TR
EN
AR
FR
RU
UR
Güç dengeleri ve siyaset
GEÇTİĞİMİZ
hafta siyasi bunalımın yoğunlaştığı günlerde, özellikle hilafetin ilgası ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesinin yıldönümü de gözönünde bulundurularak değişik toplantılar düzenlendi. Birçok başka konuda yapıldığı gibi bu konuda da tarih, seçici bir şekilde kullanılarak bugünkü siyasi çekişmelere alet edilmek istendi. Bu seçicilik dolayısıyla bardağın bir yansının dolu olduğu gösterilmek istenirken diğer yarısı gözardı edilmeye çalışıldı. Halbuki 3 Mart 1924 (26 Recep 1342) tarihinde üç ayrı kanun kabul edilmişti. "Hilafetin İlgasına ve Hanedan-ı Osmanlı'nın Türkiye Cumhuriyeti Memaliki Haricine Çıkarılmasına Dair Kanun" ile hilafet ilga edilip Osmanlı hanedanına mensup zevat sınır dışı edilirken, Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile "Türkiye dahilindeki bütün müessesat-ı ilmiye ve tedrisiye Maarif Vekaleti'ne" bağlanmış, "Şer'iye ve Evkaf ve Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekaletlerinin İlgasına Dair Kanun" ile Şer'iye ve Evkaf Vekaleti ilga edilerek Diyanet İşleri Başkanlığı, Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekaleti ilga edilerek yerine daha sonra Genelkurmay Başkanlığı haline dönüşecek olan Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Riyaseti oluşturulmuştur.İlk iki kanuna dikkatleri yoğunlaştırarak devrim kanunlarının dikkatle uygulanmasını talep edenler üçüncü kanunun özünü ciddi şekilde ihlal edecek bir uygulama ile orduyu siyasetin içine çekecek tavırlar sergilemektedirler. Üçüncü kanunun ilk yedi maddesi daha önce Bakanlar Kurulu'nda bakanlık düzeyinde temsil edilerek siyasi gelişmelerin bizzat içinde bulunan Şer'iye ve Evkaf Vekaleti'ni kaldırıp dini işlerin yürütülmesini siyasi otorite olan Başbakanlığa bağlı Diyanet İşleri'ne devrederek dini gelişmeleri doğrudan siyasi otoriteye bağlamıştır. Aynı kanunun son yedi maddesi ile de, daha önce Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekaleti nezdinde Bakanlar Kurulu bünyesinde doğrudan siyasi süreç içinde temsil edilen ordunun siyaset dışına çekilmesi hedeflenerek bu bakanlık ilga edilmiş ve yerine "Reis-i cumhura niyabeten ordunun hazarda emri kumandasına memur en yüksek makam-ı askeri olmak üzere Erkan-ı Harbiye-i Umumiye tesis olunmuştur" diyerek Cumhurbaşkanlığı nezdinde siyasi otoriteye bağlı Genelkurmay Başkanlığı oluşturulmuştur. Genelkurmay Başkanlığı daha sonraki düzenlemelerle bir süre Milli Savunma Bakanlığı'na bağlanmış, 27 Mayıs sonrasında da Başbakanlığa bağlanarak siyasi çekişmelerin dışında tutulmak istenmiştir.
Bu kanun açısından bakıldığında seçimle işbaşına gelen ve siyasi otoriteyi temsil eden hükümete karşı orduyu harekete geçirmeye çalışarak gerilimin tırmanmasına hizmet eden medya ve aydınların bir kesimi, aslında Cumhuriyet'in kuruluşu safhasında uygulamaya konan bir devrim kanununa muhalefet etmektedirler. Milli Güvenlik Kurulu'nu ve orduyu program deklare eden bir siyasi unsur imişçesine siyasi çekişmelerin içine çekmek güç-eksenli bir siyaset oluşumuna yol açar. 27 Mayıs sonrasında yaşanan ve Türk siyasi sistemini istikrarsızlaştıran gelişmeler toplum hafızasında canlılığını hâlâ korumaktadır.
Herkesin sonuçlarına razı olacağı siyasi mekanizmaların olmadığı durumlarda, siyasi meşruiyyeti de temel hak ve hürriyetleri de koruma şansı kalmaz. Eğer gerçekten toplum nezdinde meşruiyyete sahip bir siyasi sisteme işlerlik kazandırılmak isteniyorsa, her şeyden önce bu meşruiyyetin objektif kriterlerine saygılı olma zarureti vardır. Deklare ettiği bir programla seçmenlerinden oy almış olan bir partinin, kendi programı dışında bir siyasi programı uygulamaya zorlanması halinde bu partinin oluşturacağı bir siyasi iktidarın hem ülke geneli, hem de kendi seçmeni açısından meşruiyyeti tartışma götürür bir hale gelir. Artık toplumsal şuuru harekete geçirme ve bu trajikomik gerilime bir son verme vaktidir.
Yorumlar
Sırala:
Canlı
Bu yorumu Spam olarak bildirdiniz. Talebiniz değerlendiriliyor.