Moğol istilası ilk siyasi kriz

"Öncü kuşak" adlı konferansta İslam medeniyetinin yaşadığı krizi anlatan Yusuf Kaplan, Selçuklular dönemindeki Moğol istilasının Müslümanların yaşadığı en önemli ilk siyasi kriz olduğunu belirterek, Osmanlı'nın tarih sahnesinden çekilmesinden sonra ikinci bir medeniyet krizi yaşadığını kaydetti. Moğol istilasının oluşturduğu siyasi krizi Osmanlı tecrübesi ile aşıldığını ifade eden Kaplan, Osmanlı Devleti'nin kurulduğu dönem itibarı ile diğer Müslüman devletlerinden çok farklı ve orijinal bir model teşkil ettiğini sözlerine ekledi. Yusuf Kaplan sözlerine şöyle devam etti; "Batı medeniyeti büyük bir buhran içindedir: Bu düşünce kendini merkeze alarak diğer kültürleri yok sayan bir anlayışa sahip. Dünyanın hiçbir döneminde kendinden başka kültürleri, medeniyetleri hiçe sayan bir anlayış olmamıştır. Batı merkezcilik, dünyayı tek bir boyut ve düzleme indirgeyen ve diğerlerini ötekileştiren bir yapıya sahip. Bu tüm medeniyetleri tehdit eden ve dünyanın varoluşuna doğrudan bir saldırı anlamına gelmektedir. İslam düşüncesi, başka kültürlerle kurduğu ilişkide özne - özne yaklaşımını benimsemiştir. Ötekileştirme kaygısı gütmeyen bir medeniyet tecrübesine sahibiz. Batı medeniyeti diğer kültürlerle özne - nesne ilişkisi kurmaktadır. Böylelikle onları ötekileştirerek, kendi varoluşlarını korumalarını engelleyerek, yaşama hakkı tanımamaktadır. Batı düşüncesinin ortaya koyduğu düşünce 500 sene önceki Rönesans'a dayanmaktadır. Rönesans ise Antik Yunan'a tekrar gidilerek, yaratıcı ruh ve kurucu irade eliyle batı medeniyetini bugünkü haline getirmiştir. Batı medeniyeti dünyanın zenginliklerini, varlıklarını sömürerek dünyayı yaşanılmaz bir hale getirdi. Postmodernizm batının yaşattığı ve yaşadığı krizi görmemizi engelliyor. Gerçekle görüntünün birbirine karıştığı iki yüzlü bir durum ortaya çıkmıştır. Batı medeniyeti küreselleşme enstrümanları sayesinde krizini de evrenselleştiriyor."

İslam medeniyeti Osmanlı Devletinin durdurulması ile ikinci büyük krizini yaşadığını ifade den Kaplan, bu krizin aşılmasında Osmanlı tecrübesinin daha iyi anlaşılması gerektiğini, medeniyetleri öncü kuşakların kurduğunu ifade ederek "Bu kuşakların temel vasfı; alim, arif ve hakim olmalarıdır. Alim vasfı, ilim ve alem tasavvuru sahibi olmayı gerektirir. Arif vasfı; irfani tasavvuru, hakim ise; hikmet ve muhakeme tasavvuru geliştiren bir düşünceyi ifade etmektedir. Öncü kuşakların oluşmasında Hz. Peygamber'in kişisel tarihi ve özellikle vahiy öncesi hayatı son derece önemlidir" dedi.