Eyvah çocuğumun saçında bit var!
Özellikle anaokulu ve ilkokul çocuklarında sıkça rastlanan bitlenme aileler kadar öğretmenleri de tedirgin ediyor. Bitlenmeye karşı en önemli silah, temizliğe yeterince önem vermek
Bit lafını duyunca bile kaşınmaya başlarız. Bir çoğumuz da mutlaka okul yıllarında bu bela ile karşılaşmıştır. Peki, biz çocuklarımızı nasıl koruyacağız? Bitlerin üç türü insanda yaşayan ve insan kanıyla beslenen ektoparazitlerdir. İnsanda yerleşim yerine göre adlandırılan baş biti, vücut biti ve kasık biti olarak üç tür bitlenmeye neden olur. Bunlardan okul çağı çocuklarında ve yuvalarda en sık görüleni baş bitidir. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Ebru Gözer, bitlenmeye karşı alınacak önlemler hakkında bilgi verdi:
YASTIKTAN DA BULAŞIR
Baş bitinin özellikleri nelerdir?
Saçlı deride birkaç hafta canlı kalabilir. Tipik tutulumda hasta başına 12-24 canlı böcek düşer. Her bit çok sayıda sirke diye adlandırılan yumurta oluşturur.
Sirkeler saçlı deriye yakın bir noktaya ve saça güçlü şekilde yapışır (kepekten farkı budur). Özellikle başın arka ve üst kısımlarında daha sık kümelenir. Sirkeler 8. günde kabuklarından çıkar ve bu saçlı deride kolaylıkla görülebilir.
Kişisel eşyalarla (tarak, şapka, elbise) bulaşabileceği gibi, döşeme ve yastık gibi saçın temas ettiği yüzeylerden de kişiden kişiye geçebilir.
Saçta kaşıntı ve kızarıklıklara (dermatit) neden olan salyasını bırakır.
Yuvalar ve ilkokullarda sık rastalanır.
Bütün sosyo-ekonomik gruplarda görülebilir.
Kötü hijyenin göstergesi değildir.
KEPEKLERİ KARIŞTIRMAYIN
Baş bitinde yakınma ve bulgular nelerdir?
Saçlı deride kaşıntı temel yakınmadır. Buna eşlik eden ikincil deri lezyonlarının (saçlı deride kızarıklık, boyun ve omuz bölgesi dermatiti) yerleştiği bölgelerde de kaşıntı olabilir .
Bitin kendisinin görülmesi genellikle zordur. Ancak özellikle sirkenin kümelendiği bölgelerde görülmesi tanı koydurucudur.
Muayene sırasında özel bir lamba ile canlı sirkeler parlak refle verir.
Daha az sıklıkta da saçlı deride fronkülozis denilen abseler görülebilir.
Tanı koydurucu spesifik bir test yoktur ancak nadiren bit ve sirkelerin mikroskop altında değerlendirilmesi gerekebilir.
Kepekler bazen yanlış olarak bit olarak değerlendirilebilir.
Aileler, aile bireylerinin nasıl muayene edileceği konusunda bilinçlendirilmelidir.
Bit salgınları olduğunda okullarda muayene yapılması zorunlu olmalıdır.
İlacı bilinçli kullanmalı
Baş biti nasıl tedavi edilir?
Yıkanabilir çamaşırlar, yatak örtüleri, oyuncaklar sıcak suda yıkanmalıdır. Tarak gibi malzemeler bit ilaçlarında bekletilmelidir.
Yıkanamayan eşyalar plastik bir torbaya konularak ağzı sıkıca bağlanıp 10-14 gün bekletilmelidir.
Sirkenin çıkarılması, özellikle bit ilacı ikinci defa kullanıldıysa gerekli değildir.
Kestirmek için acele etmeyin
Baş biti ile ilgili yanlış tutumlar nelerdir?
Biti önlemek mümkün değildir.
Genellikle tek doz tedavi uygulandıktan sonra bulaşma riski hızla azalır, çocuk okuluna ve yuvaya geri dönebilir. Ancak kaşıntı tedavi sonrası 2 hafta kadar devam edebilir, bu hastalığın devam ettiği anlamına gelmez. Saçlı deride tedavi sonrası kalan ölü sirkelerinde bulaşıcı özelliği yoktur.
Baş biti, ailenin ve bireyin yeterince temiz olmadığının göstergesi değildir. Aksine bazı uzmanlara göre baş biti özellikle temiz saçı tercih etmektedir.
Bitten kurtulmak için çocukların saçlarının ailenin panik haliyle acil olarak kestirmesi doğru değildir, çocuk üzerinde travma etkisi yaratabilir. İlacın dikkatli ve uygun şekilde uygulanması ile kolaylıkla sonuç alınabilir.
Sonuç olarak kolaylıkla tanı konularak tedavi edilebilen baş bitleri çocukluk çağının sık görülen hastalıklarından biri olma özelliğini devam ettirmektedir.
