Kürt meselesinde başa mı dönülüyor?

Doğu'da halk arasında anlatılan bir darb-ı mesel vardır, padişahın müneccimleri bir gün huzura çıkıp yakın gelecekte zehirli-afsunlu bir yağmur yağacağını ve bu yağmur suyundan içen herkesin delireceği haberini verirler. Padişah divanı ile hemen olağanüstü bir toplantı yapar ve durumu değerlendirir. Vezir, divanın diğer üyelerine duyurmadan yanında oturan padişahın kulağına çok orijinal bir önerisinin olduğunu söyler. Meclisin dağılmasından sonra padişah vezirine sorar, nedir şu önerin diye sorar? Vezir, bu durumdan sakınmak için yağacak olan bu afsunlu yağmurdan önceki sudan kendilerine ömür boyu yetecek miktarda suyu depolamayı önerir. Bu öneri padişah tarafından kabul edilir ve sadece padişah ile veziri için özel sarnıçlarda sular depolanır. Beklenen an gelir ve o yağmur yağar. Gerçekten de o yağmur suyundan içen, o suyun bulaştığı suya değen veya o yağmurun karıştığı sudan içen herkes delirir. Bir tek padişah ile veziri kalırlar. Memlekette herkes delirmiş sadece padişah ile veziri akıllı kalmışlardır. Ancak bu kez halk onların delirdiğini söylemekte, mevzu dilden dile dolaşan bir efsaneye dönüşür. Öyle ki artık ne padişahın ne de vezirin dediklerine itibar eden kalmıştır. Tiye alınmaktan ve sözleri para etmemekten delirmek üzereyken kendi aralarında konuyu tekrar gündeme alan padişah ile veziri sonuçta kendileri de aynı sudan içmeye karar verirler.

Su içildikten sonraki hal ve hareketlerini gören halk büyük bir sevinç yaşar. Bu kez ise tam tersi bir haber yayılmaya başlar, padişah ile veziri şifayı bulmuş ve iyileşmişler. Akıllanmışlar. Onlar da herkes gibi düşünmeye ve davranmaya başlamışlar. Herkesin aynı doğruya inanmaya başladığı bir diyara tekrar kavuşmaktan mutluluklarına mutluluk katarak yaşamlarına devam ederler.

Son zamanlarda kimi çevreler hem AK Parti'yi hem sayın Başbakan'ı hem de bu konuda duyarlılık sahibi olan diğer aktörleri Kürt meselesinde adeta bir afsunlu sudan içmeye zorlamaktadır. Ülkenin karşı karşıya olduğu teröre ve terörle bağlantılı düşüncelere kendileri gibi yaklaşmalarını istemekte, örgüt ve bileşenlerinin geliştirdiği paradigmayı tek doğru görmeye icbar etmektedirler. Ancak şimdiye kadar yaşanan değişimleri fark etmeyen veya bu değişimleri yeterli görmeyenleri tatmin edecek hiçbir afsunun olmadığı unutulmamalıdır.

Şimdi bugüne kadar yapılanlara kaba bir göz atalım:

Kürt yoktur, kendisini Kürt sanan dağ Türkleri vardır tezinden kamu eliyle yayın yapan bir kanalın kurulmasına geçilerek varlığı tescil edilen bir kimlik var mı? Evet var. Bu kimlik bugün kendisini özgür ve rahat bir biçimde ifade etmektedir.

Kürt dili yazılı ve akademik alt yapıdan mahrum bırakıldığı için giderek zayıflamakta ve derhal gerekli tedbirler alınmalı, isteyen bu dilin öğretilmesini yapabilmelidir talebine uygun düzenlemeler yapıldı mı? Evet, hem kursların açılmasına imkan tanındı hem de pek çok üniversitede Kürt Dili ve Edebiyatı bölümleri kuruldu.

Elinde silah olanların silahsızlandırılmasını ancak İmralı sağlayabilir, yeter ki onunla görüşülsün ve hatta bu meselenin tek muhatabı ve sahibi de İmralı'dır denilerek adres gösterildikten sonra İmralı ile görüşüldü mü? Evet, her türlü görüşmeler yapıldı. Hatta bu görüşmelerden gelen notlara göre son bir mutabakattan dahi söz edilmeye başlanmıştı.

Bütün bunların yanında bu sorun konuşulamıyor, derdimizi anlatmakta zorlanıyoruz, rahat bir nefes alsak çözüm için en işlevsel yöntemi keşfedebilmemize giden yol açılacaktır. Böyle bir ortam sağlandı mı? Evet, isteyen istediği fikri ifade edebilmektedir. Bunun en somut göstergesi de bölgede uzun bir süreden beri var olagelen OHAL gibi uygulamalara derhal son verilmelidir. Bu ve benzeri uygulamalar kaldırıldı mı? Evet, normalleşmenin sağlanması için hem hukuki hem de fiili olarak gereken adımlar atıldı, özgür bir atmosfer oluşturuldu. Kamu yönetimi en mümkün olabilecek haliyle şeffaf bir hale getirilmeye çalışıldı. Şiddet içermeyen her türlü fikrin büyük bir rahatlıkla dile getirilmesine sınırsız bir imkan tanındı.

Kürtlerin çok azından oy alınmasına rağmen siyasi temsil bizdedir denilerek terörle aralarına mesafe koymamakta ısrarcı olanların bu durumları akan kanın durması için tolere edildi mi? Evet, akan kanın durması adına pek çok kişi ve çevre bu durumu sineye çekti, yutkunarak şehirdekilerin dağdakilerden daha çok kanlı söylemlerine müsamaha gösterildi.

Dağda eylemlere bulaşmamış, kan dökmemiş önemli bir kitle var, bunların önü açılırsa sivil alanda siyaset yapar ve diğerlerini de ikna edebilirler bunun için bir yol verilmelidir isteğine uygun adımlar da atıldı mı? Evet, dağdan inmek isteyenlere kapılar sonuna kadar açıldı ve gelenlerin siyaset yapması için ne gerekiyorsa yapıldı.

Devletin içine sızan kimi hukuk dışı yapıların geçmişte topluma, özellikle de bölgedeki insanlara verdikleri zarar telafi edilmeden bir barışın sağlanmasının önü açılmayacaktır gerçeğine uygun yasal düzenlemeler de yapıldı mı? Evet, hem de fazlası yapıldı. bir taraftan terörden zarar görenlerin bu durumları tazmin edildi diğer taraftan da toplu mezarlar açıldı, asit kuyularına inildi yaşanan her türlü mağduriyet telafi edilmeye çalışıldı ve halen de çalışılmaktadır.

Dağ kadrosunun içinde önemli miktarda komşu ülkelerin vatandaşları var ve bunların gidebilecek bir yurtları ve akıttıkları kandan dolayı da yüzleri yok bunlar için de bir güvence bulunmalıdır isteğine uygun olarak bu ülkelerle de gerekli diplomatik ilişkiler kuruldu mu? Evet, hatta vatandaş olma hakkı bile bulamadıkları bu ülkelerde özel bir konuma sahip olmalarını sağlayacak alt yapılar bile oluşturuldu.

Bütün bunlar neden yapıldı? Bugüne kadar mağdur edilen vatandaşların mağduriyetini gidermek, haksızlığa uğrayanların hakkını teslim etmek, ülkede her bir kişinin kendisini birinci sınıf vatandaş olarak görmesini sağlamak, ülkedeki demokratik işleyişi egemen kılmak, akan kardeş kanının durmasını sağlamak, giderek bozulan kardeşliği yeniden tesis etmek ve hepsinden önemlisi de bu alanda siyaseti egemen kılmak için yapıldı.

Peki gelinen noktada konuya hakim olan ne oldu? Taş atan milletvekili, açılımın bitmesini kahkaha ile karşılayan eş başkan, siyasetçileri tehdit eden şehir eşkıyaları, iftira ve yalan üzerinden kendisine alan oluşturan çeteler, farklı sese tahammül edemeyen faşist diktalar, rızası tahsil edilemeyen eli kanlı caniler ve kendisini dev aynasında gören ürkek cücelerin hakimiyeti egemen oldu.

Bütün bunların olmasına giden yol ise tamamen değer yoksunu sosyolojik bir dönüşümün gerçekleştirilmiş olmasıdır. Daha önce de yazmıştım, bu konu esas olarak ahlaki bir eksende yürütülmek zorundadır. Son olaylar bu durumu bir kez daha gösterdi. Etyen Mahçupyan da geçenlerde yazdığı bir makalede meselenin asıl ruhunun “ahlaki” olduğunu çok veciz bir şekilde ifade etmişti.

Sayın Mahçupyan, senelerdir tek yol İmralı ile görüşmektir deyip bu görüşmeler nitelik kazanmaya başlayınca da canavarlaşmanın altında yatan tek mantığın “ahlaksızlık” olduğuna işaret etmeye çalışmaktaydı. Ki doğru olan da budur. O halde bu konuda izlenmesi gereken yol artık farklılaşmak durumundadır. Ama bütün bunların olacağı önceden de bilinseydi yine de bu yollara başvurulmalı mıydı? Kesinlikle evet. Bu yol kesinlikle denenmeliydi. Eğer denenmemiş olunsaydı paralel bir “ahlaksızlık” sergilenmiş olunacaktı. Bir başka ifade ile tüm engellemelere rağmen barışa bir şans verilmeliydi ve verildi.

Ama beklenen olmadı. Peki bu durumda yapılması gereken nedir? Şiddetle organik bağı olanlara asla müsamaha edilmeden bu konudaki çalışmalara devam edilmelidir. Nasıl ki konunun sadece güvenlik eksenli ele alınması sorunu daha derinleştiriyorsa aynı şekilde sadece demokratikleşme, iyi niyet ve tolerans da bir başka yönden sorunu açmaza sürüklemektedir. Artık her ikisini birlikte yürütmek zorunluluğu ortaya çıkmıştır.

Terör ve terörle organik bir ilişki içinde olanlara hiçbir iyi niyetin gösterilmemesi de bu andan itibaren bir karşıtlık veya inkar olarak görülmeyecektir. Öldürülen teröristin de bu ülke vatandaşı olduğu gerçeği dikkate alınarak kan akıtmadan bir çıkış yolu bulunabilir mi arayışı artık anlamsız hale gelmiştir. Çünkü bu hassasiyet ahlaki bir tutum olarak değil bir zaaf olarak görüldü ve yorumlandı. Ve bütün bunlardan da önemlisi akan kan durmadı. Dağlarında piknik yapılacağı düşünülen Hakkari örgütün vatandaşlık ihdas ettiği, halkı haraca bağladığı, yerel mahkemeler kurduğu ve kendisi için tehlike olarak gördüğü inançlı kişileri ensesinden vurarak öldürebildiği bir yer oldu. Düşünülenin aksine daha çok kana susayan bir yapılanmaya doğru gidildi. Dağdakilerin varlığı yeteri kadar eşkıyalık yapmaya yetmedi bu yapının aynısı şehirlerde de kurulmaya çalışıldı. Sivil siyaset alanının genişletilmesi talebi siyaseti değil silahlı alanı güçlendirdi.

O halde artık akan kanın durması için yutkunmanın bir anlamı da yok.

Bundan sonra yapılacak olan bellidir, halkın her türlü talebine ve hakkına saygılı ve duyarlı bir hassasiyet içinde kalarak güvenliği sağlayacak tedbirleri alınmalıdır.

Son olarak artık şu konu net olarak bilinmelidir ki eğer atılan adımlar, yapılan devrimler ve gerçekleştirilen demokratikleşmeden anlaşılan örgütün meşruiyet kazanması ve bu eli kanlı örgütün tüm Kürtlerin resmi ve formel temsilcisi olarak görülmesinin sağlanması ise bu her şeyden önce hükümetin vereceği bir karar değildir.

Ve eğer açılım PKK'nın bitirilmesi olarak anlaşılmış ve sonuçta da PKK bitmemişse; bu açılımın bittiğine değil, PKK'nın bu yolla silah bırakmayacağına işaret eder.

Bu gerçekleri görenlere de o afsunlu sudan içirilmek istenmesine direnmeye devam edilecektir, ülkenin ve ülkede yaşayan her bir vatandaşın selameti için.