Mülk senindir, hamd sanadır ve şerikin yoktur

Lebbeyk Allahümme Lebbeyk. Lebbeyke lâ şerike leke lebbeyk. Innel hamde Venni'mete leke Velmülk. la şerike lek". (Mevlam davetine uyarak sana geldim. Senin eşin ve ortağın yoktur. Mülk ve nimet senindir. Hamd sanadır. Şerikin yoktur.)

Hac yolculuğuna başlamadan önce bu duayı eder hep hacı adayları. Lebbeyk Allahümme Lebeyyk… Allah'ım davetine uyarak sana geldim.

Hacca gidecek olan Müslümanlar o mukaddes topraklara ayak basmadan önce bu duayı dillerine pelesenk ederler. O mukaddes toprakları dille anlatmanın, çok mana ifade ettiğini söylemek mümkün değil. O mukkades beldelerden biri olan Mekke'ye gidip, İslam'ın neşv-ü nema bulduğu o toprakları görmüş birisi olarak, Beytullah'a yüz sürmek, Kabe'yi tavaf etmek, Sa'y ve Merve Tepeleri arasında gidip gelmek (Sa'y yapmak), anlatmakla olmaz, bizzat yaşamak gerekir.

Cenab-ı Allah yüce kitabımız Kur'an-ı Kerim'de mealen şöyle buyuruyor, “Şüphesiz, Safa ile Merve Allah'ın sembollerindendir. Onun için her kim Hac veya Umre niyetiyle Ka'be'yi ziyaret ederse, tavafı bunlarla yapmasında ona bir günah yoktur. Her kim de gönlünden koparak bir hayır işlerse, şüphesiz Allah, mükafatını veren ve her şeyi bilendir. “(Bakara 158)

“Haccı ve umreyi de Allah için tamam yapın. Eğer kısıtlanırsanız o vakit kolayınıza gelen kurbanı gönderin. Kurban yerine varıncaya kadar başlarınızı tıraş etmeyin. İçinizden hasta olana veya başında bir rahatsızlığı bulunana tıraş için oruç, sadaka veya kurbandan ibaret bir fidye gerekir. Kısıtlılıktan kurtulduğunuzda her kim hacca kadar umre ile sevap kazanmak isterse ona da kurbanın kolay geleni gerekir. Bunu bulamayana ise üç gün hacda yedi gün de döndükten sonra, toplam on gün oruç tutmak gerekir. Bu hüküm Mescid-i Haram'da ikamet etmeyenler içindir. Allah'tan korkun ve bilin ki, Allah'ın cezası gerçekten çok çetindir.” (Bakara 196)

“Hac vakti, bilinen aylardır. Kim bu aylarda hacca başlarsa, artık hac sırasında ne kadına yaklaşma, ne günah işleme, ne de kavga vardır. Hayra dair ne işlerseniz Allah onu bilir. Azık hazırlayın ve bana her türlü fenalıktan korunarak gelin. Çünkü en hayırlı azık takvadır, ey beyni olanlar!” (Bakara 197)

“Hac mevsiminde Rabbinizden rızık isteyerek ticaret yapmanız size günah değildir. Arafat”tan sel gibi taşarak döndüğünüzde Meş'ari'l-Haram yanında, Allah'ı zikredin. O'nu, size doğrusunu öğrettiği gibi zikredin. Doğrusu siz, bundan önce gerçekten yolunu şaşırmışlardan idiniz. (Bakara 198)

Üstat Necip Fazıl Kısakürek de, Arafat'taki mahşeri kalabalığı şöyle resmediyor, “Arafat, uçsuz bucaksız bir ova. Ova da ne kelime... Ova, git gidebildiğin kadar düzlük manasına. Arafat bir meydan.... Bütün insanlığın toplanmaya ellerini semalara kaldırmaya ve aziz ve rahim Allah'tan af istemeye çağıran, her rengiyle, her çizgisiyle bu manadan haber veren bir meydan...Mahşer meydanında bir remz.”

“Bir de Allah ve Peygamberi'nden Hacc-ı Ekber gününde insanlara bir bildiridir ki; Allah da Peygamberi de müşriklerden kesinlikle uzaktır. Hemen tevbe ederseniz, hakkınızda hayırlı olur. Eğer aldırmazsanız, bilin ki, Allah'ı aciz bırakacak değilsiniz. Allah'ı ve Peygamberi tanımayanlara acı bir azabı müjdele!” (Tevbe 3)

“Yoksa siz, hacılara su temin etmeyi ve Mescid-i Haram'da umreciliği, Allah'a ve ahiret gününe inanıp da Allah yolunda cihad edenin işi gibi mi tuttunuz? Bunlar, Allah katında eşit olmazlar. Allah, zalimler güruhunu doğru yola iletmez.” (Tevbe 19)

“Bütün insanlar için de haccı ilan et ki, gerek yaya olarak ve gerek uzak yoldan gelen incelmiş develer üzerinde sana gelsinler.” (Hacc 27)

“Yoluna gücü yetenlerin Allah'ın evi (Kâbe)ni hac ve ziyaret etmeleri, insanlar üzerinde Allah'ın bir Hakkı'dır.”(Ali İmran suresi ayet 97)

“Nihayet hac ibadetlerinizi bitirdiğinizde, bir zamanlar atalarınızı andığınız gibi hatta daha coşkulu bir anışla Allah'ı anın. Çünkü insanların bir takımı: "Rabbimiz, bize dünyada ver!" der. Ona ahirette bir kısmet yoktur.” (Bakara 200)

İslam'ın beş esasından birisi olan Hacc, hem mali hem de bedeni bir ibadettir. Kelime olarak da "yönelmek, kasdetmek, bir kimseyi ya da bir yeri çokça ziyaret etmek" anlamlarına gelir. Hacc, dini bir terim olarak da, yılın belli günlerinde ( Zilhicce ayında) kurallarına uygun şekilde ihram denilen örtüye bürünerek Arafat'ta vakfeye durmak ve Kâbe'yi tavaf etmektir. Bu Mukaddes beldeleri ziyaret edip şartlarını yerine getirenlere hacı denir.

İster kadın ister erkek olsun, maddi gücü yerinde olan her Müslüman'ın şartlar oluştuktan sonra bu ibadeti yerine getirmesi farzdır. Hac ibadetini samimi ve ihlaslı bir şekilde yerine getirenler için Peygamberimiz (SAV) şöyle buyurmuştur. "Makbul haccın karşılığı Cennetten başka bir şey değildir. Umre de diğer bir umre ile arasındaki günahları siler."

Hacc, mü'minleri mal ,mülk, makam ve mevki gibi hasletlerden sıyırarak, sonsuz güç ve kudret sahibi olan Allah'a yöneltir. Hacc, Allah'a sonsuz teslimiyetin ve bağlılığın nişanesidir.

Hülasa Hacc; Allah'a kul olma zevkini tattıran bir ibadettir.

Umre kelime manası; ziyaret etmek demektir.

Umre için belirli bir vakit yoktur. Umreye gitmeden önce şayet Mekke'ye gidilecekse ihrama girilir, sonra Kabe tavaf edilir, ardından Safa ile Merve arasında sa'y yapılır, tıraş olunur ve ihramdan çıkılır. Hacca "Hacc-ı Ekber" (büyük hac) , umreye de "Hacc-ı Asgar" (küçük hac) denir.

Peygamberimiz (SAV) umrenin faziletine şöyle dikkat çekmiştir, "Umre, diğer bir umre ile arasındaki günahları siler. Ramazan'da yapılan umrenin sevabı bir haccın sevabına denktir."

Kâbe, Müslümanlar'ın günde en az beş defa dönüp ibadet ettikleri mekandır. Kâbe, Allah'ın emriyle Hz. İbrahim ve oğlu Hz. İsmail tarafından Mekke'de yapılmıştır. "Mescid-i Haram" denilen mabedin ortasında bulunan Kâbe'nin üzerindeki siyah örtü her yıl hac mevsiminde yenilenir. Kâbe'deki "Hacer-i Esved" de Müslümanların yüz sürdükleri bir sembollerden birisidir.

Haccın farzları, birisi şart ikisi rükün olmak üzere üçtür.

İhrama girmek şart, Arafat'ta vakfeye durmak ve Ziyaret tavafı ise rükündür. Yapılışı bakımında da hac üçe ayrılır. 1) İfrad Haccı: Umresiz yapılan hacdır. Kurban kesmek vacip değildir. 2) Temettü Haccı: Umre ve hac ayrı ayrı ihrama girilerek yapılır. Kurban kesmek vaciptir. 3)Kıran Haccı: Umre ile haccı bir ihramda yapmaktadır. Kıran haccında da Kurban kesmek vaciptir.

Hira dağı (Cebel-i Nur): Peygamberimiz (SAV)ın Cebrail (AS) ile buluştuğu kendisine ilk vahyin geldiği o mukaddes mekan. Cebrail (AS)'ın “Oku Ya Muhammed” dediği zaman Efendimiz (SAV)in de “Ben okuma bilmem ya Cebrail” dediğinde Cebrail (as); “Yaratan rabbinin adıyla (besmele) ile oku. O insanı bir kan pıhtısından yarattı. Oku (ve öğren) insana bilmediklerini öğreten ve kalemle yazdıran Rabbin vermesi bol olandır.” (Alak 1-5) ayetini okudu.

Mekke ziyaretini tamamlayıp Hacc farizasını yerini getiren Müslümanların bir başka uğrak yeri de, Medine-i Münevvere'dir. Bu mukaddes belde, Ashab-ı Kiram'ın müşriklerin zulmünden kaçarak sığındıkları ensarın şehri. İşte Mü'minler Peygamberimiz'in bu mübarek beldedeki mübarek kabrini ve diğer sahabilerin kabirlerini ziyaret ederler, Mescid-i Nebevi'de ibadet yapmanın hazzına varırlar. Peygamberimiz (SAV) Medine-i Münevvere'yi ziyaretin önemine hadisi şeriflerinden birinde şöyle dikkat çekmiştir: "Kabrimi ziyaret edene şefaatim hak (nasip)olur. Kim beni öldükten sonra ziyaret ederse, hayatımda ziyaret etmiş gibidir.”