TV'de reyting in, kültür out

Televole kültürünün Türkiye'deki yerleşik değerlerin pek çoğunu sarstığı, sosyal ve kültürel travmalara neden olduğu tespiti uzmanlar tarafından sürekli yapılmasına karşın, ekranda televole tarzı programlar yayınlanmaya devam ediyor. Buna karşılık, yürürlükteki RTÜK'ün öngördüğü, tv'lerin yayınlarında belli bir oranda eğitim, kültür- sanat programlarına yer vermeleri zorunluluğuna rağmen, bu tür programlara yer verilmiyor.

Özel radyo ve TV'ler, yayınlarında RTÜK yönetmeliğinde belirtilen ilke ve esaslar dahilinde eğitim, kültür, THM ve TSM programlarına yer vermek zorundalar. Ancak, televizyonların yayınlarına bakıldığında, bu yönetmeliğe uyulmadığı görülüyor. RTÜK yönetmeliğine göre, eğitim programlarının haftalık toplam yayın süresinin yüzde 5'inden, kültür programlarının haftalık toplam yayın süresinin yüzde 5'inden, yine THM ve TSM programlarının haftalık yayın süresinin yüzde 10'undan az olamayacağı belirtiliyor.

RTÜK yönetmeliğinde reklamlarla ilgili düzenlemeler de var. Buna göre, günlük yayın süresi içinde reklamların yüzde 15'ten fazla yer alamayacağı gibi, haber programları içinde reklamlara ne kadar yer verilebileceği, konulu filmler ve dizilerde reklam kesintilerinin nerelerde yapılabileceğiyle ilgili konular belirtiliyor. Haber, spor ve reklamlara ayrılmış zamanlar dışında yayıncıların yayın zamanlarının en az yarısını yerli yapımlara ayırmaları gerekiyor. Popüler tv kanallarındaki yerli dizi furyası gözönüne alındığında, bu orana fazlasıyla uyulduğu söylenebilir.

Zavallı Van Damme

Show tv'nin büyük teveccüh gösterdiği Jean Claude Van Damme "konuk yarışmacı" olarak Biri Bizi Gözetliyor evine girdi. Bu popüler kanalımız, mal bulmuş mağribi gibi saldırdığı ünlü oyuncuya, elbette "bu önemli yarışmayı biz yayınlıyoruz Türkiye'de! Gir bak" mesajları da verecekti. Van Damme da üzerine düşen görevi, hakkıyla ifa etti doğrusu. Komiklikler yaptı, filmlerindeki karakterlere hiç benzemeyen 'sevimli yabancı' tipini çiziverdi. Ancak asıl anlayamadığımız, 10 bin kişi arasından seçilen Biri Bizi Gözetliyor yarışmacılarının -biri dışında- dil bilmeyişiydi. Zavallı Van Damme, kendi konuştu, kendi anladı...