Seyirci sıkı takipte!

Senaristler; uzun dizi süreleri, reyting baskısından dolayı stoksuz çalışmanın yanında; her türlü teknolojik nimet elinin altında diziyi izleyen dikkatli, meraklı ve araştırmacı seyirciler yüzünden bir hayli sıkıntı yaşıyor. Özellikle internet sitelerinde özel haber logosu altında yayınlanan mantık hataları, gaflar, çekim hataları haberlerinin kaynağı dikkatli seyirciler. Kaynak göstermeden haberi yayına veren, köşesinde yayınlayanların baltayı taşa vurduklarını anlamaları uzun sürmüyor; aynı haberi aynı içerikle başka bir sitede başka bir köşede gördüklerinde. Geçen hafta bana da gönderilmiş olan bir maili özel haber logosu altında kendileri hazırlamış gibi yayınlayan bir kaç sitede görünce düştü aklıma bu satırlar.

80''ler dizisinde mantık hataları başlığını taşıyan mailde; 24 Nisan Salı akşamı yayınlanan bölümünde Nuri Alço''nun meşhur ilaçlı gazozlarının konu edilmesinin zaman açısından hatalı olduğu yazıyordu. Nuri Alço''nun kariyerine 1980 yılında Sönmüş Ocak adlı TRT dizisiyle başladığı bilgisi eşliğinde.

Seyirci dikkati, internette yapılan ufak bir araştırma, ilaçlı gazoz hatasını ortaya sererken bazen de ters tepebiliyor. Bir okuyucu gönderdiği mailde dizide plakçı Ergun''un Batman misin Süperman mi repliğini kullandığını, ama dizinin geçtiği tarihte henüz Batman ve Süperman filmlerinin çekilmediğini belirtiyor. Evet her iki kahramanın da filmi çekilmemişti ama her iki karakterin de çizgi roman kahramanı olduğu ve 1930''lu yıllarda yazılmaya başlandığı bilindiğinde bu eleştiri hata olmaktan çıkıyor. Çünkü o dönem ziyadesiyle çizgi roman okunurdu, hatta evin küçük oğlunun çizgi roman koleksiyonu Almancı Şahin tarafından bir inatlaşma neticesi yakıldı dizide. İlk Süperman 1933 yılında yaratılmış kel bir kahraman. Uzaydan üstün güçleri ile gelip dünyayı istila edecek kötü bir adam olarak düşünülmüş, ama bu konsept satılamayınca 1938 yılına kadar sürekli değişikliğe uğramış. Başlangıçta güçlü, hızlı, yükseğe zıplayan bir kahraman sadece. Ama uçaklar hayatımıza girince, sıradan insan bile Superman''den hızlı hareket edebilir, uçabilir hale gelince; Superman''e yazarları tarafından uçma gücü verilmiş .Superman''in güçleri teknolojinin gelişmesi ile artmış, teknolojinin ve onu kullanan sıradan insanın önünde olmazsa süper insan olamaz düşüncesiyle.

Dizide 80''lere dair algıyı bozansa her bölümde bir kaç defa tekrarlanan SSK''lımı repliği. Sigortasız çalış(tır)ma bugüne ait bir problem ve seksenli yılların ikinci yarısında dahil olmaya başladı hayatımıza. Devlet piyasa dengesinin piyasa lehine değişmesiyle paralel. Kapitalist dünyada 1970''li yılların ortalarından itibaren sosyal/refah devleti uygulamalarından uzaklaşılması, neolibarel pilitikaların benimsenmesi, 1980''li yıllardan itibaren Türkiye''de de geçerli oldu. 24 Ocak kararları, 12 Eylül darbesi, 1982 anayasası neticesi küresel rekabet içerisinde tutunabilmek adına, istihdam maliyetlerinin düşürülmesi savunularak ücretler ve diğer sosyal ödemelerde kısıntıya gidildi ve kayıt dışı istihdam yaygınlaştı. O dönem lise mezunlarının bugünün üniversite mezunlarından değerli olduğu, dizide vurgulandığı gibi daktilo bilmenin önemli olduğu göz önüne alınınca; aslında anne oğlunun SSK''lı bir işte çalışmasını dile getirirken memur olmasını kast ediyor ama yanlış ifade ediyor.

Seyircinin TRT algısını değiştiren, yeni kuşaklarla seyirciyi barıştıran 80''ler dizisi TRT''yi yüksek reytingle tanıştırdı. Gün geçtikçe toparlanan senaryosu, konu bütünlüğünün sağlanması artı hanesine yazılırken; kronolojik olarak tarihi takip etme ısrarı sebebiyle hata yapmaktan kurtulamıyor. Bugüne paralel akınca tarih bugünkü hava durumu senaryoyu etkiliyor ve Nisan başında soba kaldırılıyor. Halbuki sobayla vedalaşma zamanı Hıdırellez''dir çoğunlukla. Mevsimlerin karışmadığı, bahar aylarının doyasıya yaşandığı zamandı 80''ler.