Kayıtdışı ekonominin hacmi 500 katrilyon

Çalışma Bakanlığı, kayıt dışı ekonominin envanterini çıkardı. Bilim adamları ve bakanlık uzmanlarınca hazırlanan rapor, kayıtdışı ekonominin büyüklüğü konusunda 500 katrilyon liraya varan tespitler yapıldığını ortaya koydu. Raporda, gelirlerini yasalara aykırı olarak kayıtdışına çıkaran mükellefler ve hiç kayda girmeyen iş kolları tek tek tespit edildi. Enflasyonla mücadeledeki başarının kalıcı olması, vergi gelirlerinin artması ve faizlerin düşmesi için kayıtdışı ekonominin kontrol altına alınmasının zorunlu olduğu belirtildi.

"Belgeye hiç bağlanmamış ya da içeriği gerçeği yansıtmayan belgelerle gerçekleştirilen ekonomik faaliyetlerin devletin bilgisi dışına taşınması" olarak tanımlanan kayıtdışı ekonomi, "yeraltı ekonomisi", "yarı kayıtlı ekonomi" ve "hiç kayıtlara girmeyen ekonomi" olarak üç ayrı grupta tasnif edildi.

Yeraltı ekonomisi, "silah, uyuşturucu, kıymetli maden, tarihi eser kaçakçılığı, kalpazanlık, sahte pasaport, vize ticareti, gayri yasal iş takibi, çek senet tahsilatı, tefecilik, rüşvet, kadın ticareti, organ ticareti" gibi yasal olmayan yollardan elde edilen gelirler olarak tanımlandı.

"Yarı kayıtlı ekonomi" bölümünde ise mükelleflerin daha az vergi ödemek veya hiç ödememek amacıyla faaliyetlerinin bir kısmını veya tamamını kayıtdışında tuttuğu belirtildi.

Kayıtdışı ekonominin nedenleri arasında; yüksek enflasyon, gelir dağılımındaki dengesizlik, vergi adaletsizliği gibi mali ve ekonomik, vergi oranlarının yüksek olması, aşırı bürokratik işlemler gibi hukuki, vergi idaresinin kötü çalışması ve denetim eksikliği gibi idari, vergi ahlakı ve mükellef psikolojisinin bozulması gibi sosyal, seçmeni memnun etme gibi siyasal nedenler gösterildi.

Raporda, kayıtdışı ekonominin büyüklüğü konusunda çok sayıda araştırma yapıldığı, ancak farklı sonuçlara ulaşıldığı belirtilerek, "kayıtdışı ekonominin boyutları çeşitli araştırmacılarca yüzde 1.50 ile yüzde 137.8 arasında tahmin edilmektedir" ifadesi kullanıldı. Geçen yılki Gayri Safi Milli Hasıla'nın 357 katrilyon lira olduğu dikkate alınırsa, kayıtdışı ekonominin büyüklüğü 500 katrilyon liraya kadar çıkıyor.

Raporda, kayıtdışı ekonominin yolaçtığı olumsuzluklar ise şöyle sıralandı:

HABER MERKEZİ/ ANKARA

----------------- imza------------------

----------------- imza------------------