ANKARA'YA TUZAK

İran televizyonunun 18 Temmuz'da, PKK'ya karşı operasyonlar düzenleyen Türk savaş uçaklarının, İran'a ait bir askeri karargahı bombaladığını açıklaması, Türkiye ile İran arasındaki ilişkileri gerginleştirdi. Türk Dışişleri ve Savunma Bakanlığı iddiaları yalanlarken, İran sert suçlamalarda bulundu. Tahran'la Ankara arasındaki karşılıklı atışmalar yeni değil. Ankara İran'ı çok kereler PKK teröristlerini barındırmakla suçladı. İran ise bu suçlamaları topraklarında PKK üssü bulunmadığı şeklinde yanıtladı. Ankara'dan Kuzey Irak'taki operasyonları durdurmasını isteyen Tahran, Türkiye'nin İsrail ile yakın işbirliğinden duyduğu rahatsızlığı dile getirmekten çekinmedi.

Gerginlik, bombalama iddialarından önce, Tahran'da yaşanan öğrenci olaylarıyla had safhaya çıkmıştı. Başbakan Bülent Ecevit'in öğrencilerin İran rejimine karşı gösteri düzenlemekte haklı olduklarını söylemesi, Tahran için bardağı taşıran damla oldu. İran Ecevit'in sözlerini protesto etti ve öğrenci eylemlerinin dış destekli olduğu yönünde Türkiye'ye yönelik suçlamalarda bulundu. Tehran Times gazetesi daha da ileri giderek, öğrenci ayaklanmalarını Türkiye'nin provoke ettiğini ileri sürdü. İki ülke arasındaki düzenli olarak süren diplomatik suçlamalara rağmen, İran ve Türkiye daha önce de ciddi çatışma tehlikelerini savuşturmayı başarmıştı ve bu durumu daha da ağırlaştırmamak için önemli sebepler mevcut. PKK'nın kalıntılarını silip süpürürken, Türkiye'nin İran'ın PKK'yı desteklediği yönünde kanıtlara ihtiyacı yok. İran için de durum çok farklı değil, muhafazakarlarla reformcular arasında bir iç çatışma yaşanırken, uluslararası bir krizle uğraşacak zamanı yok. İran'ın suçlamalarının doğru olduğu farzedilse bile, Türkiye'nin karşılaşacağı risk ya da kışkırtma, İran'la geçici bir kriz olacaktır.

Yunan, Ermeni ve İran yetkilileri, Atina'da biraraya gelerek ülkeleri arasındaki ekonomik işbirliğini geliştirmeyi karalaştırdılar. Eğer İran ve Yunan savunma bakanları, görüşmelerden önce üç ülkenin askeri işbirliği paktı imzalayacaklarını açıklamış olmasalardı, bu olay oldukça sıradan olarak değerlendirilebilirdi. Haritaya bakıldığında, bu işbirliği başka hiçbir ülkeyi değil doğrudan Türkiye'yi kuşatmak anlamına gelecekti. Sözkonusu paktın imzalandığına dair hiçbir haber olmasa da, Ermeni ve Yunan yetkililerin bu yönde bir analaşma potansiyelinin bile mevcut olmadığını açıklaması, Ankara'yı tedirgin etmeye yetecek değerde.

Ermenistan ve Suriye Rus silahları ile ordularını yeniden donatırken, Yunanistan da Kıbrıs Rum Kesimi'nin Rus silahları almasına yardım ediyor. Atina, Ankara'ya yönelik hava sahası ihlalleri bahanesini de sürdürüyor. Türkiye ise çok kısa bir süre önce Abdullah Öcalan'ı topraklarında barındıran Suriye ile neredeyse bir savaşa girmenin eşiğine gelmişti. Şam'ın Öcalan'ı topraklarından çıkarmasının ardından iki ülke arasındaki ilişkiler iyiye doğru gittiği yönünde sinyaller veriyor. Türk ordusu, Kuzey Irak'taki rutin operasyonlarını sürdürürken, Bağdat'ın Ankara'nın Kürdistan Demokrat Partisi'ni silahlandırdığı yönündeki rahatsızlığı artıyor.