekçeye ilişkin yorumum da şöyle olmuş:

“''Terör suçu''nun tayininde bu derece ''belirsizlik'' olur mu? ''Cebir, şiddet ve tehdit içermeyen çeşitli suçlar''ın sözü edilen ''belirsizlik'' gerekçesinden hareketle ''terör suçu'' sayılması hangi belirsiz akıl yürütmenin eseridir?”

Bu satırları eski bir yazıyı ısıtıp önünüze getirmek için yapmıyorum. Amacım, biraz önce işaret ettiğim gibi, medyanın “İslami basın” diye yanlış adlandırılan kesiminin -o zamanlar!- “Tasarı”dan niçin ciddi biçimde rahatsız olması ve bunu ifade etmesinin niçin haklı nedenlere dayandığına işaret etmekten ibaret.

Soruyu bir kere daha tekrarlayabiliriz: Bugününün “İslami basın” çevresinde dünün “Tasarı”sı bugünün kanununa ilişkin altı yıl önce hissedilen ve ifade edilen rahatsızlıktan eser var mı ?

Demek ki ceza yasaları gibi bu ülkenin en problemli alanlarından birisine ilişkin altı yıl önce hissedilen ve sergilenen hassasiyetin geçen zaman içinde daha bir olgunlaşması beklenirken, ciddi bir geriye kaçış var. İnanmazsanız, açın okuyun- ya da bakın- söz konusu medyayı...

TMK çerçevesinde altı yıl öncesi yönelik bu “nostaljik” bakışı kafamda biraz daha zenginleştirmek için o günlerin –sözünü ettiğim kesimde yer alan- bazı gazetelerine göz atmayı da unutmadım. Gazetenin birinde şöyle bir bilgi yer alıyordu: “Jandarma''nın isteği üzerine eklenen yeni madde ile terör suçlularının kısa sürede serbest bırakılması ve para cezasıyla cezaevinden çıkmalarının da önüne geçildi.” Biraz ilerde de tasarıyla ilgili eleştirilere cevap veren Adalet Bakanı Cemil Çiçek''in şu sözleri : “Keşke böyle bir tasarıyla gelmeseydik, sevimsiz bir tasarı.” “TMK''nın çıkarılan ''en zor yasa'' olduğunu belirten Çiçek, sözlerini şöyle sürdürmüş: “Uykumuz kaçarcasına, kimse rahatsız olmasın, canı yanmasın, kan dökülmesin, kin kusulmasın adına, her cümle ve virgüle dikkat ederek denge kurmaya çalıştık. Bir tarafın güvenlik ihtiyacı diğer tarafın özgürlük talebi var. Kantarın topuzunu o tarafa, bu tarafa kaçırmadan denge kurmak gerektiğini düşündük. Bu yasayı huzur kaçsın diye değil, huzur getirsin diye yaptık.”

Gülümsememek mümkün mü?

Altı yıl önce, altı yıl sonra TMK... Yazık doğrusu, geçen yıllara yazık....