Bush Irak için para istedi

Bush, NATO subaylarınca Irak birliklerine eğitim verilmesi projesi için ayrılan fona AB'den "daha çok katkı" istedi. ABD, Türkiye'den de daha fazla eğitimci ve para katkısı bekliyor.

ABD Başkanı Bush, Brüksel'deki NATO Zirvesi'nde, "ABD ile Avrupa arasında daha çok işbirliği" çağrısı yaptı. Bush, Irak'ta NATO'nun daha ağırlıklı rol alması için baskı yaparken, NATO subaylarınca Irak birliklerine eğitim verilmesi projesi için ayrılan fona AB'den "daha çok katkı" istedi. ABD, Türkiye'den de daha fazla eğitimci ve para katkısı bekliyor.

NATO üyesi 26 ülkenin devlet ve hükümet başkanlarını biraraya getiren olağanüstü zirve, dün Brüksel'de başladı. Türkiye'nin Başbakan Tayyip Erdoğan ile Dışişleri Bakanı Abdullah Gül tarafından temsil edildiği zirvenin hedefi, "ABD ile AB arasındaki ilişkilerin tekrar canlandırılması" ve "müttefikler arasındaki bazı uzlaşmazlıkların giderilmesi" şeklinde ifade ediliyor. Liderler ayrıca, Afganistan, Irak, Ortadoğu, transatlantik ilişkiler, terörizme karşı mücadele, Akdeniz diyalogu gibi konuları gündeme aldı. ABD Başkanı Bush'un, İran ve Suriye konularını da gündeme taşıdığı belirtildi.

NATO Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer, zirveden sonra yaptığı açıklamada, ittifak üyesi 26 ülkenin tamamının, NATO'nun Irak işgaline "bir şekilde katılımının" sağlandığını bildirdi ve müttefiklerin Irak'ta hep birlikte çalışacaklarını duyurdu.

NATO olağanüstü zirvesi sonunda ortak bildiri yayınlayan devlet ve hükümet başkanları, "Müttefikler arasında siyasi ve stratejik danışma ve koordinasyon forumu olarak NATO'nun rolüne güç kazandırılacağını" açıkladılar.

"NATO ile AB arasındaki stratejik işbirliğinin arttırılması" iradesinin yansıtıldığı bildiride, "Müttefikler arasında siyasi ve stratejik danışma ve koordinasyon forumu olarak NATO'nun rolüne güç kazandırılacağı" belirtildi. Bildiride, "NATO'nun, güvenlik alanında, Avrupa ile Kuzey Amerika arasında temel danışma forumu rolünü teyid ediyoruz" ifadesi de yer buldu. "Avrupa-Atlantik alanında ve daha ötesinde, terörizme karşı mücadelede kararlıyız" denilen bildiride, Rusya ve Ukrayna ile yakın işbirliğinin sürdürüleceği de kaydedildi.

Irak'taki seçime de yer verilen bildiride, "Irak'ın hükümranlığı, birliği ve toprak bütünlüğü" teyit edilerek, "Irak halkı ve yeni hükümetine, güvenli bir ülke ve demokrasi inşa etmeleri için destek sağlamak yükümlülüğümüzde birlik içindeyiz" denildi. Bildiride, NATO müttefiklerinin tamamının, Irak'taki güvenlik görevlilerinin eğitimine ilişkin NATO görevine katkıda bulundukları belirtildi. NATO'nun Kosova'da "güçlü varlığını sürdüreceği" de kaydedilen bildiride, "Akdeniz Diyalogu" ve "İstanbul İnisiyatifi" çerçevesinde Akdeniz ve Ortadoğu ülkeleriyle diyalogun genişletilmesine ve derinleştirilmesine verilen önem de vurgulandı.

İstanbul zirvesinde alınan kararların ardından, Irak güvenlik birimlerinin eğitimi amacıyla Bağdat yakınlarında görevlendirilen NATO subayları, geçen yıl ağustos ayında çalışmaya başlamışlardı. "NTIM-I" (NATO Training Implementation Mission-Iraq) olarak adlandırılan görev çerçevesinde NATO bayrağı Irak'a girmişti. ABD, Avrupalı müttefiklerin bu göreve katkılarını arttırmaları ve oluşturulan fona "para aktarmaları" için baskı yapıyordu. ABD Başkanı Bush'un Avrupa temaslarını başlatması öncesinde birçok Avrupalı müttefik, NTIM-I operasyonuna maddi ve askeri katkı kararı aldıklarını açıkladılar.

Siyasi gözlemciler, "tavizkar" tarafın ABD değil Avrupa kanadı olduğunu belirterek, AB ülkelerinin, Washington'ın Irak konusunda ısrarlı beklentilerini karşılamak için acil kararlar aldıklarına dikkat çekiyorlar. En karşıt ülkeler arasında bulunan Belçika'nın da, NATO'nun Irak görevine asker ve para aktardığı belirtiliyor. AB üyesi ülkelerin dışişleri bakanları da dün AB Genel İşler Konseyi'nde, Iraklı yargıçların ve güvenlik görevlilerinin eğitilmesi için bir AB ekibi oluşturulmasına yeşil ışık yaktılar. Bakanlar, önümüzdeki yaz başlatılacak ve "Lex" (kanun) olarak adlandırılacak bir görev çerçevesinde, 770 Iraklı savcı, yargıç, gardiyan ve polisin AB uzmanları tarafından eğitilmesini onayladılar.

Bu çerçevede, ABD'nin, Türkiye'den de beklentileri olduğu ifade ediliyor. Irak subaylarının eğitimi ödevine iki eğitmenle katılan Türkiye'den "eğitmen sayısını arttırması, düzey yükseltmesi ve görev süresi uzatması" beklentilerinin yanı sıra "fona maddi katkıda bulunmasının" da istendiği öne sürülüyor.

ABD Başkanı George Bush, NATO'ya, üye ülkelerinin Irak güvenlik kuvvetlerinin eğitimine sağladığı katkılar için teşekkür etti. Bush, NATO zirvesinin ardından Genel Sekreteri Jaap de Hoop Scheffer ile birlikte katıldığı basın toplantısında, "NATO'nun görevi çok önemliydi. ABD, bu katkılar için minnettardır" dedi. Irak işgaline karşı olan Avrupa ülkelerine hitaben, "Bu konuyu artık geride bırakmalıyız. Irak'ı özgürleştirdik. Bu karar alındı ve bitti. Şimdi barış için birleşme zamanıdır" diyen Bush, AB'nin Çin'e uygulanan silah ambargosunu kaldırma planını ise "derin kaygıyla" karşıladığını ifade etti. Bush, "Bunun Çin ile Tayvan arasındaki ilişkilerin dengesini değiştireceğinden dolayı derin kaygılar içindeyiz" diye konuştu.

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------