YENİ AVRUPA KONSEPTİNİ İSLAM BELİRLEYECEK

B

Ben, önce Müslüman'ım, sonra İslâmcı. Bana göre de her Müslüman potansiyel İslâmcıdır. Bunu da gururla söylüyorum. Benim nihâî idealim bir İslâm birliğidir, bütün İslâm dünyasının bir birlik içinde ve birarada olmasıdır. Önümüzdeki dönemin en önemli dominant ve belirleyici akımlarından bir tanesinin yine İslâmcılık olacağını söyleyebilirim.

Evet, şu anda bir İslâm birliğinin meydana gelmesi, gerçekleşmesi mümkün değil. Gerçekleşmesi için bazı araçlara ihtiyaç vardır.

Öncelikle, İslâm dünyasının özgürleşmesi gerekir. Bu da, özgürlüğün önünde bir engel olarak duran siyasi rejimlerin ortadan kalkmasıyla mümkün. Hem zihinler hem de sosyal, siyasal ve sivil hayat üzerinde blokajlar vardır. Bunlar da, bu toplumların iç dinamiklerinden kaynaklanan blokajlar değil, dünya sistemiyle ilgili blokajlardır. İkincisi bu toplumların ekonomik refah seviyesi düşüktür. Kapalı ekonomik sistemler içinde yaşıyorlar ve hakikaten çağın da çok gerisindedirler. Üçüncüsü de eğitim seviyeleri son derece düşük. Bir birlik tasarladığınız zaman, hem zihinlerin, siyasetlerin özgürleşmiş olması, hem de refah ve eğitim seviyesinin belli bir noktaya gelmiş olması lâzım. Türkiye'nin AB'ye girmesi, onun kendi kimliğinden vazgeçmesi ve o eritici kazan içerisinde yok olması mânasına gelmiyor. Ben bir müslüman ve İslâmcı olarak, İslâm'ın küresel bir dünyada başka dinlerle ve ideolojilerle birarada bulunmaktan yararlanacağını, böyle bir katılım sayesinde kendini ifade edebileceğini düşünüyorum. Bunun yanında AB'ye girmek, İslâmiyet'in kendini temsil edip centilmence rekabet edebileceği bir platforma çıkması mânasına da geliyor bence.

Tamamen öyle. Elbette özgür olmak önemli. Şunu da rahatça söyleyebilirim, kimlik yok olmaz. Çünkü deneysel olarak 1960'tan bu yana biliyoruz ki Avrupa'da yaşayan insanların, Müslümanlar'ın kimlikleri yok olmadı. Şu anda kıta Avrupası'nda; Meriç'ten Almanya'ya kadar 30 milyon civarında Müslüman var. 70 milyonluk Türkiye'nin de eklenmesiyle bu nüfus 100 milyona çıkacak. Avrupa Türkiye'yi laik bir ülke olarak değil, Müslüman bir ülke olarak alıyor kendi arasına. Dolayısıyla bu "Yeni Avrupa Konsepti"nde Müslümanlık belirleyici bir faktör olacaktır. Çünkü Avrupa'nın "Avrupalılaşması"nın, onun çoğulcu bir kültüre gerçekten hazır olup olmadığını anlamanın ve sınamanın mümkün olan tek yolu Müslümanlıktır.

Evet. Bu, Avrupa'nın kendisi için de önemlidir çünkü. Zaten Müslümanlık, Avrupa'da şu anda fiilen ikinci din durumundadır. Fakat hukukî, siyasî ve idarî mevzuat buna göre düzenlenmiş değil. Yani Müslümanlar'ın bir de temel hak ve özgürlüklere sahip olmaya yani demokratik ve özgür bir dünyada kendilerini temsil etmeye ihtiyaçları vardır. Baskı rejimlerinde hiçbir şey gelişmez. Bunu büyük ölçüde iki şeye borçluyuz. Birincisi; iki kutuplu dünyanın sona ermesi. İkincisi de 28 Şubat süreci. Anladık ki hakikaten iki kutuplu dünya ve soğuk savaş kültürüne göre düzenlenmiş konseptlerin hepsi, 90'lardan sonra geçerli olmaktan çıktı. 28 Şubat'tan sonra şunu da anladık ki, bizim için en önemli şey temel haklar, özgürlükler ve hukuk devletidir. Doğrusu Avrupa da kendisini bir Hıristiyan kulübü olmaktan çıkarmak için Müslüman bir ülkeye muhtaçtır. Hatta Hıristiyanlar'la Sosyalistler arasında muazzam bir çatışma da var. Sosyalistler Türkiye'nin AB'ye girmesini istiyor.

Asıl sebep şu: Eğer Türkiye gibi Müslüman bir ülke orada olmazsa Hıristiyan ve Hıristiyanlığın dogmatik dünyasına göre kurulmuş bir Avrupa ortaya çıkacak. Sosyalistler bunu istemiyor ve bunun bir Müslüman ülkenin varlığıyla önleneceğini düşünüyorlar. Doğrusu AB'ye girmek beni endişelendirmiyor.

Ekonomik açıdan da bakabiliriz. Ekonomik açıdan baktığımızda da görünen manzara, bence Türkiye'nin aleyhine değildir.

Hayır, ortada bence bir çelişki yok. İşin doğrusu o zaman AB'nin kendisi bir Hıristiyan kuruluş gibiydi zaten. Daha iki sene önce Alman Başbakanı Helmut Kohl, bunun bir Hıristiyan kurumu olduğunu, Anadolu'nun ve Türkiye'nin coğrafya içerisinde Avrupa olarak mütalaa edilmediğini, böyle bir bilgiye de sahip olmadığını söyledi. Bir de Avrupa'nın kendisinden kaynaklanan belli rezervler vardı. İkincisi, Refah Partisi döneminde daha millî ve milliyetçi politikalar hakimdi, bunu kabul edelim. Bunlar soğuk savaş döneminin etkisiyle ortaya çıkmış olan politikalardı. Fakat bu iki kutuplu dünyanın 90'lardan sonra sona ermesi, bütün vizyonları değiştirmek zorunda bıraktı. Refah buna biraz geç intikal etti diyebiliriz. Fazilet Partisi öyle değil. Fazilet, AB'yi görüyor. Ne anlama geldiğini, nasıl bir fonksiyon göreceğini, kendisine neleri getirip neleri götüreceğini hesaplayabiliyor ve tam zamanında doğru politikalar üretebiliyor. Refah döneminde bu kadar iyi analiz yapılmadı.

Ben de onu diyorum. Batı da kendisini bir Hıristiyan kulübü olarak görüyordu. Bir de meselâ Türkiye'nin AB'ye girmesini en çok isteyen güçlerin başında ABD geliyor. Neredeyse Avrupa'yı mecbur ediyor. Neredeyse o görüşme sırasında Clinton uçaktan arayıp 'girin' diyor. Tehdit ediyor.

Çok büyük bir çıkarı var. Çünkü Avrupa'nın içine, stratejik işbirliği anlaşması imzalayacağı çok önemli bir müttefikini sokuyor. ABD Türkiye'nin hukukî, iktisadî standartlarını yükseltecek, Türkiye'yi bölgesel bir güç haline getirecek ki bu hem Rusya'yı durduracak, hem de Avrupa'nın doğuya yayılmasını engelleyecek.

1860 yılında şu soru ortaya atılmıştı: Osmanlı Avrupa'da bir Avrupa ülkesi mi olacak yoksa Avrupa içerisinde bir Osmanlı Devleti mi olacak? İkisi arasında fark var. Başından beri konuştuğumuz nokta bu zaten. Yani tamamen tarihsel, dînî, sosyal ve kültürel kimliğinden vazgeçmiş; Belçika gibi, Hollanda gibi Lüksemburg gibi kültürel kimliğinden vazgeçmiş bir Türkiye mi olacak Avrupa'da, yoksa tarihiyle halkıyla ve diniyle barışmış, kimliğinin farkında ve bundan gurur duyan müslüman bir Türkiye mi olacak? Batıcılar, hâlâ 19. yüzyılda yaşıyor. Anakronik bir zihne sahipler. Şu anda Batılılaşma diye bir şey kalmadı dünyada. Japonya da Batı'dır. Dünyanın bize göre en doğusu.

Evet. İkincisi, Avrupa demek aydınlanma demek değil, modern dönem demek de değil. Postmodern bir dönem. Bugün Avrupa'da yer almak demek, sanayileşmek, ağır sanayi kurmak, güçlü merkezî bir devlet kurmak, insanların kılık kıyafetine müdahale etmek değil. İnsan hakları, demokrasi, hukukun üstünlüğüdür bugün Avrupa. Yani Kopenhag Kriterleri, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği'nin tüzüğü değildir.

Doğrudur. Ama ben konseptten bahsediyorum. Genel konsept bu kriterlere göre kurulacak. Benim de en başında söylediğim, Müslüman entelektüeller, yazarlar, cemaatler, dînî gruplar bu saatten sonra müdahil olmalılar. Konsept yeniden oluşturulacak. Yani biz orada nasıl var olacağız? Meselâ özelleştirilmiş, vicdana sıkıştırılmış, tapınakların, camilerin dışına çıkmayan bir dinle mi, yoksa kendini en geniş anlamda ifade edebilen, kamusal hayatta temsil edebilen kimliğiyle bir Müslümanlık mı? Bunun konuşulması lâzım. Hollanda örneği çok doğru. Hatta Hollandalı iki avukatın araştırmasına göre Hollanda hukuk mevzuatında olmayan bir madde, Müslüman göçmenlerin aleyhinedir, temel haklara da aykırıdır. Fakat Hollandalılar bunu özellikle göçmenlerin aleyhinde olsun diye yapmamışlar. Zamanında öyle kurulmuş. Ancak 60'lardan sonra dışarıdan işçi gelmeye başlamış, Türkiye'den, Fas'tan, Surinam'dan, Endonezya'dan Müslümanlar gelmeye başlamış. Ve bu hukukî mevzuat kendiliğinden onların aleyhine işlemektedir. Şimdi tam bu aşamada, insan hakları, demokrasi ve hukukun üstünlüğü konularında müdahil olabilirsek, güçlü lobilerimiz olabilirse, Avrupa'da bu konseptin oluşumunda söz sahibi olabiliriz. Ama taşlar oturursa, Hollanda'da olanlar tekrar olur. Yani aleyhimize işleyen binlerce mevzuat olabilir ve tekrar bir mücadele dönemi başlar.

Bir de insan haklarını üçüncü dünya ülkelerine karşı bir siyaset aracı olarak kullanıyor Avrupa. Demokrasiyi, serbest piyasa ekonomisini. Meselâ serbest piyasa ekonomisi diyor, işin ahlaki yönüne ve uygulamaya geldiği zaman iş değişiyor. Şimdiye kadar konuştuklarımız teorik ve konseptle ilgiliydi. Şimdi uygulamaya ve ahlâkî yönüne bakalım. 'Serbest piyasa ekonomisi' diyor, peki petrol niye serbest piyasada serbestçe tedavül edilmiyor? Öyle olsaydı varili 20 doların altına düşer miydi? 100 doların üstünde olması lâzımdı. Serbest piyasa kuralları petrol için, değerli madenler için geçerli değil. 'Demokrasi' diyor. Niçin Cezayir'de 1992'de desteklemedi müslümanları? Seçimleri kazandılar, birinci turu kazandılar, askerler el koydu ve AB ülkeleri Lizbon'da toplandı, 492 milyon dolar da askeri cuntaya yardım edildi, üç gün sonra. Burada da demokrasi yok. Niye? Çünkü Müslümanlar iktidara gelirse bu Avrupa'nın çıkarlarına veya değerlerine aykırı olur. İslâm ülkelerinin herbirinde insan hakları ihlal ediliyor. İhlal edilmediği bir ülke var mı? Niye sesini çıkarmıyor Avrupa? Çünkü buradaki siyasî rejimlerin arkasında o var da ondan. Ancak Amerika artık bu dikta rejimlerini daha fazla ayakta tutamayacağını biliyor. Burayı değiştirmek gerektiğini düşünüyor. Burayı değiştirmenin yolu ve tek aktörü Türkiye'dir. Türkiye'nin değişmesi gerekir önce. Türkiye'yi değiştirmenin de yolu, onun hukukî, siyasî, iktisadî ve idarî standartlarını yükseltmektir. Bunun da yolu onu AB'ye sokmaktır.

Hayır, Batılılaşmak veya Batıcılaşmak değil. Evrensel, bütün dinlerin, bütün kültürlerin evet dediği idealler geliyor insanoğlunun gündemine. Biz bunlara maruf ve münker diyoruz. Maruf nedir? İnsan aklının doğru, güzel ve iyi kabul ettiğidir. İnsan fıtratının doğru, güzel ve iyi kabul ettiği şey ve dinin de doğru, güzel ve iyi kabul ettiği şey. Maruf bu. Hıristiyanlar'a göre de, ateistlere göre de, Yahudilere göre de böyledir. Müslümanlar'a göre de böyledir. Meselâ yoksula yardım etmek. Bu maruftur. Münker de tam aksine dinin, aklın ve fıtratın çirkin, yanlış ve kötü kabul ettiği şeydir. Bunlar evrensel değerlerdir. Kur'an "Maruf üzerine hareket edin" diyor. Müslüman'ın Müslüman'la ilişkisi başka bir şey. Müslüman'ın Müslüman olmayanla ilişkisi maruf üzerine harekettir. Şu anda insan hakları, demokrasi ve hukukun üstünlüğü dediğimiz idealler, maruf olan ideallerdir. Geçmişte Müslümanlar da bunu yaptı. Maruf olanı dünyaya yaydılar. Herkes onları istemeye başladı. Şimdi biz 28 Şubat'ın baskısının altında kalmaktansa AB'ne girip insan gibi yaşayalım. Ben çocuğumu götürüp başı örtülü okutabilecek miyim? Ona Kur'an okutabilecek miyim? Evet, ona karışmıyor. Fransa dahil Avrupa'nın hangi ülkesinde üniversite öğrencilerinin kılık kıyafetine müdahale edildi? Ancak 18 yaşından küçük orta öğrenimde okuyan kızlarla ilgili Fransa ve Belçika'da bir tartışma var. Çünkü Avrupalı, üniversiteye giden insanı öyle görmüyor ki. Bu bir etüdyen artık, öğrenci değil. 18 yaşını bitirmiş, ona müdahale etmek ayıp. Bu Batılılaşmak değildir. Bütün dünyanın üzerinde ittifak ettiği maruflardır.

Evet. Ama süreç bitmiş değil. Burada Müslümanlar'ın bu olaya müdahil olması lâzım. Semantik bir müdahalede bulunmaları lâzım. Yani insan hakları, sadece Avrupa bunu tanımlayamaz kültürel değerlerinden hareketle. Biz de müdahil olmalıyız bu konuya.------- Geri OKU ------------------