Oynatmaya az kaldı

Siyasette ve medyada insan ilişkileri hiç bu kadar kötü olmamıştı. Aldığı siyasi tavır yüzünden işinden olmuş bir gazeteci dostum var; başına gelen herkesi üzdü de kendisi gıkını çıkarmadı. Hepimiz onun ilk seçimde Meclis''e girmesini bekliyorduk; hiç olmayacak, sonunun hüsran olduğu baştan belli bir başka adaylıkla çıktı kamuoyunun karşısına. Katıldığı bir televizyon programında, "Ben lidere vefa ilkesine sıkı sıkıya bağlıyım; beni belediye başkan adayı yapmak istediğinde hiç itiraz etmedim" dediğini duydum.

Başından belli olan sandıkla onaylandı ve bizim dost seçimi kaybetti. Şimdi, "Ne var, ne yok?" diye soranlara, "Beni hâlâ aramadı" cevabını veriyor. Uğruna işinden olduğu, gönlünde başka aslan yattığı halde başarısızlığa mahkum bir adaylığa hatırı için katlandığı lider, seçim gününden bu yana onu arayıp, "Geçmiş olsun" bile dememiş. İnsanı böyle ilgisizlikler kahreder işte.

Bu tür incelikleri hiç ihmal etmeyen liderlerin başında Süleyman Demirel gelir; bu yüzden siyasette onunla maratona alışkın olanlarda ilgisizlik daha da kahredici oluyor. Geçenlerde, bir gazetede, Aydın''da ikinci sırada girdiği seçimde mağlubiyete uğramış Nahit Menteşe''nin sitem dolu sözleriyle karşılaştım. O da, liderinin kendisini arayıp hal hatır sormadığından şikâyetçiydi. O kızgınlıkla ağzına geleni söylemişti Nahit Bey.

Lider çok meşgul olsa, binlerce işi arasında seçimi kaybedenlere ulaşamasa haydi neyse; ancak seçimden sonraki günlerde evine kapanan Tansu Çiller''in, üç ayrı defa evinden çıkıp sinemaya gittiğini biliyoruz. Kaybeden siyasiler, "Komedi filmlerine gidip gönül eğlendireceğine beni arayabilirdi" diye düşünseler çok mu yanlış olur?

Tabii bunun tersi de doğru. Liderin yanında siyaset yapanlar da eski vefalarını çoktan yitirdiler. Geçmişte de aday olduğu ilden seçilemeyenler oldu; ancak kendisine her zaman arka çıkmış liderini bugünlerdeki kadar kolay harcayan pek çıkmadı. Sözgelimi Nahit Menteşe. Nahit Bey önseçimde arkalara düştüğü halde Aydın gibi DYP''nin kalesi bilinen bir ilde ikinci sıraya lideri tarafından oturtuldu; ancak partisine sandalye kaybettirdiği yetmiyormuş gibi, kendisine yapılan kıyağı unutmuş, "Bütün genel başkan yardımcıları birinci sıradan aday yapıldığı halde ben ikinci sıraya kondum" diye şikâyet edebiliyor. Eskiden bu tür şeylerle de karşılaşılmazdı işte.

Medyadaki insan ilişkileri çok daha vahim.

Hürriyet gazetesinde ekonomi kulisi yazan Gülçin Telci geçtiğimiz ay vefat etti. Mesâi arkadaşlarının ölümünden sonra yazdıklarını okuduğumda ne kadar gıpta ettiğimi anlatamam. O yazılara baktığınızda, Hürriyet çalışanlarının, hergün bir yerlerde biraraya gelen, kah kah kih kih eğlenen, dost canlısı insanlar olduğunu sanırdınız. Sanki bir ''komün'' halinde yaşıyorlarmış görüntüsü alınıyordu vefat-sonrası yazılarından.

Bir yandan sevindim, bir yandan da şaşırdım. Çünkü, plazalarda çalışan gazeteciler arasındaki insani ilişkilerin hiç de yansıtıldığı gibi olmadığını iyi biliyordum. Aynı binada çalıştıkları, hergün onlarca kez yolları kesiştiği halde, birbirine selâm vermeyen insanlarla dolu medya plazalar. Bir büyük gazetede kendisine köşe verilen bir yazar "Hoş geldin" demek için sadece iki kişinin kapısını tıklattığını anlatmıştı bana. Diğerleri, sanki öyle biri gazetede çalışmıyor, neredeyse hergün yazı yazmıyor gibi davranıyorlarmış; koridorda karşılaştıklarında başlarını çevirerek.

Böylesi bir vahşi ilişkiye inanmadığınızı görür gibi oluyorum. O gazetedeki insani ilişkilerin Gülçin Telci''nin vefatından sonra dışarıya yansıyan gibi olmadığını iyice görmemiz için, yazar ve karikatürist Tekin Aral''ın vefatı sonrası yazılanları beklememiz gerekiyormuş.

Şu satırları Tekin Aral''ın vefatından sonra okudum, siz de okuyun: "O kadar sessizce gelip giderdi ki yan odaya Tekin Aral! Bir gün kapımı çalıp da kitabını uzattığı zaman, o sessiz ve nazik komşumun Tekin Aral olduğunu anladım. Gene sessizce süzülüp ayrıldı aramızdan. Mizahını yazılarından tanıyordum, mesafesini ve nezaketini de çalıştığımız binanın üçüncü katındaki komşuluk ilişkilerinde keşfettim."

"Komşuluk ilişkileri" denilen, aylar ve yıllar boyu aynı kattaki yan yana iki odada oturulup çalışıldığı, muhtemelen gazetenin lokantasında aynı zamanlarda yemek yenildiği halde birbiriyle ilgilenmemek. Tekin Aral kafasını uzatıp kitabını hediye edene kadar, yan odada onun oturduğunu bilmiyormuş bu satırların yazarı. Aynı türden değinmeler gazetenin öteki yazarlarının notlarında da yer alıyor.

Gazeteler Bâbıâli''den İkitelli''ye taşındığında, "Gazeteciler halktan koptu" hükmünü verenler çıkmıştı. Medya Center''lar ve Medya Plaza''larda çalışanların hayatlarının ev-iş ve meyhane üçgeni arasına sıkıştığı herkesin iştirak ettiği bir eleştiriydi. Ancak, o büyük binalardaki insan ilişkilerinin biçimi, o tür eleştirilerin akla düşürdüğünden daha da vahim; adamlar (ve tabii kadınlar) sadece halktan değil yan yana odalarda çalıştıkları diğer insanlardan da resmen ve alenen kopuk bir hayat yaşıyorlar.

Kusura bakmayın ama, bu memlekette ne sağlıklı siyaset yapılır ne de sağlıklı bir basın hizmeti verilir...