Irak pazarlığı 4 saat sürdü

İran ile ABD yönetimi arasında doğrudan ilk görüşme tam 28 yıl sonra dün Bağdat'ta gerçekleşti. İran İslam devriminden bu yana biraraya gelmeyen iki ülke büyükelçilikler düzeyinde Irak Başbakanı Nuri el Maliki'nin başkanlığında aynı masa etrafında görüştü. Bağdat'taki Yeşil bölgede gerçekleşen ve 4 saat süren görüşmede ABD'yi Büyükelçi Ryan Crocker ve İran'ı Büyükelçi Hasan Kazımi Kumi temsil etti. Görüşme öncesi kısa bir konuşma yapan Irak Başbakanı Maliki, İran ve ABD'ye, yabancı güçlerin ve bölgesel müdahalelerin olmadığı istikrarlı bir ülke istediklerini söyledi. Maliki, açıklamasından sonra toplantı salonunundan ayrıldı.

Kapalı kapılar ardından gerçekleşen görüşmede nelerin konuşulduğu ayrıntılı biçimde açıklanmadı. Ancak görüşme sonrası bir basın toplantısı yapan ABD Büyükelçisi Ryan Crocker, görüşmenin nezaket çerçevesinde geçtiğini, pratik konulara eğildiklerini söyledi. Crocker, Irak'ın istikrar ve güvenliğinin sağlanması konusunda tarafların geniş bir mutabakat içinde, her iki tarafın da Irak hükümetini desteklemeye kararlı olduğunu belirtti. Crocker, İran tarafının ikinci bir görüşme turu önerebileceklerinden, hatta İran ABD ve Irak'ı içerecek bir üçlü mekanizma kurulmasını düşündüklerinden de söz etti. Amerikalı elçi bununla birlikte, İran'ın Şii militanlara maddi, manevi, finansal olarak ya da mühimmat ve eğitim şeklinde destek verdiği suçlamalarını yineledi; 'Irak'a destek siyaset ve ilkeleri'nin sahadaki uygulamaya farklı yansıdığından söz etti.

Öte yandan görüşmeyle ilgili İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Muttaki'den de bir açıklama geldi. Muttaki ABD'nin tutumunu değiştirmesi halinde İran'ın ABD güçlerinin bölge ve Irak'tan çekilmesine yardımcı olmaya hazır olduğunu ve bu girişimin bütün bölge ülkelerinin yararına olacağını söyledi. Muttaki Tahran'da düzenlenen 17. uluslararası Fars Körfezi konferansının açılışında konuyla ilgili yaptığı açıklamada, ABD'nin Irak konusunda gerçekçi olması ve tutumunu ona göre değiştirmesinin bugün Bağdat'ta başlayan İran-ABD görüşmelerine olumlu etki yapacağını hatırlatarak, İran-ABD arasında görüşmelerin devamı için ABD'nin yanlış politikalarının değişmesini umduklarını açıkladı.

İran'ın İsfahan kentinde Bağdat'ta gerçekleşen görüşmeyi değerlendiren İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, "Amerikalılar bizden şimdiye kadar Irak'ın güvenliği ile ilgili 40 kereden fazla görüşme taleb ettiler. Ben de onlara defalarca bunun resmi bir zeminde gerçekleşmesi gerektiğini söyledim." dedi. Ahmedinejad İran ABD ilişkileriyle ilgili öğrencilerin sorularını yanıtladı.