İran'ın Ortadoğu çıkarması

Tahran- Dış poliktada gerginliklerin azaltılması ilkesini benimseyen İran Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, devrimden bu yana Arap ülkelerini ziyaret eden ilk Cumhurbaşkanı olarak ılımlı politikasının ilk meyvelerini alıyor. Arap ülkelerinin yanısıra Batı ile de köprüleri yeniden kuran Hatemi, iktidara geldiğinden bu yana çıktığı ilk Ortadoğu turuna bölgedeki güçlü müttefiki Suriye'den başladı. İran'ın gerginlikleri giderme ilkesini temel politika olarak kabul ettiğini belirten Hatemi, Suriye'nin yanısıra Suudi Arabistan ve Katar'ı da kapsayan 5 günlük gezisinin, bu çerçevede, karşılıklı saygı ve işbirliği temeline dayandığını söyledi. İran'ın dış ilişkilerine son yıllarda benzeri görülmemiş bir atmosferin hakim olduğunu belirten Hatemi, "Çünkü hepimiz gelişme istiyoruz ve bu da güvenlik temelinde gerçekleşir. Karşılıklı saygı çerçevesinde güvenliği koruyabileceğimize inanıyoruz. Başkalarına ihtiyacımız yok" dedi. Gezisinin işbirliği imkanlarını artıracağını belirten Hatemi, "Huzurlu ve gelişen, bütün ülkelerin birbirlerinin imkanlarını kullanarak kardeşçe yaşadığı bir bölgemiz olsun istiyoruz" diye konuştu.

Hatemi'nin ziyareti İran'ın İslam Devrimi'nden sonra devrim ihracı olarak nitelen dış politikasının değişerek, İslam ülkeleri arasında birlik sağlanması yönündeki yeni politikasının ilk başarılı sonucu olacak. Hatemi Ortadoğu ziyaretini Filistin, Lübnan, Irak gibi ortak bir politikaya sahip olduğu laik ülke Suriye'den başladı. Bugüne kadar komşularını Amerikancı İslamcı olarak suçlayan İran'ın, bu ülkelere barış çubuğu ile gelmesi yeni ve tuturlı dış politikasının ilk iareti olarak yorumlandı.

Hatemi'nin Suriye Devlet Başkanı Esad ile yaptığı zirvenin ilk gündem maddesini, Lübnan'da İsrail işgaline karşı direnen Hizbullah'a verilen desteğin yeniden deklare edilmesi oluşturuyor. Zirvede İran'ın Arap dünyası ile barışması için Suriye öncülüğünde bir formül arayışı sözkonusu. Gözlemciler ayrıca zirvenin Suriye'nin Tahran'ın Arap ülkeleri ile ilişkisini geliştirmesi için ciddi ve gönüllü arabuluculuğunun en ciddi girişimi olduğuna dikkat çekiyorlar. Lübnan Ortadoğu'daki en büyük desteği bu iki ülkeden Suriye ve İran'dan alıyor. İran'in Şam Büyükelçisi Hüseyin Şeyhülislam, Amerika'nın Irak muhalefetine Saddam'ı devirmek için verdiği maddi desteğin zirvede ele alınacağını söyleyerek, "İran ve Suriye Irak'ın geleceğinin kendi halkı dışında Amerika ya da başka bir ülke tarafında belirlenmesine izin vermeyecektir" dedi. Hatemi'nin Şam'da üslenen Filistin bağımsızlık hareketleri temsilcileri ile de görüşeceği bildirildi. Tahran ayrıca İsrail ile imzalanan anlaşmaları muhalefet eden Filistinli gruplarla da görüşerek, açık desteğin devam ettiğini göstermesi, İran'ın Batı ülkeleri ile köprüleri yeniden kurma yönündeki politikasına rağmen Filistin'in özgürlük hareketine verdiği desteğin değişmeyeceği şeklinde yorumlanıyor. ------- ARA BASLIK ------------------