Siyasi partilerin eline düşmüş insanlığa karşı bir suç

Bu çağda seçmenleri sandık başına çağırmadan meşru bir siyasal iktidarı oluşturabilmenin imkansız olduğuna kanaat getirdik nihayet. Siyasi partiler olacak, sandık kurulacak ve seçmenler yasama ve hükümete şekil verecek. Yani kısaca parlamenter demokrasisiz mümkün değil artık...

Ancak bu sistemin de öyle kusurları var ki, insana neredeyse "olmaz olsun böyle demokrasi" dedirtmesi işten değil! İnsanın "seçmen olabilmek için özel koşullar sıralayanlar haklı mı acaba" diyesi geliyor!

Önceki gün Fransız Parlamentosu tarafından kabul edilen "yasa" böyle bir şey. Yakın tarihin kaydettiği en büyük "insanlığa karşı suçlar"dan birisi apaçık biçimde bu ülkedeki siyasi partiler arasında sayıları 500 bin civarında olan Ermeni Fransız seçmeninin oylarını cebe atabilmenin aracı haline geldi.

Çok partili siyaset zararlı bir şey mi yoksa? Siyasi partiler arası "rekabet" varlığını bu ikiyüzlülüğe mi borçlu yoksa?

Fransız Parlamento''sundan geçen yasayla ilgili bu ülkedeki siyasi partiler arasındaki "yarış"a göz atmadan önce şunu söylememek doğru kaçmaz: Bu "yasa"ya karşı Türkiye''nin en azından Meclis''te temsil edilen üç büyük partisinin sergilediği tepkiye bakacak olursak, buraya kadar söylediklerimizin onlar için geçerli olduğu da muhakkak.

Fransa''dan başlayalım: Sarkozy, 2007 başkanlık seçimine aday olunca, önceki gün kabul edilen yasanın bir benzeri olan 2006 tarihli yasanın önünü açacağına söz vermesine rağmen ("siyasi partiler" işte!) başkanlık sarayına oturunca Meclis''ten geçmiş olan söz konusu yasası Senato''ya ulaştırmaktan vazgeçmişti. İş bu duruma gelince Sarkozy''nin bu vefasızlığından tabii ki ("siyasi partiler" işte!) Sosyalist Parti yararlanmak istemişti. Bir sosyalist senatör (Serge Lagauche) 2006 tarihli yasayı Senato''ya sunmuş ama Senato''da çoğunluk sağ partilerde olduğu için bu girişim de başarılı olamamıştı.

Bu arada Sarkozy''nin başkanlık seçiminden iki ay sonra Saray''daki diplomatik danışmanını (Jean-David Levitte) Ankara''ya göndererek Meclis''ten çıkmış olan yasanın Senato''yu aşamayacağı yönünde Ankara''yı teskin ettiğini de öğrenmiş (WikiLeaks yoluyla deniyor) olduk.

Bu arada Sosyalist Parti de boş durmuyordu haliyle... Yaklaşan başkanlık seçimlerinde sosyalistlerin adayı olan François Hollande, bu yılın eylül ayında Senato''nun -son seçimlerde Senato''da çoğunluğu ele geçirmenin verdiği güvenle- 28 Eylül''de 2006''da Meclis''in kabul ettiği yasayı tekrar ele almalarını isteyeceğini açıklamıştı. Bir sosyalist milletvekili, Sosyalist Parti''nin bu çıkışının Sarkozy tarafından "bir felaket" olarak sezinlendiğini söylüyor. Tahmin ettiğiniz gibi Sarkozy bu "tuzak"ı hemen fark etmiş olarak gecikmeden, on gün sonra gerçekleşen Erivan ziyaretinde önceki gün Meclis''ten geçen yasanın müjdesini vermişti.. Bu durumu Fransa''daki Anayasal Konsey''in ("anayasa mahkemesi" olarak anlayalım) eski sosyalist başkanı Robert Badinter de, önceki gün Meclis''ten geçen yasayı "anayasaya aykırı" olarak değerlendirdiği dünkü açıklaması içinde hatırlatıyor.

Konunun bizim siyasi partilere ilişkin yönüne gelince:

Ana muhalefet partisinden başlayayım çünkü en eğlenceli gelişmeler bu cenahta. Kılıçdaroğlu, gelişmeleri "Fransa kendi tarihine ihanet içindedir" açıklamasıyla değerlendirip, "Sarkozy''ye Fransa''nın "Aydınlanma"nın beşiği olduğunu hatırlatıyor! "Aydınlanma" sadece Fransa''nın, Fransızların sorunuymuş gibi... Aslına bakacak olursanız, Fransız toplumunun dün olduğu gibi bugün de hiç fena olmayan bir biçimde "aydınlanma"nın peşinde olduğunu söylemeliyiz. Bu toplum -geçen gün sözünü ettiğim gibi- devletinin dün Cezayir, çok daha yakın zamanda Ruanda''da gerçekleştirdiği insanlığa karşı suçları olayların geçtiği günden itibaren tartışmış, ifşa etmiş, karşı çıkmış bir toplumdur. Mesela "Ruanda Soykırımı: Made in France" adlı bir dernek adının anlattığı bir davayı ısrarla takip etmektedir. Ruanda''da ki soykırımın Fransa Devleti''nin bilgisi ve yardımı ile gerçekleştiğini ve bu işe karışanların hesap vermesi gerektiğini her fırsatta yüksek sesle haykırmaktadır. Bu soykırımda Fransa''nın katkısını düzenleyenler arasında olduğunu söylediği Mitterrand''ın sağ kolu eski bakan Hubert Vedrine''in üzerine sokakta bir kavanoz kırmızı mürekkepi ("kan") boca edenler de bu dernektendir. Yani özetle, kimden söz ettiğimizi bileceğiz önce; "devlet"ten mi yoksa "toplum"dan mı?

CHP''li iki milletvekilinin Fransız Parlamentosu''ndan geçen yasanın "rövanşını" almak için verdikleri gerçekten gülünç kanun teklifini ise ne ben hatırlatayım ne de siz duymuş olun.

Bugün için sadece CHP ile sınırlı kalmayıp iktidar partisinin tutumuna da hiç değilse değinmekle yetinelim. Başbakan''ın bambaşka açılardan kınanması gereken "yasa" karşısında tepkisini "Biz tarihimizle gurur duyuyoruz" ana fikri merkezinde dile getirmesi –açıkçası- sadece yanlış değil, "bu memlekette de iyi şeyler oluyor galiba" iyimserliğini taşıyanların gözünde çok umut kırıcı bir tutumdu. Söyler misiniz: Bugünün dünyasında hangi ülkenin devlet adamı olması gereken bir ayıklama yapmadan tarihinin bütününden gurur duyabilir? (Dikkatinizi çekti mi bilmem: Fransız Parlamentosu''nun yasayı görüştüğü gün bir gazete "Maraş Katliamı"nın tanığı yeni fotoğrafları yayımlıyordu. Bunlardan birinde zalimlerin öldürdüğü bir annenin karnından hekimlerin çıkardığı 8 aylık bir bebeği görüyorduk. Yani diyeceğim; bırakın neredeyse yüz yıl öncesinin "büyük felaket"ini, bu toplumun tarihi 40 yıl öncesinde bile böyle sahnelere tanık oldu.)

Yazının başındaki soruya dönecek olursak: Ne dersiniz, "parlamenter demokrasi"nin vazgeçilmez unsurları olan siyasi partiler de sırasında bayağı can sıkıcı değil mi? Demek ki –her zaman söylediğimiz gibi- tek umut yine "toplum"da. "Devlet(ler)"le arasına gereken mesafeyi koymuş, "devlet zihni" ile düşünmemeyi öğrenmiş, "devlet kültü"nden uzaklaşmış, "hafızasına" sahip çıkarak otonomisini geliştirmiş ve güçlendirmiş, devletlerin kendi aralarında atışmalarından sıkılmış, dünyanın neresinde yaşanmış olursa olsun büyük trajedileri duyan, anlayan, dert edinen toplumların oluşabilmesi önemli her şeyden önce... Gerisi –inanın- çok kolay...