Hangi DP 10. Yıl Marşı söyler?

Türk siyasi hayatında ciddi bir gelenek, hafıza ve bilgi eksikliği göze çarpıyor. Son günlerde aynı gelenekten geldiğini iddia eden iki merkez sağ partinin, bu geleneğin kökünü teşkil eden Demokrat Parti (DP) çatısı altında birleştiğine şahit olduk. DP deyince aklımıza tek parti diktatörlüğüne karşı çıkan 46 ruhu, 1946 seçimlerinde CHP'nin baskı ve yolsuzlukları, “Yeter söz milletindir!” şiarı, 14 Mayıs 1950'de iktidarın serbest seçimlerle barışçı bir şekilde değişmesi, milletin sevgili Başvekili Adnan Menderes, serbest teşebbüse önem veren devlet adamı Celal Bayar, Türkiye'yi NATO'ya ve Avrupa Ekonomik Topluluğu'na sokarak hür dünyaya katma çabaları, 27 Mayıs darbesiyle yaşanan zulümler ve 27 Mayıs Anayasası ile milli iradeye devletin ortak edilmesi akla gelir.

DP adı altıda birleşme kararı alan DYP ve Anavatan Partisi, 14 Mayıs 2007 tarihinde DP'nin iktidara gelişinin 57. yıldönümünde kapalı bir spor salonunda toplantı yaptılar. Türkiye'nin 27 Nisan Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yaşadığı kriz, konunun Anayasa Mahkemesi'ne gidişi ve o günün gecesi yayınlanan Genelkurmay Bildirisi karşısında demokrasiyle bağdaşmayan bir tavır sergileyen bu iki partinin, DP geleneğiyle telif edilemeyecek pozisyonlarını değiştirme imkanını kullanması beklenen 14 Mayıs toplantısını merakla izleyenler, yeni bir hayal kırıklığı yaşadılar.

Toplantının günün anlam ve önemine, birleşmeden sonra tertip edilen ilk müşterek toplantı olmasının harareti ilave edilmesine rağmen yeterli ilgiyi toplayamaması bir yana bırakılırsa, salona girenlerin 10. Yıl Marşı ile karşılanmaları dikkat çekiciydi. 10. Yıl Marşı, 28 Şubat sürecinde yeniden meşhur edilen ve tek parti döneminin otoriter havasını dile getiren bir marş olarak Demokrat Parti adını alan bir partinin toplantısında hangi saikle çalınır? Doğrusu anlamak mümkün değil.

DP'nin ortaya çıkmasının işareti olan toprak reformu kanunu, köy enstitüleri kanunu, dörtlü takrir ve Adnan Menderes'in bütçeye ret konuşması tamamen bu tek parti diktatörlüğünün eleştirisine dayanır. Tek parti döneminin 10. Yıl Marşı'nda anlatıldığı gibi güllük gülistanlık olmadığını, tahsildar zulmü ve jandarma dipçiği altında yokluğa ve yoksulluğa mahkum edilenlerin, bürokrasinin oligarşisine ve tahakkümüne karşı yeter söz milletindir dediği bir hareket olan Demokrat Parti'nin bir toplantısında bu marşın söylenebilmesi zaten başlı başına gelenekten ve misyondan bir kopuştur. Yine bu toplantıda dikkat çeken bir başka husus da, toplantı salonunda Adnan Menderes ve Celal Bayar'ın posterlerinin olmayışıydı. Bu yazıda, konunun DYP ile ilgili kısmını ele alıp, daha sorunlu olan Anavatan Partisi'nin konumunu başka bir yazıya bırakacağım. Bir partiyi ve geleneği sahiplenmek, birtakım isimler ve semboller üzerinden gerçekleşir veya gerçekleş(e)mez. Bu hususa dikkat eden ve bu maksatla Celal Bayar Köşkü'nde çalışan Mehmet Ağar'ın ve bu geleneği çok iyi bilen çevresindeki ekipten bazı isimlerin, meselenin bu yönüne dikkat etmemeleri şaşırtıcıdır. Meseleyi, daha vahim hale getiren şey, her iki genel başkanının konuşmalarında 14 Mayıs'a atıfta bulunulmamasıydı.

Geçtiğimiz yıl katıldığım bir toplantıda, 46 ruhunun bugün hangi partide devam ettiği tartışılmıştı. Toplantıda AK Parti adına orada bulunan Nevzat Yalçıntaş ve partisiz katılımcı Korkut Özal, DP'nin misyonu ve geleneğini benimsediklerini çok önemli tarihi hatıralar anlatarak kaydederken, toplantıya DYP adına katılan genel başkan yardımcısı bu bahiste dişe dokunur hiçbir şey söylemedi. Bu zat, bir vesileyle Avrupa Birliği'ne karşı olduğunu, iktidara geldiklerinde Türk Birliği kurarak, AB ülkelerini bu birliğe almayacakları tezlerini ihtiva eden tuhaf bir konuşma yaptı. Salondakiler de katılımcılar da hakikaten büyük bir şaşkınlık yaşadılar. DYP geleneği ve Genel Başkanı Mehmet Ağar'ın AB'ye karşı çıkmayan ve 46 ruhuna sahip çıkan anlayışı bilindiğinden, DYP vitrininde yaşanan bu tür çıkışların DYP'nin tutarlılık ve yenilenme çalışmalarına büyük zarar verdiği bir süredir müşahede ediliyordu. İdama mahkum olduklarında bile, memleketin Avrupa Ekonomik Topluluğu'na girmesi bahsini tartışan bir heyetin geleneğini devam ettirdiğini söyleyen bir partinin kadrosunda, bu gelenekle bağdaşmayacak isimlerin mevcudiyeti bugün böylesi dramatik hatalara yol açmaktadır. Ağar'ın Kürt meselesinde yaptığı çıkışta da parti yöneticilerinin desteğinden mahrum kalması, DYP'yi giderek bir çıkmaza hapsetti. DP geleneği, daha sonra bu partinin devamı olan Adalet Partisi ve en son Doğru Yol Partisi ile 27 Mayıs ve sonrasında yaşanan askeri müdahalelerin travmasını üzerinden atabilmiş değil.

En son 28 Şubat süreci karşısında bir yanıyla 28 Şubatçılarla işbirliği yapan bir yanıyla onunla mücadele eden partinin, sivilleşme ve demokratikleşme bahsinde yaptığı her çıkışın Kürt meselesi, laiklik ve askeri müdahale karşısında kırılıp dökülmesi ve parti içi bölünmeye yol açması dikkat çekicidir. DYP için mesele, Mehmet Ağar'ı da aşan ve bir var oluş sorununa dönüşmüştür. 14 Mayıs toplantısında 10. Yıl Marşı söyleyen, Menderes ve Bayar'ı unutan, 14 Mayıs'ın anlamından bahsetmeyen bir Demokrat Parti, Kafka'nın hikayesinde kendini başka bir varlığa dönüşmüş olarak gören kâbusun adı olabilir ancak. DP bu haliyle, barajı aşsa bile bu büyük sorunlarla hesaplaşmaktan kaçamayacaktır.

* Siyaset Bilimci (muratyilmaz67@yahoo.com)