Verheugen güvencesi

BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın taslak Kıbrıs planını taraflara sunmasının ardından Burgenstock'da yoğun bir telefon ve görüşme trafiği yaşandı. Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül, AB Komisyonu'nun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Günter Verheugen ile bir araya geldi. Görüşmede, Verheugen'ın, varılacak anlaşmanın AB temel hukuku haline getirilmesi konusunda söz verdiği öğrenildi.

Görüşmeyle ilgili bilgi veren Türk heyetinden üst düzey bir bir yetkili, Türk heyetinin derogasyonlar (istisnalar) konusunda çift mekanizmayla güvence alınmış olduğunu söyledi. Avrupa Birliği Komisyonu kaynaklarından edinilen bilgilere göre de, birlik, Annan Planı'nın müktesebata nasıl uyarlanacağına dair idari ve hukuki prosedürü gösteren bir belge verilecek.

AB Komisyonu'nun genişlemeden sorumlu üyesi Günter Verheugen'in, Brüksel'deki Sözcüsü Jean Christophe Filori tarafından gazetecilere yapılan açıklamada, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın sunduğu son planın ardından, 1 Mayıs'tan önce bir uzlaşma sağlanma şansının arttığı görüşü savunuldu. Sözcü Filori, Verheugen'in, "Ortam iyi. Masada yeni bir metin var. Umut arttı, bir uzlaşmaya varma şansı daha fazla" dediğini bildirdi.

Annan planının 4. versiyonuyla ilgili değerlendime yapan Türk diplomatik kaynaklar, planın yeni şeklinin Türk tarafınca olumlu karşılandığını belirtti. Türk askerinin ilelebet Ada'da kalabilmesine imkan veren planda Kuzey'e geçecek Rum sayısı azaltılıyor. Plan, Türkiye kökenli 45 bin KKTC vatandaşının Ada'da kalmasını ve 'Kurucu Devlet Meclisi'nde 24 Türk ve 24 Rum'un bulunmasını öngörülüyor. Planda ayrıca, AB'de iki kurucu devletin de temsil edileceği belirtiliyor. Böylelikle siyasi eşitlik konusundaki endişeler gideriliyor.

Plan, Rum tarafında ise hayal kırıklığına yol açtı. Rum kaynaklar, Annan'ın yeni planının beklentilerin çok gerisinde olduğunu ifade ediyor. Planda, Rumların İnsan Hakları Mahkemesi'ne yaptığı başvurular donduruluyor. Rumların planda itiraz ettiği en önemli madde ise öncekinde yüzde 21 oranında olan Kuzey'e geçecek Rum oranının, yüzde 18'e düşürülmesi. Bu arada Yunan televizyonları, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın sunduğu planın bu haliyle kabul edilmesi durumunda Kıbrıslı Rumlar tarafından referandumda reddedileceği yorumunu yaptılar. Televizyonlarda yapılan yorumlarda, planda yeralan düzenlemelerin Türk tezlerinin lehine geliştiğinin görüldüğü, Rum yönetiminin gelinen noktada büyük rahatsızlık duyduğu ileri sürüldü.

Annan'ın taraflara sunduğu ve bugün itirazları alacağı taslak metinden bazı ayrıntılar şöyle:

Yeni kurulacak devlette, AB ve Adalet bakanlıkları Rumlara; Dışişleri, Savunma, İçişleri, Doğal Kaynaklar gibi bakanlıklar da Türklere veriliyor.

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------