Din, insanoğluna huzur ve mutluluğun yolunu gösteren ilahi hakikatin bütünüdür. Tasavvuf ise hakikate giden yolun veya yolların mutasavvıflar tarafından yapılan bir çeşit yorumudur. Bu yorumcular ilk günden beri vardır. Asr-ı Saadet’ten sonra Emeviler, Abbasiler döneminde Mekke’de, Kahire’de, Şam’da, Bağdat’ta ve Buhara’da birçok gönül eri, ilahi hakikatin yolundaki yolculara rehberlik yapmışlardır. İste bu gönül erlerinden biri de Mevlâna Celâleddin Rumî’dir. Mevlâna ve diğer gönül erleri kainatta olup biten olaylara “tecelli” diye bakarlar. Can sıkıcı olanlara “celâlî”, gönül açıcı olanlarına ise “cemâlî” adını verirler. Muhyiddin İbn Arabi, Mevlâna Celâleddin Rumî ve Yunus Emre; Haçlı Savaşları, Moğol İstilaları ve Babailer Hareketi gibi dönemin celâli dikenlerinin yanında açılan cemâlî güllerdir.
Prof. Dr. Mustafa Kara, Hz. Mevlana’nın vefatının 750. vuslat yıl dönümüne özel hazırladığı çalışması “Kırklara Karışan Mevlâna” kitabı ile “Bu gönül adamlarının ortaya koyduğu düşünceleri anlayabiliyor muyuz? Onların yolundan gidebiliyor muyuz? Gerçekten bütün kapılarımızı, gönlümüzün pencerelerini aşk ve tevhid için aşık ve muvahhid insanlara açabiliyor muyuz?” sorularının peşine düşüyor.
63 isim Mevlâna’yı anlatıyor
Konya Büyükşehir Belediyesi’nin katkılarıyla, hazırlanan kitapta 63 değerli isim yer alıyor. Bunlar arasında tekke şeyhi, medrese müderrisi, üniversite hocası, şair ve muallimler olduğu gibi Aşık Veysel gibi halk ozanları da bulunuyor. Sefine-i Evliya müellifi mutasavvıf Hüseyin Vassaf Efendi ile başlayan bu isimler, Yenikapı Mevlevihanesi postnişini Abdülbaki Baykara’dan Ahmet Hamdi Tanpınar’a, İstanbul Ümm-i Ken’an Dergahı Şeyhi Kenan Rifâî’den Nazım Hikmet’e uzanıyor. Mevlâna Celâleddin Rumî’nin hayatı eser ve fikirlerini, mektep ve meşrebini farklı açılardan değerlendiren, Osmanlı döneminde doğup Cumhuriyet dönemini idrak eden veya Cumhuriyet döneminde doğan mühim şahsiyetlerin manzum-mensur cümlelerine yer veriyor.
Mevlâna bugün bize ne söylüyor?
50 yılı aşan tasavvufi birikimini Mevlâna sevgisini böyle bir eser kaleme alarak bizimle buluşturan Prof. Dr. Mustafa Kara “Tasavvuf veya Mevlâna bize, bugüne ne söylüyor?” sorusunu detaylıca ele alıyor ve cevapları tasavvuf kültüründeki on bir ilke ile veriyor. “Ustayı bul” maddesiyle başlayan bu ilkeler öncelikle sırat-i müstakimde yürümek isteyenlerin kendilerine “Peygamberler, sıddıklar, şehitler ve salihler”i yoldaş etmekten çekinmemelerini söylüyor. Ardından bu yolculukta kişinin yanına alması gerekenleri şöyle sıralıyor: “Riyazete dikkat et. Tezkiye-i kalbin peşine düş. Ego, ben, ene men’e dikkat et. Maddeye, paraya, dünyaya tapma.” “Şekil tamam ama asıl olan ruhtur. Suretinize değil, siretinize bakılacak” diyen Kara, çağdaş insanın makyaj peşinde olduğunu oysa Allah’ın takva ve imanı içinde taşıyan kalplerimize bakacağı uyarısınız yapıyor. Allah’ın hem Latif hem Kahhar olduğu hatırlatmasını yapıyor. kişinin yalnızca övgüleri değil, kusurlarını da görmesi ve tabiattan uzaklaşmaması gerektiğini söylüyor. Son olarak “Üçüncü boyutu ara. Mesele ipi göğüslemektir” diyor.
Mevlâna’yı tanıtanlara ödüller verilmeli
Tarih boyunca Mevlâna’nın evlatlarının sistemleştirdiği Mevlevilik, Maveraünnehir’de şekillenmiş Konya’yı merkez kılarak dört kıtaya ulaşmıştır. Bugün büyük bir kısmı ayakta olan ve sayıları 150’yii bulan Mevlevihaneler asırlarca İslam irfanına, medeniyetine ve kültürüne hizmet etmişlerdir. Prof. Dr. Mustafa Kara, hazırlamış olduğu kitabı son olarak Mevlâna’yı daha iyi anlamak ve anlatmak için neler yapılabileceği üzerinde duruyor. Mevlâna ve Mesnevi kültürünü anlamak ve insanlığa anlatmak için para-pul ve şöhret afetiyle tanışmadan samimi olarak çaba harcayan yerli-yabancı herkesin ödüllendirilmesi gerektiğini ifade ediyor. Özellikle konu ile ilgili eserlerinin gerekirse yeniden yayımlanmalı ve düzenlenen ödüllerin süreklilik kazanması gerektiğinin altını çiziyor. Bir dünya klasiği olan Mesnevi’yi kendi dilinde okumanın önemini de dile getiren Kara, bu anlamda Farsça öğrenmek için daha fazla kurs açılmasını öneriyor. Ayrıca “Yıkılan veya satılan Mevlevihanelerin bakanlık veya belediyeler tarafından ihya edilerek kültür evi, güzel sanatlar evi olarak toplumun hizmetine sunulmalıdır” diyor.
Nesilden nesile Mevlâna aşkı
“Bir Mevlevi tekkesinden doğmuş, 67 seneyi aşan ömrü boyunca Hz. Mevlâna’nın potasında kaynamış ama hala pişmemiş ham kalmış Allah ve O’nun resulüne aşık bir kulum” diye kendini tanıtan Mevlâna’nın torunlarından Celaleddin Bakır Çelebi ile birlikte Mevlâna aşığı Pakistanlı Muhammed İkbal’in oğlu Cavid İkbal de kitapta yer alıyor. Kara, Cavid İkbal ile Konya’da bir sempozyumda karşılaştığını anlatıyor. İkbal’in şu sözlerine yer veriyor: “Muhammed İkbal bir mutasavvıf idi. Babası vesilesiyle Mevlâna’yı tanımış oldu. Yani küçük yaşlarda iken babası ona Mesnevi’yi okumuş, anlatmış ve fikirlerinin ne olduğunu açıklamıştır. Ben çok iyi hatırlıyorum küçükken bizim evimizde de Mesnevi elimizden düşmezdi. Büyük babamız sürekli olarak torunlarını bir araya toplar Mesnevi sohbeti yapardı.”
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.