"Zırva tevil götürmez"

İçinde doğrudan şahsıma yönelik son derece kaba hatta hakaretamiz sözler barındırmasa –değil cevap vermeyi– hakkında iki laf etmeyi bile lüzümsuz göreceğim bir yazı. Ama madem ki işi buraya vardırmış bulunuyor, iki çift söz etmeden olmaz... “Yiğitliğe” sığmaz herşeyden önce!

Alev Alatlı''nın Zaman''ın dünkü sayısında yayımlanan “İthamlar, hakaretler, övgüler, dersler” başlıklı yazısından söz ediyorum. Yazar bir önceki “Yorum”una gelen eleştirilere cevap yetiştirmeye çalışıyor.

Çalışmasına çalışıyor ama bu sefer de olmamış... Bir kere herşeyden önce, ortada bir fikir yok. Tıpkı önceki “Yorum”da olduğu gibi: Nereden gelip nereye gittiği belli olmayan bol miktarda laf... Konusunu kaybetmiş her retoriğin içinde yer almaktan kendini kurtaramadığı bir manzara yani...

Alatlı''nın benim eleştirime de konu olan “Yorum”unun “kötülüğe methiye” olarak nitelenmesi gerektiği hususunda tabii ki ısrar ediyorum. Dün önümüze gelen “cevap” da bu tezi destekler niteliktedir zaten.

Bir kere her şeyden önce, “Kürşat Bumin ve/veya Emre Aköz tipolojileri” ya da “Ülkemin Bumin''leri, Aköz''leri!..!” gibi tipoloji denemelerine girişmek “yiğitliğe”(!) sığmadığı ölçüde baştan sona yanlış da. Kendisine eleştiri yönelten herkesi aynı “tipoloji”nin içine sokmak da nereden çıktı? Adını andığı gazeteci kim, ben kimim? Hatırlaması gerekir ki benim derdim asıl olarak “Yorum”dan fışkıran kötülüğe işaret etmekti. İşin “teknik” yanı (yani “şehadetname”nin “yemin” karşılığı kullanılıp kullanılmadığı konusu) beni çok da ilgilendirmiyordu doğrusu.

Böyle söylüyorum ama bir de baktım ki işin “teknik” yönü de bayağı eğlenceliymiş... Bakın ne oldu: Okurları hatırlıyordur; Alatlı, eleştirilere konu olan “Yorum”dan hemen sonra yayımladığı notta “şehadetname” sözcüğünü “yemin” karşılığı değil, İngilizce “testimonial” karşılığı kullandığı belirtiyordu. (alıntı: “ ''yemin'' kelimesinin yorumun hiçbir yerinde geçmediğine dikkat buyurulmasını rica ederim.”)

Fakat siz internetin şu azizliğine bakın: Alatlı''nın gazetesinin arşivinde yer alan 08.06.2002 tarihli “İş ki , biz” başlıklı yazısında “şehadetname” ve “yemin” sözcükleri eşanlamlı olarak kullanılmıyor mu? (alıntı: “Amerika''nın ünlü ''deniz piyadeleri''nin (...) yeminleri (dilerseniz şehadetnameleri) hissettiklerimi doğrulayan bir başka olgu olarak karşıma çıkıyor...”)

Bu “hafiyeliği” yapmaktan hiç mi hiç memnun olmadığımı bilmenizi isterim. Ama ne yapalım; ortada tartışacak fikir bulamayınca ben de dümeni “teknik” tartışmaya çevirdim.

Alatlı''nın 2002''de yayımladığı “İş ki, biz” başlıklı yazı, aslında, başka açılardan da dikkat çekici. Malum retorik bu yazıda da karşımıza çıkıyor. Ancak retorik düzeyi henüz 2007 rekoltesine ulaşmadığından olacak, başta “yiğitlik” olmak üzere üzerine gidilen birçok “kavram”ın içi daha anlaşılır biçimde doldurulmuş. Burada şu tespiti yapmak da yanlış olmasa gerek: “2007 Yorum”u, aslında, “2002 Yorum”unun henüz olgunlaşmamış hali. Bakın mesela, 2002 versiyonui “yiğit-yiğitlik”i nasıl açıklığa kavuşturuyor:

“Öte yandan öyle uzaklaştık ki kadim kavramlardan, ''yiğit'' kelimesini bile tanımlamadan kullanamaz olduk! Yiğitlik, kahramanlık gibi kavramlar, ihtiyat sahibi kamuoyu önderlerimizi, aydınlarımızı –belki de rahatlarını kaçıracağını sezinledikleri için– gücendirir oldular. Çünkü en kaba tanımıyla, güvenlik içinde olmaya, rahat yaşamaya duyulan husumettir ''yiğitlik'' ve bu bağlamda hayatın gayesini güvenlik içinde olmak, rahat yaşamak olarak görenlere ters düşer. (...) Gururludurlar. Bireyseldirler. Çoğu zaman başka insanlarla aynı dokuyu paylaştıklarının ayırdında bile değil gibidirler. Felsefi olmayan, kutsal olmayan bir tarafları vardır. Buna karşın, derin saygı uyandırırlar, uyandırmalıdırlar. Yüce davranışlarının sorgulanmaya izin vermeyen bir tarafları vardır çünkü.”(!)

Yazarımız ve sevgili okurları cümlenin sonundaki ünlemi (!) mazur görsünler, çünkü bu “fikriyat” eğer özel olarak bir kütülüğe teşvik için kaleme alınmamış ise, bütünüyle sayıklamadan ibarettir...

Haksız mıyım; insanlar tabii ki, burada tarif edilen “yiğitlik”ten mümkün mertebe uzak durup “güvenlik içinde olmaya, rahat yaşamaya” çalışacaklardır. Medeniyet dediğimiz süreç de zaten bu değil midir? Ne dersiniz, Alatlı, “doğal hal”in özlemini çeken bir yazar olmasın?!

Neyse, bu kadarı fazlasıyla yeter herhalde... Daha fazla vakit harcamayalım; “Nasıl bir telkini alkışlardınız Kürşat Bey? ''Viril'' değil, ''sümsük'' ol, ey Türk genci! Gözlerini yerden kaldırma, dünyayı tanıma, bilme ki, maskarası olasın! Bu mudur?” diye hepten manasız hiddet krizleri geçiren bir yazara ben daha ne diyeyim ki...

Bu kadarı yeter, yiğitlik bende kalsın!